Rivereto: Malsamoj inter versioj

3 980 bitokojn aldonis ,  antaŭ 12 jaroj
vidu la diskutpaĝon
(Anstataŭigis paĝon per 'Rivereto estas malgranda rivero. == Vidu ankaŭ == *Riverego *Rojo *Enlandaj akvoj {{ĝermo}}')
(vidu la diskutpaĝon)
[[Dosiero:Mountain stream.jpg|thumb|320px|[[alta montaro|Altmontara]] rivereto en la [[kantono]] [[Grizono]], [[Svislando]]]]
Rivereto estas malgranda [[rivero]].
Kutime naturan akvofluon oni nomas '''rivereto''', se ĝi ne estas pli larĝa ol 5 metroj. Pli larĝajn akvofluojn oni nomas [[rivero]].
 
Karakterizaĵoj de rivereto estas la variado de la flurapido de la [[akvo]], ĝiaj [[temperaturo|temperaturaj]] kondiĉoj, la [[organismo]]j troveblaj en ĝi kaj la grado de la influeblo per [[kemio|kemiaĵoj]].
== Vidu ankaŭ ==
Riveretoj malpli ol riveroj kapablas adapti la terenon por sia fluo, male: ili devas multe pli adapti sian fluon al la tereno.
*[[Riverego]]
*[[Rojo]]
*[[Enlandaj akvoj]]
 
==Lingva noto==
{{ĝermo}}
Apud la laŭ-[[Fundamento de Esperanto|Fundamenta]] esprimo "rivereto" kelkaj Esperantistoj, precipe literaturistoj, uzas ankaŭ la ne-oficialan [[novradiko]]n "rojo" kun la sama signifo.
 
==Specoj de riveretoj==
Laŭregione eblas dividi la riveretojn je tri ĉeftipoj:
 
*'''[[alta montaro|altmontara rivereto]]''',
*'''[[mezalta montaro|mezmontara rivereto]]''' kaj
*'''[[ebenaĵo|ebenaĵa rivereto]]'''.
 
[[Dosiero:Zenn-v-vacher-bruecke-n-no.jpg|thumb|right|320px|Ebenaĵa rivereto: Zenn ĉe Atzenhof (Fürth), [[Germanio]]]]
 
En '''altmontaraj riveretoj''' pro la granda niveldiferenco la [[akvo]] havas pli grandajn rapidecon kaj forton. Tio sekvigas pli bonan provizon per [[oksigeno]], sed ankaŭ pli da [[erozio]]. La akvofundo estas tre ŝtonriĉa. La [[besto]]j, kiuj vivas en tia rivereto estas tre sentemaj pri manko de oksigeno. Apenaŭ troveblas akvoplantoj.
 
En '''mezmontaraj''' riveretoj la [[deklivo|dekliveco]] estas malpli granda kaj sekve ankaŭ la flurapido. Apud erozio ankaŭ okazas [[sedimento|sedimentiĝo]]. [[insulo|insuletoj]] kaj [[sablo]][[duno]]j ĉiam ree formiĝas en diversaj lokoj.
 
En '''ebenaĵaj riveretoj''' la dekliveco estas plej malgranda. La akvo fluas malrapide laŭ larĝaj [[meandro]]j. Sedimentiĝo kaj nutrajabundo estas sufiĉe grandaj, tiel ke la akvofundo estas sabloza kaj enhavas multe da organika [[materialo]]. Ju malpli rapide fluas la rivereto, des pli da akvoplantoj vivas en ĝi.
 
<!--Die beschriebene Situation kann durch die Eingriffe des [[Mensch]]en stark verändert sein. Bachbegradigungen und die Einleitung von [[Schadstoffe]]n in die Bäche haben in [[Ballungsgebiet]]en zu erheblichen Störungen des natürlichen Verlaufs und zu einer Beeinträchtigung der [[Selbstreinigungskraft]] industrienaher Fließgewässer geführt. Auch die Überdüngung der Felder in Bachnähe durch die vielerorts übliche intensive [[Landwirtschaft]] sorgt für erhöhte Schadstoffwerte im Bach. Die [[Phosphat]]- und [[Nitrat]]zufuhr führt zu einem verstärkten [[Algen]]wachstum, die Einleitung von [[Abwasser|Abwässer]]n zu einer Massenvermehrung von [[Bakterien]].-->
 
 
==Eksteraj ligoj==
{{el}} http://www.hmulv.hessen.de/umwelt/wasser/gewaesser_hochwasser/materialien <!-- de:Ein Bach ist mehr als Wasser - Unterrichtsmaterialien zum Thema Ökologie und Schutz von Fließgewässern de->eo:_Ein_ _Bach_ _ist_ _mehr_ _als_ Akvo - _Unterrichtsmaterialien_ _zum_ _Thema_ _Ökologie_ _und_ _Schutz_ _von_ _Fließgewässern_ -->
{{el}} http://www.naturdetektive.de/2004/dyn/9.htm?url=4949%2Ehtm <!-- de:Steckbrief zu den Fließgewässern -->
[[Dosiero:Low creek02.jpg|thumb|left|180px|<!-- en:Low Australian Creek -->]]
<br clear=all>
== Vidu ankaŭ jenon: ==
* [[RojoLago]]
* [[Oceano]]
 
[[Kategorio:Riveroj]]
[[Kategorio:Geografio]]
[[Kategorio:Limnologio]]
[[Kategorio:Geomorfologio]]
[[Kategorio:Geografia objekto]]
 
[[als:Bach]]
[[an:Rigachuelo]]
[[ar:جدول]]
[[chr:ᎤᏪᏴᎢ]]
[[cs:Potok]]
[[da:Bæk]]
[[de:Fließgewässer]]
[[en:Stream]]
[[es:Arroyo]]
[[et:Oja]]
[[eu:Errekazto]]
[[fi:Puro]]
[[fiu-vro:Uja]]
[[fr:Ruisseau]]
[[he:נחל]]
[[it:Ruscello]]
[[ja:渓流]]
[[li:Baek (water)]]
[[lt:Upokšnis]]
[[nl:Beek (stroom)]]
[[pdc:Grick]]
[[pl:Potok]]
[[pt:Córrego]]
[[ru:Ручей]]
[[sh:Potok]]
[[simple:Stream]]
[[sk:Potok]]
[[sl:Potok]]
[[sr:Поток]]
[[sv:Vattendrag]]
[[tl:Batis]]
[[tr:Dere]]
[[uk:Струмок (потік води)]]
[[vi:Suối]]
[[wa:Ri (aiwe)]]
[[zh:溪]]
[[zh-min-nan:Khe]]