Fisio: Malsamoj inter versioj

1 bitokon aldonis ,  antaŭ 12 jaroj
"fizio"->"fisio" "esplodis"->"eksplodis"
("fizio"->"fisio" "esplodis"->"eksplodis")
En la [[partikla fiziko]], la '''fisio''' (ankaŭ nomata ''kernofendado'' aŭ ''nuklea fendiĝo'') estas la procezo per kiu diversaj specoj de [[atomkerno]]j fendiĝas. La procezo estas [[spontanea fiziofisio|spontanea]] ĉe kelkaj [[izotopo]]j, sed tio estas escepto.
 
Ĝenerale, la fisio estas okazigita per [[nuklea reakcio]], en kiu unu [[fisiebla]] nukleo estas bombardata per [[neŭtrono]]j. Se la energio estas adekvata, la nukleo absorbas la neŭtronon, kaj post malstabila stato, ĝi fendiĝas, kaj la rezulto estas la kreado de du aŭ tri pli malgrandaj kernoj, plus la elsendo de aliaj [[Joniga radiado|radiadoj]], ĉefe pliaj neŭtronoj kaj [[gama-radiado]]. Ankaŭ produktiĝas granda kvanto da [[energio]], kio klarigas ĝian uzon en [[atomcentralo]]j aŭ en [[atombombo|armiloj]].
Tre baldaŭ sekvis diversaj aliaj esploroj, kaj estis agnoskita la ebleco ĝin uzi por diversaj aplikoj, inter ili militaj. En [[Usono]], [[Enrico Fermi]] gvidis la konstruon de la unua [[atomreaktoro]].
 
Malmultaj jaroj poste esplodiseksplodis la unua atombombo, bazita en la fenomeno (A-bombo: oni ne konfuzu ĝin kun la H-bombo, bazita en la procezo de [[fuzio]]).
 
En la jaroj 50-aj komenciĝis la paca uzo de la fisio, kaj la konstruado de la unuaj atomcentraloj.
201 405

redaktoj