Alfred Jarry

franca verkisto

Alfred Jarry (franca prononco: [ʒaʁi] ; naskiĝis la 8-an de septembro 1873, mortis la 1-an de novembro 1907) estis franca simbolista verkisto plej konata por stampado de la esprimo kaj filozofia koncepto de patafiziko.[1]

Alfred Jarry
Persona informo
Naskiĝo 8-an de septembro 1873 (1873-09-08)
en Laval
Morto 1-an de novembro 1907 (1907-11-01) (34-jaraĝa)
en Parizo
Mortis pro Naturaj kialoj Redakti la valoron en Wikidata vd
Mortis per Tuberkulozo Redakti la valoron en Wikidata vd
Tombo Pariza tombejo de Bagneux Redakti la valoron en Wikidata vd
Lingvoj franca vd
Ŝtataneco Francio Redakti la valoron en Wikidata vd
Alma mater Liceo Henri-IV Redakti la valoron en Wikidata vd
Subskribo Alfred Jarry
Profesio
Alia nomo Docteur Faustroll • Père Ubu • Alain Jans vd
Okupo dramaturgo
gravuristo
kritikisto
verkisto
poeto
romanisto
vidartisto Redakti la valoron en Wikidata vd
Laborkampo Teatra arto Redakti la valoron en Wikidata vd
Verkado
Verkoj Exploits and Opinions of Dr. Faustroll, Pataphysician ❦
Ubu Reĝo vd
vd Fonto: Vikidatumoj
vdr
Père Ubu (poste: Ubu Roi), el lignogravuraĵo fare de Alfred Jarry

Naskita en Laval, Mayenne, Francio, ne malproksime de la limo de Bretonio, li havis bretonan devenon pro sia patrino. En sia vivdaŭro, kvankam rilate al la simbolista movado, Jarry estis plej konata por sia teatraĵo Reĝo Ubu (1896), kiu ofte estas citita kiel antaŭaĵo de la movadoj Superrealismo kaj Futurismo de la 1920-aj jaroj kaj 1930-aj jaroj. Jarry skribis en gamo da hibridaj ĝenroj kaj stiloj, anoncante la Postmodernismon. Li verkis prezentaĵojn, romanojn, poezion, eseojn kaj konjektan ĵurnalismon. Liaj tekstoj havigis pioniran laboron en la verkfakon de absurda teatro kaj postmoderna literaturo.

Elektitaj verkoj de Jarry

redakti

Teatraĵoj

redakti
  • César-Antéchrist (1895) – enkondukas Père Ubu kaj ties simbolismon.
  • Ubu Roi (1896, reviziita el 1888) – pri ambicio de Père Ubu.
  • Ubu Cocu, ou l'Archeopteryx (1897) - malkonstanteco.
  • Ubu Enchaíné (1899).
  • Ubu Sur La Butte (1906)

Romanoj

redakti
  • Les Jours et Les Nuits, roman d'un déserteur (1897)
  • L'Amour en Visites (1897)
  • L'Amour Absolu (1899)
  • Messaline (1900) – en antikva Romo.
  • Le Surmâle (1901).
  • Gestes et Opinions du Docteur Faustroll, Pataphysicien – publikigita postmorte en 1911.
  • La Dragonne – kunigita kaj publikigita postmorte en 1943.

Aliaj verkoj

redakti
  • Novelo, La Passion considérée comme course de côte
  • Les Minutes De Sable Memorial (1894).
  • La Chandelle Verte: Lumieres Sur Les Choses De Ce Temps - kolekto de absurdisma esearo origine publikigita en revuoj kaj kolektita en 1969.

En Esperanto aperis

redakti

Bibliografio

redakti
  • (1984) Alfred Jarry: A Critical and Biographical Study. U.S.: St. Martin's Press. ISBN 0-312-01712-X.
  • (2011) Alfred Jarry: A Pataphysical Life. U.S.: The MIT Press. ISBN 978-0-262-01619-3.
  • (1996) Duchamp: A Biography. U.S.: Henry Holt and Company. ISBN 0-8050-5789-7.
  • (1958) The Banquet Years: the Arts in France, 1885–1918: Alfred Jarry, Henri Rousseau, Erik Satie, Guillaume Apollinaire. U.S.: Henry Holt and Company. ISBN 0-394-70415-0.
  • Dubbelboer, M (2009) (Thesis/dissertation), "Ubusing" culture : Alfred Jarry's subversive poetics in the Almanachs du Père Ubu, (ISBN 90-367-4040-1) 
  • Stillman, Linda Klieger (1980), La Theatralite dans l'Oeuvre d'Alfred Jarry. U.S.: French Literature Publications Company. ISBN 0-917786-12-2
  • Stillman, Linda Klieger (1983). Alfred Jarry. U.S.: Twayne Publishers, ISBN 0-8057-6528-X.

Referencoj

redakti

Eksteraj ligiloj

redakti