Ŝinkanseno: Malsamoj inter versioj

285 bitokojn aldonis ,  antaŭ 7 jaroj
sen resumo de redaktoj
e (Roboto: Forigo de 50 interlingvaj ligiloj, kiuj nun disponeblas per Vikidatumoj (d:q164338))
[[Dosiero:Twinshin.JPG|thumb|right|250px|300- (maldekstra) kaj 700-Seriaj Ŝinkansenoj ĉe [[TokiaStacio fervoja stacio|Tōkyō-StacioTokio]].]]
 
'''Ŝinkanseno''' (新幹線 [ŝin-kan-sen];, [[Transskribado Hepburn|Hepburn]]: '''Shinkansen''') estas nomo por [[Rapidega fervojlinio|rapidegaj fervojaj linioj]] en [[Japanio]], [[rapidtrajno|rapidegaj trajnoj]] kaj rilataj fervojaj sistemoj, administrataj de kompanioj el la grupo [[JRJapana Fervojo (grupo de kompanioj)|Japana Fervojo]] (JR).
 
La ŝinkansena reto ligas la plej grandajn urbojn en insuloj [[Honŝuo]] kaj [[KiuŝuoKjuŝuo]] per rapidecorapido de pli ol 200 km/h. Ekde 2007 la plej novaj trajnoj de la serio N700 veturas kun maksimuma rapido de 300 km/h.
 
La unua linio (per trajnoj de la 0-serio, forlasitaj de post 2008), la [[Tōkaidō-Ŝinkanseno]] malfermiĝis la [[1-a de oktobro|1-an de oktobro]] [[1964]]. Ekde 2007, la plej novaj trajnoj de la N700-serio veturas kun maksimuma rapido je 300 km/h.
 
== Historio ==
Vidu la ĉefan artikolon pri [[{{Ĉefartikolo|historio de la ŝinkanseno]].}}
 
La unua linio (per trajnoj de la 0-serio 0, forlasitaj de post 2008), la [[Tōkaidō-Ŝinkansenoŝinkasena linio Tokajdo]] malfermiĝis la [[1-a de oktobro|1-an de oktobro]] [[1964]]. Ekde 2007, la plej novaj trajnoj de la N700-serio veturas kun maksimuma rapido je 300 km/h.
 
== Nomoj ==
La populara nomo '''[[Kugla Trajno]]''' estas traduko de la japana termino ''"dangan reŝŝa''" (弾丸列車), kiu estis komence donita nomo de rapideglinia projekto en la [[1940-aj jaroj]]. La nomo '''Nova Trunkolinio''' (laŭ [[PEJVO]]) estas plej rekta traduko elde "Ŝinkansen" (新幹線), tamen ĝi strikte priparolas nur trakojn, dume la trajnoj estas nomataj "SuperekspresoSuper-specialaj ekspresoj" (超特急 ''[ĉō-tokkjū'']]).
En komenco [[Tōkaidō-Ŝinkansenoŝinkansena linio Tokajdo]] estis nomita "Nova Tōkaidō-Linio Tokajdo".
 
== Kio estas Ŝinkanseno ŝinkanseno? ==
La leĝo pri planoj de Ŝinkansenojŝinkansenoj de la tuta lando, (全国新幹線鉄道整備法; la 71-a leĝo de la 18-a de majo, 45-a jaro de Showa[[erao de Ŝoŭa|Ŝoŭa]] (1965)), diras en la dua artikolo, ke '''Ŝinkanseno''' estas ĉeflinio"ĉefa linio" (本線 [hon-sen]), kiun (trajnoj) povas veturi je pli ol 200 kilometroj hore tra ĝia ĉefa etapo. Aliflanke, oni nomas tradiciajn liniojn '''ZairaisenZajrajsen'''(在来線).
 
== Teknikoj por Ŝinkansenojŝinkansenoj ==
Diversaj alt-nivelaj teknikoj necesas al Ŝinkansenajŝinkansenaj linioj, por ke Ŝinkansenojla ŝinkansenoj veturu pli ol 200 kilometrojn hore kun sekureco kaj komforto.
 
