Sintioj: Malsamoj inter versioj

33 bitokojn forigis ,  antaŭ 10 jaroj
e
Forigis redaktojn de Pravoslav8 (diskuto); restarigis al la lasta versio de LaaknorBot
e (Sintioj)
e (Forigis redaktojn de Pravoslav8 (diskuto); restarigis al la lasta versio de LaaknorBot)
'''Sintioj''' (plurale ''Sinti'' aŭ ''Sinta'', sing. masc. ''Sinto'', fem. ''Sintisa'', en [[Francio]] ankaŭ foje ''Manouch'' aŭ ''Manouches'') estas unu el orientaj branĉoj de [[romalojciganoj]]. Etnografie ili estas parencaj al [[romanerojromaoj]] kaj kelkaj sciencistoj kredas, ke sintioj estas parto de romaneraromaa grupo<ref>[http://www.gfbv.it/3dossier/sinti-rom/de/rom-de.html Martha Verdorfer: Sinti & Roma] {{de}}</ref>. La sintioj mem, tamen, opinias sin apartaj de romanerojromaoj.
 
Plimulto de sintioj loĝas en [[Germanio]] kaj aliaj ĝermanlingvaj landoj ([[Aŭstrio]], [[Svisio]], [[Hollando]], [[Svedio]]), kaj ankaŭ en [[Francio]], [[Belgio]] kaj norda [[Italio]]. Tradicie [[nomado|nomadaj]], iliaj grupoj nun preskaŭ ĉiam formas [[geto]]jn en bordoj de [[urbo]]j kaj [[vilaĝo]]j. Plej kutime, la [[vivnivelo]] en tiuj getoj estas sufiĉe malalta, kaj atingo al [[eduko]], [[kuraco]] kaj aliaj [[sociaj servoj]] estas malfacila por sintioj.
 
El romanerojromaoj, plej parencaj al sintioj estas la [[Baltio|Balta]] branĉo: [[rusaj romanerojromaoj]], [[polaj romanerojromaoj]], [[litvaj romanerojromaoj]] ktp. La lingvo de sintioj estas t.n. ''Romanes'' aŭ ''Sintenghero Tschib(en)'' - dialekto de la [[romaneraromaa lingvo]] kun granda influo de la [[germana lingvo|germana]] kaj foje de aliaj lingvoj de [[Eŭropo]].
 
Plejparte, sintioj kredas je diferaj variantoj de [[kristanismo]], plej ofte [[protestantismo]] (aparte kutimas [[evangeliismo]]) kaj [[katolikismo]].
 
==Deveno de la nomo==
Oni ne scias precize, kial aperas la nomo "sintioj". Estas versio, ke ĝi aludas al la rivero ''Sindh'' ([[Induso]]) en [[Hindio]]. Nunaj [[lingvistiko|lingvistikaj]] kaj [[etnografio|etnografiaj]] esploroj montras, ke ĝuste el Indusa regiono devenas ĉiuj romanerajromaaj etnoj. Alia versio estas, ke la nomo devenas de nomo de legenda estro de fruaj romalojciganoj, Sindela.
 
Ambaŭ teorioj tute kongruas kun romalajciganaj tradicioj (ili kreis etnonomoj kaj laŭ loko de deveno, kaj laŭ nomo de fondinto) kaj do neniu el ili estas nepre preferenda.
 
==Historio==
La sintioj alvenis en [[Eŭropo]]n, plejparte en [[Germanio]]n kaj [[Aŭstrio]]n dum [[Mezepoko]]. Eventuale, ili disiĝis en du grupojn: la ''Eftavagarja'' ("Sep Karavanoj") kaj ''Estraxarja'' ("el Aŭstrio"). Tiuj du grupoj ekspandiĝis, la Eftavagarja en [[Francio]]n, kie ili nun estas nomitaj "Manouches", kaj la Estraxarja en [[Italio]]n kaj [[Orienta Eŭropo|Orientan Eŭropon]], plejparte en nunajn [[Kroatio]]n, [[Hungario]]n, [[Rumanio]]n, [[Ĉeĥio]]n kaj [[Slovakio]]n. En Italio sintioj plejparte loĝas en regiono [[Piemonto]].
 
Estas teorio, ke sintioj disiĝis de romaoj kiam la lastaj konvertiĝis al [[islamo]] dum la regno de [[Selĵuka dinastio]] kaj tiel atingis liberecon kaj civitanecon. La sintioj, tamen, preferis resti en [[sklaveco]], sed ne forlasi kristanan kredon<ref>{{cite web|url=http://www.romahistory.com/en/1-8.htm|title=Roma Frühgeschichte (1000–1400). Freedom by joining the Islam|author=Marco D. Knudsen|publisher=RomaHistory.com|accessdate=2007-06-14}}</ref>. Pro tio ĝis nun iuj sintioj havas malamikemon kontraŭ romanerojromaoj.
 
==Notindaj sintioj==
 
== Vidu ankaŭ jenon: ==
* [[RomalojCiganoj]]
* [[RomanerojRomaoj]]
* [[Kaleoj]]