Adalbert Stifter

Adalbert STIFTER (/ˈadalbɛrt ˈʃtɪftər/ [ˈadalbɛɐt ˈʃtɪftɐ]) (n. la 23-an de oktobro 1805 en Oberplan, Bohemio, m. 28-an de januaro 1868 en Linz) estis aŭstra verkisto kaj pentristo.

Adalbert Stifter
Member of the Frankfurt Parliament
Székely Portrait of Adalbert Stifter 1863.jpg
Persona informo
Adalbert Stifter
Naskiĝo 23-an de oktobro 1805 (1805-10-23)
en Horní Planá
Morto 28-an de januaro 1868 (1868-01-28) (62-jara)
en Linz
Mortis pro ĝismorta sangoperdo [#]
Tombo Linz [#]
Lingvoj germana [#]
Ŝtataneco Aŭstra imperioCislajtio [#]
Alma mater Universitato de Vieno [#]
Subskribo Adalbert Stifter
Profesio
Okupo verkisto • pentristo • poeto • instruisto • preservationist [#]
Aktiva en Vieno [#]
Aktiva dum 1830–1868 [#]
Verkado
Verkoj Rock Crystal ❦
Der Nachsommer ❦
Witiko [#]
[#] Fonto: Vikidatumoj
Wikidata-logo.svg
Information icon.svg
vdr
Adalbert Stifter

Li studis juron, matematikon kaj natursciencon en Vieno, sed lia intereso pri pentrado kaj verkado pli kaj pli fortiĝis. En la jaro 1837 li edziĝis. Kvankam famiĝanta kiel verkisto kaj pentristo, li pro financaj zorgoj vivtenis sin kiel redaktoro kaj instruisto. Liaj rilatoj al aŭtoritatuloj ofte estis tre malbonaj, lia financa situacio ne esence pliboniĝis kaj finfine lin premis sanecaj problemoj. Suferanta je hepata cirozo li provis suicidon kaj mortis sekve de ĝi du tagojn poste. La sinmortigo poste estis prisilentata, ĉar suicidintojn laŭ la tiama tradicio ne eblis normale entombigi.

La verkaro de Adalbert Stifter brilas pro la elstaraj priskriboj de pejzaĝoj, kiuj laŭ la aŭstra verkisto Peter Rosegger efikas "kvazaŭ pentritaj per la peniko". Kiel pentristo Stifter estas rigardata antaŭulo de la impresionismo, krome menciindas liaj meritoj en la konservado de artaj valoraĵoj.

Listo de verkojRedakti

  • Studien (noveloj, 6 vol. 1844-1850)
  • Bunte Steine (rakontoj, 2 vol., 1853)
  • Der Nachsommer (romano, 1857]
  • Witiko (romano, 3 vol., 1865-1867)
  • Erzählungen (rakontoj, eld. 1869)

En Esperanto aperisRedakti

La erikejvilaĝo,tria ĉapitro (trad. Karl Bartel, La Marto, 1911, p. 52-54)

La flugo per la Kondoro : (Fragmento el la novelo La Kondoro) ; Die Fahrt auf dem Kondor : (aus der Novelle Der Kondor) / [Trad. Ernst Werner]. - En: Austria antologio ; p.18 - 23, kajeroj 11 - 15

Survoje al lernejo en montaro <rakonto> / Trad. E. Werner. - En: Austria antologio ; p.26 - 30, kajeroj 16 - 18

La flugo per la kondoro. - En: Tri majstro-noveloj ; p.30 - 32

Eksteraj ligilojRedakti

 
la naskiĝdomo de la verkisto en Oberplan