Stonehenge: Malsamoj inter versioj

19 bitokojn aldonis ,  antaŭ 9 jaroj
sen resumo de redaktoj
e (r2.7.1) (robota aldono de: pnb:سٹونہنج)
{{Heredaĵo de UNESKO}}
 
'''''Stonehenge''''' [stoŭnhenĝ] estas [[Neolitiko|neolitika]] [[monumento]] apud [[Amesbury]] en la provinco de [[Wiltshire]] en [[Anglio]]. Laŭ arĥeologiaj esploroj la unua ŝtoncirklo estis konstruitakonstruata ĉirkaŭ [[-5000]], kaj la tuto estis rekonstruitarekonstruata kaj pligrandigitapligrandigata verŝajne inter [[-2500]] kaj [[-2000]] kaj parte rekonstruitarekonstruata dum la [[19-a jarcento]].
 
La katedrala urbo [[Salisbury]] estas 13 kilometrojn (8 mejlojn) forfore, kaj ensur la vojo estas la ruino de mezepoka urbo [[Old Sarum]].
 
''Stonehenge'' estas granda rondforma grupo ([[kromleĥo]]) de 162 starantaj ŝtonegoj t.e. [[megalito]]j. Ĝi ankoraŭ estas sanktejo por modernaj [[druido|druidoj]]j kaj aliaj [[pagano]]j, sed la zorgorganizaĵo [[English Heritage]] malpermesas alproksimiĝi al la [[ŝtono]]j, precipe dum [[solstico|somera solstico]].
 
Piedireble ĉirkaŭ ''Stonehenge'' estas altaĵetoj, verŝajne neolitikaj tomboj, kaj neolitika ŝtona "ŝoseo".
 
Dum 1986 ''Stonehenge'' estis deklaritadeklarata de [[UNESKO]] loko de [[Monda Kulturheredaĵo de UNESKO|Monda Kulturheredaĵo]].
 
Proksima ŝtonrondo en ''Wiltshire'' estas [[Avebury]], kie vilaĝo kreskis meze de la rondo.
== Iamaj funkcioj ==
Kelkaj markoj montras, kie suno aperas kaj malaperas en specialaj tagoj kiel [[solstico]]j. Oni supozas, ke la konstruintoj de Stonehenge uzis ĝin kiel [[kalendaro|kalendaran]] ilon.
 
Tamen lastatempaj priserĉoj helpitaj de [[National Geographic]] montris, ke la ĉefa funkcio de la monumento estis [[tombejo]] aŭ sepultejo.<ref>El País, 30a de majo [[2008]], Jacinto Antón, "Stonehenge estaba consagrado a los muertos", p. 48.</ref> Tiu sepulteja funkcio daŭris dum multaj jaroj de funkciado de la monumento, laŭ Mike Parker Pearson, [[arkeologo]] de la Universitato de [[Sheffield]]. Iam antaŭe oni konis la ekziston de putoj enhavantaj [[osto]]jn kaj [[cindro]]jn, ĉar kutimis [[kremacio]]. Tiuj priserĉoj baze sur analizoj de radiokarbono pruvis, ke la loko jam estis uzata por sepultejo 5,000 jarojn antaŭ nia erao kaj ĝis multe post la starigo de la megalitoj. Oni enterigis tie almenaŭ dum kvin jarcentoj (3000-2500 aK.) '''240 personojn''', multe pli ol tio antaŭe supozita. Tiuj personoj estus tribestroj kaj samfamilianoj de tiuj, ĉar kun ties restaĵoj estis armiloj.
 
Ankaŭ laŭ tiuj priserĉoj la ekzisto de Stonehenge estas ligata al tiu de la najbara arkeologa vilaĝo nome [[Durrington]], kie estus loĝintaj la konstruintoj de Stonehenge. La rilatoj estas evidentaj: ambaŭ lokoj estas proksimaj, prezentas similan rondoforman protektitan strukturon kaj en Durrington oni trovis ellignan strukturon similan al tiu de Stonehenge kaj en ambaŭ lokoj unu vojo kunigas la lokon kun la rivero Avon. Per tiu vojo ambaŭ lokoj estus kontakte. En Stonehenge oni enterigus la elitanojn kaj la normalajn samvilaĝanojn oni estus lanĉintaj al la rivero.
 
== Eksteraj ligoj ==
Sennoma uzanto