Unukotiledonaj plantoj: Malsamoj inter versioj

1 058 bitokojn aldonis ,  antaŭ 10 jaroj
sen resumo de redaktoj
e (r2.5.2) (robota aldono de: be:Аднадольныя)
| subdivizio2 = Preskaŭ 10
}}
'''Unukotiledonaj plantoj''', scienceestas parto de la '''''Liliopsida'''''[[florplantoj]], estastradicie klasokomparata dekun la [[Dukotiledonaj plantoj|dukotiledonaj]]. LaTiuj plantoj havas ĝermante nur unu [[kotiledono]]n,. posteKrom latio, foliojaliaj estas flank-angiaj (flank-nervura) kaj la radikarokarakteroj estas la flankradika ([[kvasto|kvastradika]]).:
* [[Radiko]]j: flankradikaj ([[kvasto|kvastradikaj]]) , tio estas konsistante el same ampleksaj radikoj.
* [[Tigo]]: ne estas nek dua lignon nek vera trunko (eĉ la arbformaj kiel la palmacoj ne havas trunkon).
* [[Folio]]j: kelkfoje pinataj, neniam kunmetitaj (sen folietoj), preskaŭ ĉiam flank-angiaj (flank-nervura).
* [[Floro]]j: 3-bazataj, tio estas 3 sepaloj, 3 petaloj, 2 x 3 stamenoj, 3 karpeloj.
 
Gravaj unukotiledonaj familioj estas [[poacoj]], [[orkidacoj]], [[liliacoj]] kaj [[palmacoj]]. La unukotiledonaj plantoj estas freŝdata aro, longtempe estis nur dukotiledonaj.
 
== Klasika klasigo ==
Laŭ la klasika klasigo de Kronkisto de 1981, la unukotiledonaj plantoj estas la [[Klaso (biologio)|klaso]] '''''Liliopsida'''''. En ĝi estas 5 subklasoj:
* subklaso ''Alismatidae''
* subklaso ''Arecidae''
* subklaso ''Commelinidae''
* subklaso ''Liliidae''
* subklaso ''Zingiberidae''
 
== Arkreskiĝa klasigo ==
Laŭ la nuna [[arkreskiĝo|arkreskiĝa]] klasigo APG III de 2009 (el la angla ''Angiosperm Phylogeny Group'') la unukotiledonaj plantoj estas [[klado]], disiĝi en 11 ordoj (kaj du familioj).
 
== Familioj kaj ordoj ==
:::* Familio [[Petrosaviaceae]]
::* Ordo [[Acorales]]
::* Ordo [[Alismatales]]
::* Ordo [[AsparagalojAsparagales]] (''Asparagales'')
::* Ordo [[Dioscoreales]]
::* Ordo [[Liliales]]
::* Ordo [[Pandanales]]
::* Ordo [[Petrosaviales]]
:* Subklaso [[Commelinidae]]:
::::* Familio [[Dasypogonaceae]]
:::* Ordo [[Zingiberales]]
 
== [[Biologia klasado|Familioj]] ==
== Gravaj familioj ==
 
* [[Alismacoj]] (''Alismataceae'')
* [[Palmoj]]
* [[Poacoj]] (aŭ Graminacoj) kun genro [[tritiko]]
* [[Tifacoj]] (''Typhaceae'') kun genro [[tifao]]
* [[Zingibracoj]]