=== Relo ===
*uzas kiel [[ŝpuro]] la norman larĝon de trako (1.4351435 mm).
*uzas plej grandan [[kurbecocirklo]]n kiel eble por kurbecoj.
*ne instalas [[nivelpasejo]]jn por ke ne okazu trafika akcidento (tamen [[Minimini-Ŝinkansenoŝinkanseno]]j havas nivelpasejojn, ĉar iliaj rapidecojrapidoj estas sufiĉe malrapidajmalgrandaj).
*La Speciala Leĝo pri Kondamno kontraŭ Agoj Malebligi Sekurecon de Trajnaj Veturadoj sur Ŝinkansenaj Fervojoj difinas pli severan kondamnon ol ''ZairaisenZajrajsen''.
 
Ŝinkansen-Ŝinkansenaj trajnoj ne uzas la samajn relojn kiel la antaŭaj trajnoj. Tiel estas por eviti, ke malrapidaj tradiciaj trajnoj kaj rapidaj Ŝinkansenoj sin reciproke ĝenas.
 
=== Fervoja Signalosignalo ===
Pro rapida veturo, kondukistoj de Ŝinkansenoŝinkanseno ne povas rimarki signalojn sur tero. Pro tio, envagona signalo indikas al kondukistoj. Aldone, sistemo de aŭtomata trajnregado estas uzata por ĉiuj Ŝinkansenojŝinkansenoj.
 
=== Elektra Fontoprovizo ===
Por provizi energion servas unu-faza [[alterna kurento]] de 25. 000 VVoltoj. La [[frekvenco]] estas 50 aŭ 60 Hz.
Vagonaroj, kiuj veturas tra la du frekvencaj etapoj, ŝanĝas frekvencon. La kaŭzo estas, ke dum la unuaj jaroj de elektro-instalado en japanioJapanio importoj en la sudo estis el Usono, kun 60 Hz, kaj en la nordo el eŭropoEŭropo, kun 50 Hz. Je la loko, kie la ŝanĝo okazas, la trajno ne ricevas kurenton dum kelkaj cent metroj por eviti subitan ekpuŝon.
 
== Linioj ==
=== Ĉefaj linioj ===
{| class="wikitable" style="font-size:90%;"
!Nomo
!Nomo!!Kapstacio!!Finstacio!!Longeco!!Komerca longeco!!Kompanio
!colspan="2"|Finstacioj
!Longeco
!Komerca longeco
!Kompanio
|-
!align=left|[[Ŝinkansena linio Tokajdo]]
![[Tōkaidō-Ŝinkanseno]]
|[[Tōkyō-Stacio Tokio]]||[[Stacio Ŝin-Ōsaka-StacioOsaka]]||515.4km||552.6km||[[JRTokaja Fervoja TōkaiKompanio]]
|-
!align=left|[[Ŝinkansena linio Sanjo]]
![[San'yō-Ŝinkanseno]]
|[[Stacio Ŝin-Ōsaka-StacioOsaka]]||[[Hakata-Stacio Hakata]]||553.7km||644.0km||[[JROkcident-Japania Fervoja OkcidentaKompanio]]
|-
!align=left|[[Ŝinkansena linio Tohoku]]
![[Tōhoku-Ŝinkanseno]]
|Tōkyō-[[Stacio Tokio]]||[[Haĉinohe-Stacio Haĉinohe]]||593.1km||631.9km
|rowspan="3"|[[JROrient-Japania OrientaFervoja Kompanio]]
|-
!align=left|[[Ŝinkansena linio Ĝoecu]]
![[Jōetsu-Ŝinkanseno]]
|[[Ōmiya-Stacio Omija (Saitama)|ŌmiyaStacio Omija-Stacio]]||[[Niigata-Stacio Niigata]]||269.5km||303.6km
|-
!align=left|[[Ŝinkansena linio Hokuriku-Ŝinkanseno]]
|[[Takasaki-Stacio Takasaki]]||[[Nagano-Stacio Nagano]]||117.4km||117.4km
|-
!align=left|[[Ŝinkansena linio Kjuŝu]]
![[Kyūŝū-Ŝinkanseno]]
|[[Stacio Ŝin-Yatsuŝiro-StacioJacuŝiro]]||[[Stacio Kagoŝima-Ĉūō-StacioĈuo]]||126.8km||137.6km||[[JRKjuŝua Fervoja KiuŝuoKompanio]]
|}
 
 
[[Kategorio:Ŝinkanseno| ]]
[[Kategorio:Fervojaj liniojFervojo en Japanio]]
[[Kategorio:Japana Fervojo]]
3 079

redaktoj