Vaso Abajev: Malsamoj inter versioj

60 bitokojn forigis ,  antaŭ 12 jaroj
e
kor HTML (Check: 26) AWB
e (kor HTML (Check: 26) AWB)
'''Vaso ABAJEV''' (Vasilij Ivanoviĉ ABAJEV), ([[15-a de decembro]] [[1899]] – {{dato|18|marto|2001}} en [[Moskvo]]) estis [[osetoj|oseta]] [[lingvisto]].
 
Abajev naskiĝis en montara [[osetoj|oseta]] vilaĝo en [[Kartvelio]], sed sukcesis ricevi la altan kleron en [[Sankt-Peterburga Ŝtata Universitato|Peterburga Universitato]]. Liaj esploroj estas tre gravaj por moderna [[iranistiko]], ankaŭ liaj vidpunktoj pri la ĝenerala lingvistiko influis disvolviĝon de la sovetia lingvoscienco.
I. a. Vaso Abajev estis scienca gvidanto de la fama sovetia iranisto kaj esperantologo [[Mahomet Isajev|Mahomet Ismajloviĉ Isajev]].
 
La ligna domo, en kiu Abajev loĝis en [[Cĥinvalo]] inter la jaroj [[1980]] kaj [[1990]], iĝis muzeo en [[2000]]. Ĝi komplete forbrulis kun la valoraj eksponaĵoj en aŭgusto [[2008]] dum la armita agreso de Kartvelio; tiam estis damaĝita (senkapigita) ankaŭ la monumento al Abajev.<ref>[http://rg.ru/2008/09/19/istoria.html „Российская газета“газета": В Южной Осетии подсчитали культурные потери]</ref>.
 
