Agordebla Matrico de Logikaj Elementoj: Malsamoj inter versioj

e
roboto modifo de: fa:اف‌پی‌جی‌ای; cosmetic changes
e (roboto modifo de: fa:اف‌پی‌جی‌اِی)
e (roboto modifo de: fa:اف‌پی‌جی‌ای; cosmetic changes)
[[ImageDosiero:Altera StratixIVGX FPGA.jpg|thumb|300px|[[Altera]] Stratix IV GX AMLE.]]
 
'''Agordebla Matrico de Logikaj Elementoj''' aŭ '''AMLE''' (angle ''field-programmable gate array'' (FPGA)) estas [[integra cirkvito]], kies funkciado estas reagordebla kaj konfigurebla far uzanto. La konfigurado de AMLE estas farata per speciala programlingvo ''[[hardware description language]]'' (HDL). Pli frue oni ankaŭ uzis [[cirkvita diagramo|cirkvitajn diagramojn]], sed nun tiu maniero priskribi konfiguron estas nun tre rara.
AMLE enhavas programeblajn logikajn elementojn nomataj "logikaj blokoj" kaj hierarkion de reagordeblaj interligiloj, per kiuj la blokoj povas esti konektitaj laŭvole, kiel ĉe [[prototipa plato]]. Certaj aranĝoj de logikaj elementoj povas performi komplikajn operaciojn de [[kombina logiko]] aŭ funkcii kiel simplaj [[logika pordo|logikaj pordoj]]. Pli modernaj AMLE-oj ankaŭ inkluzivas memorajn elementoj, kiuj povas esti simplaj [[baskulo (elektroniko)|baskuloj]] aŭ plenaj komplikaj aroj de memoriloj.<ref name="FPGA"/>
 
== Historio ==
La AMLE-industrio aperis el teknologioj de Programebla Nurlega Memoro (angle ''programmable read only memory'' (PROM)) kaj Programeblaj Logikaj Agregatoj (angle ''programmable logic devices'' (PLDs)). Ambaŭ teknologioj estas teorie programeblaj dum manufakturo aŭ surloke, sed la programebla skemo mem estis neŝanĝebla.<ref name="history">[http://filebox.vt.edu/users/tmagin/history.htm History of FPGAs]</ref>
 
En komerca kampo, tamen, Xilinx ne havis gravan konkuron kaj rapide kreskis inter 1985 kaj mezaj [[1990aj jaroj]]. Poste, tamen, konkurantoj aperis kaj forprenis grandan parton de la komerco. En [[1993]], nova firmao [[Actel]] jam kontrolis ĉ. 18% de AMLE-merkato.<ref name="four"/>
 
La 1990-aj estis haŭsa periodo por AMLE, ambaŭ laŭ kresko de komplikeco kaj kvanto de produktado. En fruaj 1990-aj AMLE estis plejparte uzataj en komunikado kaj retoj, sed ĝis la fino de la dekjaro ĝi ankaŭ trovis sian niŝon en multaj konsumantaj, aŭtomatigaj kaj industriaj aplikoj.<ref name="book">Clive Maxfield, book, "[http://books.google.com/books?id=dnuwr2xOFpUC&pg=PA4&lpg=PA4&dq=FPGA+Market+growth+1990s&source=web&ots=YjFedB35Vp&sig=EH8y56Cih9iNLEqYXkZ63iO46K4&hl=en&sa=X&oi=book_result&resnum=4&ct=result The Design Warrior's Guide to FPGAs]".Published by Elsevier, 2004. ISBN 07506760430-7506-7604-3, 9780750676045. Retrieved February 5, 2009</ref>
 
AMLE-teknologio atingis grandan famon en [[1997]], kiam Adrian Thompson kombinis ĝin kun teknologio de genetikaj algoritmoj por krei sistemon de rekono de sonoj. [[Algoritmo]] de Thomson ebligis matricon de 64 x 64 logikaj elementoj en Xilinx AMLE-ĉipo aŭtomate rekonfiguriĝi por tasko de kompreno de la sono.<ref name="history"/>
 
