Urarta lingvo: Malsamoj inter versioj

11 bitokojn aldonis ,  antaŭ 13 jaroj
sen resumo de redaktoj
[kontrolita revizio][kontrolita revizio]
Neniu resumo de redakto
Neniu resumo de redakto
[[Image:Urartian_language_stone,_Erebuni_museum_3.jpg|thumb|right|250px|tabelo de kojnoforma tabeloskribaĵo en la urarta lingvo de la Muzeo Erebuni en [[Erevano]], [[Armenio]]]]
La '''urarta lingvo''' ankaŭ konata kiel urarta, urartana, vanika kaj eĉ ĥaldea estas kelkaj nomoj por la lingvo parolata de la loĝantoj de la antikva reĝlando [[Urarto]] kiu troviĝas en la regiono proksime de la [[lago Van]] en la hodiaŭaj montaroj de [[Armenio]] kaj [[Turkio]].
 
La unua mencio de tiu [[lingvo]] estis en la [[9-a jarcento]] a.K kiam la urarta lingvo malfortiĝas post la falo de la urarta reĝlando en 585 a.K, kaj en 500 a.K. preskaŭ estis uzata nur de la nobelaro dume la ceteraj loĝantoj ekparolas la [[armena lingvo|armenan lingvon]]
 
La urarta estas [[aglutina lingvo]] kiu apartenis nek al la semidoj nek al la hideŭropahindeŭropa familio sed al la huro-urarta familio. Ankoraŭ ekzistas multaj skribaĵoj trovataj en la regiono de [[Urarto]], en la asiria kojnoforma skribsistemo. Kvankam pluraj fakuloj asertas ke la urarta lingvo havis siajn proprajn hieroglifojn, tio ankoraŭ ne demonstreblas pro manko de sufiĉaj pruvoj.
La urarta estas [[aglutina lingvo]] kiu apartenis nek al la semidoj nek al la hideŭropa familio sed al la huro-urarta familio. Ankoraŭ ekzistas multaj skribaĵoj trovataj en la regiono de [[Urarto]], en la asiria kojnoforma skribsistemo. Kvankam pluraj fakuloj asertas ke la urarta lingvo havis siajn proprajn hieroglifojn, tio ankoraŭ ne demonstreblas pro manko de sufiĉaj pruvoj.
 
La urarta estas mallarĝe parenca lingvo kun la [[hurita lingvo]], malgraŭ tio ke ili ne apartenas al la sama familio. Kvankam la urarta kaj la hurita multe similias unu la alian, en la nuntempo estas sciate ke ambaŭ lingvoj sendepende evoluis ekde la 3-a jarmilo a.K.
 
La [[arkeologo]] F.E Schulz, malkovris en Urarto en [[1827]], plurajn skribaĵojn en kojnoforma sistimesistemo el Tuŝpo sed ne deĉifris ilin. Post la deĉifrado de la asiria kojnoforma verkaro en la jardeko [[1850]], la trovitaĵoj de Schulz fariĝis la bazo por la deĉifrado de la urarta lingvo. Baldaŭ evidentiĝis ke tiu [[lingvo]] estis malsama al iu ajn konata lingvo kaj la deĉifraj intencoj bazataj sur la aliaj regionaj lingvoj ([[kartvela]]: F. Lenormant [[1871]], [[armena]]: AD Mordtmann [[1872]]-[[1877]]). La deĉifrado nur progresis post la [[Unua mondmilito ]], danke al la malkovro de dulingva urarta-asiria skribaĵojn en Keliŝino kaj Topzavo .
 
En [[1963]], estis plublikigita urarta gramatiko de G.A. Melikiŝvili en la [[rusa lingvo]], poste tradukata al la [[germana]] en 1971. Ĉirkaŭ ducent skribaĵoj en la urarta lingovlingvo estis malkovrataj ĝis la nuntempo.
La [[arkeologo]] F.E Schulz, malkovris en Urarto en [[1827]], plurajn skribaĵojn en kojnoforma sistime el Tuŝpo sed ne deĉifris ilin. Post la deĉifrado de la asiria kojnoforma verkaro en la jardeko [[1850]], la trovitaĵoj de Schulz fariĝis la bazo por la deĉifrado de la urarta lingvo. Baldaŭ evidentiĝis ke tiu [[lingvo]] estis malsama al iu ajn konata lingvo kaj la deĉifraj intencoj bazataj sur la aliaj regionaj lingvoj ([[kartvela]]: F. Lenormant [[1871]], [[armena]]: AD Mordtmann [[1872]]-[[1877]]). La deĉifrado nur progresis post la Unua mondmilito , danke al la malkovro de dulingva urarta-asiria skribaĵojn en Keliŝino kaj Topzavo
 
En [[1963]], estis plublikigita urarta gramatiko de G.A. Melikiŝvili en la [[rusa lingvo]], poste tradukata al la [[germana]] en 1971. Ĉirkaŭ ducent skribaĵoj en la urarta lingov estis malkovrataj ĝis la nuntempo.
 
{{portalnomo|Kaŭkazio}}
241 672

redaktoj