San Bernardino (montpasejo): Malsamoj inter versioj

strato --> vojo, ŝoseo
(strato --> vojo, ŝoseo)
|Riversistemoj=[[Rejno]] kaj [[Moësa]]→[[Tiĉino]]→[[Pado]]
|Lokoj=[[Koiro]] kaj [[Belinzono]]
|Infrastrukturo=PasejstratoPaseja ŝoseo, aŭtoŝosetunelo, [[poŝtaŭto]], restoracio
}}
'''San Bernardino''' estas montopasejo tra la [[Alpoj]], kiu jam en la epoko de la [[Romia Imperio]] ligis la nordon kun la sudo de [[Eŭropo]].
 
==Priskribo==
La pasejo ligas la [[Kantono Grizono|Kantonon Grizonon]] en la nordo kun la [[Kantono Tiĉino]] en la sudo. La pasejo transiras la [[Alpoj|Alpĉenon]] inter la montoj [[Marscholhorn]] kun alteco de 2963 m s.m. en okcidento kaj [[Piz de la Lumbreida]] kun alteco de 2983 m s.m. en oriento. La pasejkulmino situas sur alteco de 2065 en Kantono Grizono. La San-BerardinoBernardino-Pasejo estas la eŭropa akvodislimo inter la [[Atlantika Oceano]] en nordo kaj [[Mediteraneo]] en sudo kaj la lingvo-limo inter la [[germana lingvo|germana]] kaj la [[itala lingvo|itala lingvoj]].
 
==Historio==
Jam la [[Romio|romianoj]] utiligis antaŭ dumil jaroj la larĝan pasejon. Ilia vojo, kiun oni utiligis ankoraŭ ĝis la [[mezepoko]], transpasis proksimume unu kilometron oriente de la hodiaŭa pasejstratopaseja vojo ĉe la piedo de [[Piz Ucello]] (kio signifas en Esperanto ''Monto Birdo''). Senarbigoj altigis la [[lavango|lavangoriskon]]. Post la larĝigo de la vojo tra la ravino [[Viamala]] en la jaro [[1473]] la lokanoj devis agi kaj forigis la pasejvojon de la montpiedo al la mezo de la larĝa selo. En tiu epoko estis ankaŭ konstruita la preĝejo San Bernardino je la suda flanko de la pasejo. En la jaro [[1770]] la vilaĝoj [[Hinterrhein]], [[Nufenen]] kaj [[Mesocco]] transformis la piedpadon trans la pasejo al veturebla stratoŝoseo. Per la financa subteno de la [[Reĝolando SardinioSardio]] inter la jaroj [[1818]] kaj [[1823]] la stratovojo estis larĝigita kaj konstruita en la formo, kiu servas ĝis hodiaŭ por la aŭtotrafiko. Sur la pasejkulmino oni tiam starigis la pasejgastejon, kiu ankoraŭ hodiaŭ funkcias.
 
==San-Bernardino-Tunelo==
En [[1967]] estis malfermita la aŭtoŝosetunelo sub la San-Bernardino-Pasejo kun longeco de 6,6 km, kiel parto de la nacia aŭtoŝoseo A13. Ĝi estis la <!-- unua? -->transalpa aŭtotunelo en [[Svislando]] kaj ankoraŭ hodiaŭ la dua plej grava svisa ligo inter nordo kaj sudo.
==Eksteraj ligiloj==
6 946

redaktoj