Majo de 1968 (Francio): Malsamoj inter versioj

e
sen resumo de redaktoj
e
[[Dosiero:May 68 poster 1.png|thumb|Afiŝo de majo 1968: "Estu juna kaj silentu". La silueto estas la tipa silueto de [[Charles de Gaulle]].]]
 
PerKiel '''Majo de 1968''' oniestas nomasnomata serionserio da eventoj komenciĝintaj per striko de studantoj en [[Francio]]. Ĝi jen fariĝis [[ĝenerala striko]], kiu senmovigis partojn de la lando kaj kondukis ĝin al disfalo de la rego [[de Gaulle]]. La plejmulto de la protestantoj havis [[politika maldekstro|maldekstrecajn]] kaŭzojn, ĉu [[komunismo|komunismajn]], ĉu [[anarkiismo|anarkiismajn]], kvankam la plejmulto de la grandaj nome maldekstrecaj partioj sin malproksimigis de la studantaro kaj eĉ helpis la policon kaj la estraron ĉesigi la ribelon. Multaj homoj rigardis la eventojn kiel oportunon por agiti la "malnovan socion" je multaj aspektoj, inter ili [[edukmetodo]]j, [[seksa libero|seksa]] kaj [[ama libero|ama libero]]j. Kvankam kelkaj el tiuj sindeklarantaj maldekstristoj, kiuj kontraŭis la movadon, nun nomas Majon de 1968 politika fiasko, ĝi estis grandsignifa revolucia momento en la [[20-a jarcento]].
 
La unuaj strikoj ekokazis en [[universitato]]j kaj [[mezlernejo]]j en [[Parizo]], de post kvereloj kun universitataj administrantoj kaj la polico. La klopodoj de la rego de de Gaulle ĉesigi tiujn strikojn per plua policagado nur plivarmigis la situacion, kio kaŭzis surstratajn batalojn kun la polico en la [[Latina Kvartalo]], sekvita de ĝenerala striko de studantoj kaj multaj strikoj en la lando fare de dek milionoj da laboristoj, plimalpli du trionoj de la laboristaro de Francio. La protestoj atingis tian punkton, ke de Gaulle kreis stabejon por deteni la perturbon, fermigis la Nacian Asembleon kaj estigis novan balotadon la [[23-an de junio]], por la parlamento.
La [[Junularoj Komunistaj Revoluciistaj]] estis dissolvitaj per registara dektreto, konsekvence ilian fortan agadon dum majo 1968.
 
==Leĝaj ŝanĝoj post majo de 1968==
* [[Kontraŭkoncipilo]]j repagitaj.
* Geigo en [[lernejo]]j.
Okaze de la kampanjo por la [[Prezidenta baloto de 2007 en Francio]], la estonta prezidento [[Nicolas Sarkozy]] kritikis tiun eventon kaj ties heredantoj:
 
* "La heredintoj de Majo 68de 1968 trudis la ideon ke estu nenia diferenco inter bono kaj malbono, vero kaj malvero, belo kaj malbelo (...) La heredaĵo de Majo de 1968 deĵetis la instrumetodon de [[Jules Ferry]]. (...) La heredaĵo de Majo 68de 1968 enkondukis cinismon en socio kaj politiko, malnobligis la moran nivelon de politiko, rezignis meriton kaj strebon. (...) La heredintoj de tiuj, kiuj, en Majo 68, kriis CRS (franca kontraŭribela polico) = [[SS (organizaĵo)|SS]] sisteme viciĝas kun la huliganoj , la rompistoj kaj la kontraŭpolicaj ŝakristoj. (...) En tiu baloto, temas pri decidiĝi ĉu la heredaĵo de Majo 68de 1968 estu konservita aŭ deĵetita."
 
Ceteraj kandidatoj, same kiel famuloj energie reagis kontraŭ tiu oficiala parolado. La germana [[Verdaj Partioj|verdulo]] kaj membro de [[Eŭropa parlamento]] [[Daniel Cohn-Bendit]] deklaris ke la esprimo "deĵeto de Majo 68de 1968" estis nekredebla, stalina kaj bolŝevisma.
 
==Aliaj movadoj plimalpli samtempaj==
7 194

redaktoj