Valo de Morto: Malsamoj inter versioj

120 bitokojn forigis ,  antaŭ 12 jaroj
sen resumo de redaktoj
[[Dosiero:USA_10789_Death_Valley_Luca_Galuzzi_2007Death Valley Dunes.jpg|thumb|300px500px|<center>[[duno]]j de la Valo de Morto]]
La '''Valo de Morto''' – [[angle]] ''Death Valley'' – estas [[dezerto]] en la ŝtato [[Kalifornio]] de [[Usono]]. Temas pri la plej malalta, plej seka kaj plej varmega [[valo]] de [[Usono]]<ref>[http://www.desertusa.com/dv/du_dvpmain.html retejo pri la Nacia Parko Valo de Morto (angle)]</ref>. La plej malalta punkto de la dezerto situas 85,5 metrojn sub la [[marnivelo]]. La dezerto havas la rekordon pri la plej alta fidinde mezurita temperaturo en [[Ameriko]], 56,7 °C, notita en la loko ''Furnace Creek'' dum [[1913]] – ĵus sub la tutmonda rekordo pri la plej alta fidinde mezurita temperaturo, 58 °C, kiu mezuriĝis en la loko ''El Aziza'' de [[Libio]] dum [[1922]]. La dezerto situas okcidente de la montaro [[Sierra Nevada (Usono)|Sierra Nevada]] en la [[Granda Baseno]] kaj la [[Mojave-dezerto]]. Ĝi konsistigas grandan parton de la [[Nacia Parko Valo de Morto]]. La teritorio situas norde-sude inter la montoĉenoj ''Amargosa'' oriente kaj ''Panamint'' okcidente. La montaroj ''Sylvania'' kaj ''Owlshead'' konsistigas la nordan respektive sudan limojn. La dezerto kovras areon de proksimume 7 800&nbsp;km².
<!-- [[Dosiero:Death Valley Dunes.jpg|thumb|350px|<center>[[duno]]j de la Valo de Morto]] -->
La '''Valo de Morto''' – [[angle]] ''Death Valley'' – estas [[dezerto]] en la ŝtato [[Kalifornio]] de [[Usono]]. Temas pri la plej malalta, plej seka kaj plej varmega [[valo]] de [[Usono]]<ref>[http://www.desertusa.com/dv/du_dvpmain.html retejo pri la Nacia Parko Valo de Morto (angle)]</ref>. La plej malalta punkto de la dezerto situas 85,5 metrojn sub la [[marnivelo]]. La dezerto havas la rekordon pri la plej alta fidinde mezurita temperaturo en [[Ameriko]], 56,7 °C, notita en la loko ''Furnace Creek'' dum [[1913]] – ĵus sub la tutmonda rekordo pri la plej alta fidinde mezurita temperaturo, 58 °C, kiu mezuriĝis en la loko ''El Aziza'' de [[Libio]] dum [[1922]]. La dezerto situas okcidente de la montaro [[Sierra Nevada (Usono)|Sierra Nevada]] en la [[Granda Baseno]] kaj la[[Mojave-dezerto]]. Ĝi konsistigas grandan parton de la [[Nacia Parko Valo de Morto]]. La teritorio situas norde-sude inter la montoĉenoj ''Amargosa'' oriente kaj ''Panamint'' okcidente. La montaroj ''Sylvania'' kaj ''Owlshead'' konsistigas la nordan respektive sudan limojn. La dezerto kovras areon de proksimume 7 800&nbsp;km².
 
<!-- [[Dosiero:Death Valley Dunesturistoj.jpg|thumb|350px|<center>[[duno]]j de la Valo de Morto]] -->
===Klimato===
<!-- [[Dosiero:Death Valley Tourists.jpg|thumb|<center>la Valo de Morto]] -->
La temperaturoj en la valo kutime alternas inter ĝis 54 °C dum someraj tagoj ĝis sub 0 °C sum vintraj noktoj. La plej malalta temperaturo fidinde mezurita estis -9 °C en la loko ''Furnace Creek''. Frostaj temperaturoj, do sub 0° C, averaĝe mezuriĝas dum 11 ĝis 12 tagoj ĉiujare.
 
<!-- [[Dosiero:Amargosa.jpg|150px200px|left|thumb|<center>Kelkfoje post vintraj plucoj, la Valo de Morto ne aspektas kiel dezerto dum pluraj semajnoj.]] -->
Multaj el la mallarĝaj, serpentinaj stratoj de la valo konstruiĝis dum la 1930-aj jaroj kaj ne povas esti aŭte uzataj je granda rapideco. La plej malalta punkto de Usono specife estas ĉe la loko ''Badwater'' ene de la dezerto. La rivero ''Amargosa'' kaj la rojo ''Furnace'' fluas tra la valo, sed kutime malaperas en la sablo de la dezerta grundo. Nur dum escepte pluvaj periodoj la rivero Amargosa dumtempe fluas sur la surfaco kaj eĉ povas formi dumtempan lageton ĉe la loko ''Badwater'', kiel okazis dum la malseka vintro de la jaro [[2005]].
 
 
== En literaturo kaj filmoj==
[[Dosiero:DeathValley L7 JuneJuly2000.jpg|thumb|<center>satelita bildo de la Valo de Marto]]
En romanoj kaj filmoj, kiuj disvolviĝas en okcidenta Usono, la valo ofte menciiĝas pro siaj ekstremaj klimataj cirkonstancoj, kaj tial estas vaste konata. Multaj [[scienc-fikcio|scienc-fikciaj]] filmoj kaj ankaŭ komputilaj ludoj uzas la pejzaĝon de la valo, kiu kun iom da fantazio aspektas preskaŭ ekster-tera.
 
* la artikolon pri la [[Nacia Parko Valo de Morto]]
 
<!-- [[Dosiero:Death Valley TouristsUSA_10789_Death_Valley_Luca_Galuzzi_2007.jpg|thumb|225px|<center>la Valo de Morto]] -->
==Referencoj==
<references/>