== Ĉefaj Verkoj ==
Abajev estas aŭtoro de multaj gravaj verkoj pri [[iranaj lingvoj]] kaj aparte pri [[oseta lingvo|la oseta]], nur parto el ili (iom arbitre elektita) estas listigita ĉi-sube (kun traduko de la titoloj en Esperanton):
*Об ударении в осетинском языке // ДАН 1924, окт.-дек. 1925 <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Pri akcento en la oseta lingvo
*Осетинский язык//Литературная энциклопедия. Т. 8, 1934. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Oseta lingvo (en Literatura enciklopedio)
*Recenzo: Миллер В.Ф. Осетинско-русско-немецкий словарь, т. 1-11 / Под ред. и с доп. А.А. Фреймана. Л., 1927-1929 // ЯМ, II, 1934. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Recenzo al Oseta-rusa-germana vortaro de Vsevolod MILLER
*Recenzo: Hermann Eduard. Lautgesetz und Analogie. - Abhandlungen der gesellschaft der Wissenschaften zu Göttingen, XXIII. 3. Berlin, 1931//ЯМ, II, 1934.
*Ред.: Нартские сказания (Нарты кадджытæ). Дзауджикау, 1946. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Redaktis eldonon de la nartaj sagaoj
*Русско-осетинский словарь. М., 1950. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Rusa-oseta vortaro
*О принципах этимологического словаря // ВЯ, 1952, № 5. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Pri la principoj de etimologia vortaro
*В.Ф. Миллер // БСЭ. Т. 27, 1954. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Artikolo "Vsevolod MILLER" en la Granda Soveta Enciklopedio
*Осетинский язык // БСЭ. Т. 31, 1954. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Artikolo "Oseta lingvo" en la Granda Soveta Enciklopedio
*Тохарский язык // БСЭ. Т. 43, 1957. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Artikolo "Toĥara lingvo" en la Granda Soveta Enciklopedio
*<b>'''Историко-этимологический словарь осетинского языка.</b>''' Т. 1 (А-К'). М.; Л., 1958. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Histori-etimologia vortaro de la oseta lingvo, la unua volumo
*Дохристианская религия алан // Труды XXV Международного конгресса востоковедов. М., 1960. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Antaŭkristana religio de alanoj
*Осетино-вейнахские лексические параллели // Изв. Чечено-Ингушского научно-исследовательского института истории языка и литературы. 1960, т. 1, вып. 2. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Leksikaj paraleloj inter la oseta lingvo kaj vajnaĥaj lingvoj (ĉeĉena, inguŝa kaj bacbija)
*Recenzo: Benveniste É. Études sur la langue osséte Paris, 1959 // ВЯ, 1960, № 4. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Recenzo al la libro de la franca lingvisto Benveniste "Studoj pri la oseta lingvo"
*История изучения осетинского языка в России и СССР. 1. Дореволюционный период // Очерки по истории изучения иранских языков. М., 1962. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Historio de studado de la oseta lingvo en Rusio kaj Sovetio
*Введение. Грамматика осетинского языка. Т. I. Фонетика и морфология. Под ред. Г.С. Ахвледиани. Орджоникидзе, 1963. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Enkonduko al Gramatiko de la oseta lingvo, volumo 1, Fonetiko kaj morfologio (red. ak-ano Aĥvlediani)
*0 диалектах осетинского языка // Indo-iranica. Mélanges Morgenstieme. Wiesbaden, 1964. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Pri dialektoj de la lingvo oseta
*Фонема l в осетинском // Труды научной конференции по иранской филологии (24-27 января 1962 г.). Л., 1964. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Fonemo /l/ en la oseta
*Превербы и перфективность // Проблемы индоевропейского языкознания. М., 1964. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Preverboj (verbaj prefiksoj) kaj perfektivo
*Profilo grammaticale dell'osseto letterario moderno, I (в соавторстве с W. Belardi, N. Minissi) // AION, 1964, VI. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Kunaŭtoris en la libro "Gramatika priskribo de la moderna literatura oseta lingvo"
*A grammatical Sketch of Ossetic //IJAL, 1964, Oct., pt. 2. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Gramatika skizo de la oseta lingvo
*К алано-венгерским лексическим связям // Europa et Hungaria. Congressus Ethnographicus in Hungaria, 16-20, X, 1963. Budapest, 1965. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Pri leksikaj ligoj inter la alana kaj la hungara
*Предисл.: Бенвенист Э. Очерки по осетинскому языку. Пер. с фр. К.Е. Гагкаева. М., 1965. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Antaŭparolo por la rusa traduko de la libro de Benvenist
*Ред.: Языки народов СССР. Т. 1. Индоевропейские языки. М., 1966. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Lingvoj de USSR. Volumo 1. Hindeŭropaj lingvoj. Redaktis.
*Этногенез осетин по данным языка // Происхождение осетинского народа. Орджоникидзе, 1967. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Etnogenezo de osetoj laŭ la lingvistikaj datumoj
*Язык и история // Теоретические проблемы советского языкознания. М., 1968. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Lingvo kaj historio
