Transskribado (lingvoscienco): Malsamoj inter versioj

e
sen resumo de redaktoj
e
'''transskribadoTransskribado''' notas la sonojn de iu [[lingvo]] per fremda [[skribo]]. ekzempleEkzemple la rusan nomon ''горбачевГорбачëв'' oni povas transskribi en esperantaEsperanta teksto per ''gorbaĉofGorbaĉof'' por ke leganto proksimume bone elparolu ĝin. transskriboTransskribo ankaŭ utilas inter lingvoj kun samaj bazaj [[litero]]j sed malsamaj [[ortografio]]j. ekzempleEkzemple la germanan nomon ''schwartzSchwartz'' oni povas prezenti en esperantaEsperanta transskribo per ''ŝvarcŜvarc''.
 
== transskribadoTransskribado kaj transliterado ==
 
seSe du lingvoj havas simplajn ortografiojn, similajn sonsistemojn kaj literprovizojn, transskribo inter ili tre proksimas al [[transliterado]], en kiu oni nur interrespondigas literojn. sedSed ofte la tasko pli malsimplas.
 
== skribaSkriba similo, elparola malsimilo ==
 
latinidajLatinidaj literoj estas vaste uzataj en la mondo. unuflankeUnuflanke ili prezentas multajn diversajn ortografiojn, aliflanke ili ofte rolas en transskribo. proPro tio en la ĉiutaga uzo la skriba situacio estas iom malorda: homnomoj aŭ loknomoj estas kopiataj de lingvo al lingvo, eventuale kun forfalo de [[diakrita signo|kromsigno]]j. tia senzorga transskribo konservas aspekton de vortoj, sed ĝi kaŭzas misprononcojn laŭ la diversaj ortografioj: la pola nomo ''wałęsa'' [va'wɛ̃ŋsa] iĝas skribe ''walesa'' kaj ekzemple en franca buŝo sonas [valeza] apenaŭ memorigante pri la originalo.
 
== naciajNaciaj kaj internaciaj transskriboj ==
 
pli formale en la 19a kaj komenca 20a jarcento kleruloj kreis transskribajn sistemojn adaptitajn al siaj nacilingvaj kutimoj. la saman ĉinan nomon 老子 oni notis ''lao tsû'' laŭ la angla sistemo wade-giles, ''lao tseu'' laŭ la sistemo de la franca lernejo pri orientazio, kaj tiel plu.
 
Vidu ankaŭ: [[esperantigo]] - [[transliterumaj sistemoj]]
 
[[Kategorio:Lingvistiko]]
6 070

redaktoj