=== Modernaj disvolviĝoj ===
Plej moderna emo estas disvolvi fajnan arkitekturon de AMLE per aldono de [[mikroprocesoro]]j kaj aliaj periferiaĵoj al tradicia aro de logikaj portoj kaj interligoj, por krei kompletan programeblan sistemon. Tia arkitekturo baziĝas sur esploroj far Ron Perlof kaj Hana Potash en [[Burroughs Advanced Systems Group]]. Ili unue kreis rekonfigureblan procesoron sur unu ĉipo nomita SB24 en [[1982]]. Pli moderna ekzemplo de tia hibrida teknologio troveblas en aparatoj Xilinx Virtex-II PRO kaj Virtex-4, kiuj inkluzivas unu aŭ pli [[PowerPC]]-procesorojn ene de logika strukturo de AMLE. Alia ekzemplo estas Atmel FPSLIC, kiu uzas specialan procezoron [[Atmel AVR]] en programebla logika arkitekturo.
 
Krome, pro influo de AMLE novaj, ne AMLE-bazitaj arkitekturoj komencis aperi. Ekzemple softvare rekonfigurebla mikropocesoro Stretch S5000 havas aron de procezoraj kernoj kaj rekonfigureblajn kernojn sur la sama ĉipo.
 
=== Evoluo ===
:'''Nombro de logikaj pordoj'''
* 1987: 9,000 (Xilinx)<ref name="four"/>
* 1992: 600,000 (Departamento de Mararmiloj)<ref name="history"/>
* Early 2000s: Multaj milionoj <ref name="book"/>
 
:'''Grando de merkato'''
* 1985: Unua komerca AMLE-teknologio proponita far Xilinx<ref name="four"/>
* 1987: $14 milionoj<ref name="four"/>
* ~1993: pli ol $385 milionoj<ref name="four"/>
* 2005: $1.9 miliardoj<ref name="instat">Dylan McGrath, EE Times, "[http://www.eetimes.com/news/design/business/showArticle.jhtml?articleID=188102617 FPGA Market to Pass $2.7 Billion by '10, In-Stat Says]". May 24, 2006. Retrieved February 5, 2009.</ref>
* 2010 antaŭdiroj: ĉ. $2.75 miliardoj <ref name="instat"/>
 
:'''Nombro de AMLE-bazitaj sistem-dezajnoj'''
* 10,000<ref>Narinder Lall, eASIC Corporation, "[http://www.opensystems-publishing.com/e-letter/dsp/2008/03/easic.pdf FPGA Judgment Day:Rise of Second Generation Structured ASICs]. March, 2008. Retrieved February 5, 2009.</ref>
* 2005: 80,000<ref name="designstarts">Dylan McGrath, EE Times, "[http://www.eetimes.com/conf/dac/showArticle.jhtml?articleID=164302400 Gartner Dataquest Analyst Gives ASIC, FPGA Markets Clean Bill of Health]". June 13, 2005. Retrieved February 5, 2009.</ref>
* 2008:90,000<ref name="eweekly">[http://www.xilinx.com/support/documentation/data_sheets/ds112.pdf Virtex-4 Family Overview]</ref>
* 2010 antaŭdiroj: 110,000<ref name="designstarts"/>
 
== Komparoj ==
 
== Referencoj ==
<references/>
== Eksteraj ligoj ==
* [http://www.rcs.uncc.edu/wiki Reconfigurable Computing Laboratory]
 
[[en:Field-programmable gate array]]
[[es:FPGA]]
[[fa:اف‌پی‌جی‌اِیاف‌پی‌جی‌ای]]
[[fr:Circuit logique programmable#FPGA]]
[[he:FPGA]]
149 264

redaktoj