*Ред.: Пахалина Т.Н. Памирские языки. М., 1969. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Redaktis: "Lingvoj de Pamiro"
*Recenzo: Benveniste É. Titres et noms propres en iranien ancien. Paris, 1966 // ВЯ, № 1. 1969.
*Русско-осетинский словарь. Изд. 2. Под ред. М.И. Исаева. М., 1970. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Rusa-oseta vortaro, redaktis M. I. Isajev
*Грамматический очерк осетинского языка. Изд. 5 // Осетинско-русский словарь. Орджоникидзе, 1970. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Gramatika skizo de la lingvo oseta (en Oseta-rusa vortaro, 1970)
*Ред.: Эдельман Д.И. Язгулямско-русский словарь. М., 1971. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Redaktis: Edelman D. I. Jazgulama-rusa vortaro
*О родовых отношениях и терминах родства у осетин // Энгельс и языкознание. М., 1972. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Pri parencaj rilatoj kaj terminoj de parenceco en oseta medio
*Вопросы нормирования литературных языков народов Кавказа (в соавторстве с Н.А. Баскаковым, Б.Х. Балкаровым, Л.И. Скворцовым) // ВЯ, 1972, № 6. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Normigaj problemoj de la lingvoj de Kaŭkazio
*<b>'''Историко-этимологический словарь осетинского языка</b>'''. Т. II. (L-R). М., 1973. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Histori-etimologia vortaro de la lingvo oseta, volumo 2a
*Предисл.: Исаев М.И. Очерки по истории изучения осетинского языка. Орджоникидзе, 1974. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Skizoj pri historio de esploroj pri la oseta lingvo, antaŭparolo al la lingvo de M. I. Isajev
*Зороастр и скифы // Acta Iranica 6, 1975 Téhéran; Liège. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Zoroastro kaj scitoj
*The Ossetes: Scythians of the 20th Century // The UNESCO Courier. December, 1976. To же на русском языке под названием "Скифы и осетины" // Курьер ЮНЕСКО. Январь, 1977. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Osetoj: scitoj de la 20a jarcento, en Kuriero de UNESKO
*[Предисловие] Нартовский эпос осетин // Сказания о нартах. М., 1978. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Antaŭparolo por la eldono de narta eposo
*<b>'''Историко-этимологический словарь осетинского языка</b>'''. Т. III. (S-T'). М., 1979. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Histori-etimologia vortaro de la oseta lingvo, volumo 3a
*Скифо-сарматские наречия // Основы иранского языкознания. М., 1979. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Scito-sarmataj dialektoj
*Die Prinzipien des etymologischen Wörterbuchs //Österreichische Akademie der Wissenschaften. Philos.-hist. Klasse. Sitzungs-berichte, Bd. 368. Veroffentlichungen der Komission fur Linguistik und Kommunikationsforschung. Heft II. Wien, 1980.
*Древнеперсидские надписи // Хрестоматия по истории Древнего Востока, ч. II. М., 1980. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Antikvaj persaj surskriboj
*Миф и история в поэме Руставели Vepxistqaosani // Акакию Шанидзе. Тбилиси, 1981 <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Mito kaj historio en la poemo de Rustaveli "[[Kavaliro en Tigra Felo]]"
*О Сека Гадиеве // Сека Гадиев. Азау. Орджоникидзе, 1984. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Pri Seka GADIJEV (antaŭparolo al la libro de beletro far klasika oseta verkisto Seka GADIJEV)
*0 протетическом х- в осетинском // Иранское языкознание. М., 1985. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Pri la protetika konsonanto x- en la oseta
*Avestica // Sprachwissenschaftliche Forschungen. Festschrift für Johann Knobloch. Innsbrucker Beitrage zur Kulturwissenschaft. Innsbruck, 1985.
*Тюркские элементы в осетинской антропонимии // Теория и практика этимологических исследований. М., 1985. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Tjurkaj elementoj en oseta antroponimio
*Alans // Encyclopaedia Iranica, V. 1. London, Boston, 1985. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Alanoj, artikolo en Irana Enciklopedio
*К семантике глаголов с основным значением "делать" // ВЯ, 1988, № 3. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Pri semantiko de la verboj kun la ĉefa signifo "fari"
*<b>'''Историко-этимологический словарь осетинского языка</b>'''. Т. IV(u-z) / Ответ. ред. М.И. Исаев. Л., 1989. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Histori-etimologia vortaro de la oseta lingvo, volumo 4a (lasta, fonemoj u-z)
*Осетинский народный поэт Коста Хетагуров // ИТ, 1. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Oseta popola poeto Kosta Ĥetagurov
*Дети солнца (о героях осетинского эпоса Нартах) // ИТ, 1. <b>'''<font color="green">eo:</font></b>''' Idoj de la Suno (pri herooj de la oseta heroeca eposo pri Nartoj)
 
== Eksteraj ligojligiloj ==
{{el}} [http://alanianet.ru/abaev/list.html La tuta listo de verkoj] (sen E-traduko)
{{el}} [http://ironau.ru/ocherk/ Priskribo de la oseta gramatiko, verkita de ABAJEV] (ru)
 
== Referencoj ==
{{referencoj}}