Kosoj: Malsamoj inter versioj

103 bitokojn forigis ,  antaŭ 7 jaroj
sen resumo de redaktoj
Parolantoj de la kosa lingvo estas dividitaj je pluraj subgrupoj kun parencaj sed distingitaj kulturheredoj. La ĉefaj subgrupoj estas la ''Bhaca, Bomvana, Mfengu, Mpondo, Mpondomise, Xesibe'', kaj ''Thembu'' [http://www.everyculture.com/wc/Rwanda-to-Syria/Xhosa.html]. La nomo kosoj (''Xhosa'') devenas de la nomo de legenda gvidanto nimita ''u Xhosa''. Sed estas ankaŭ teorio, ke la vorto kosoj (''u Xhosa'') devenas de vorto el iu lingvo el la kojsana familio signifanta "kolera", laŭ tio la kosa popolo (''amaXhosa'') estas la "kolera popolo". La kosoj nomas sin ''amaXhosa'' kaj sian lingvon ''isiXhosa''.
 
Nuntempe proksimume 8 milionoj da kosoj estas distribuitaj tra la lando, kaj la kosa lingvo estas la dua plej ofta indiĝena lingvo post la zulua, kun kiu ĝi estas proksime parenca. La sistemo de [[apartismo]] antaŭ 1994 kun la bantuujoj rifuszis al la kosoj la sudafrikan civitanecon kaj provis enŝlosi ilin en la laŭnome sinregantajn bantuujojn de [[Transkejo]] kaj [[Ciskejo]], nun ambaŭ parto de la provinco [[Orienta Kabo (provinco)|Orienta KaboKablando]] (Eastern Cape), kie la plej multaj kosoj restas. Multaj kosoj vivas en [[Kaburbo]] (Cape Town, ''iKapa'' en kosa lingvo), [[Orientlondono]] (East London, ''iMonti'') kaj [[Port-Elizabeto]] (Port-Elizabeth, ''iBhayi'').
 
[[Laŭ nombroj el 2003]] la plejmulto de parolantoj de la kosa, proksimume 5,3 milionoj, vivas en la Orienta Kabo (Eastern Cape)Kablando, sekvate de Okcidenta Kabo [[Okcidenta Kablando]] (proksimume 1 miliono), [[Gauteng]] (671.045), la [[provinco Liberŝtato]] (246.192), [[Kvazulu-Natalo]] (219.826), [[Nordokcidenta Provinco (Sud-Afriko)|Nordokcidenta Provinco]] (North West) (214.461), [[Mpumalangoa]] (Mpumalanga) (46.553), la [[Norda Kablando]] (51.228), kaj [[Limpopo]] (Limpopo)(14.225) [http://www.southafrica.info/ess_info/sa_glance/demographics/census-main.htm].
<!--
== Historio ==
-->
== Notoj ==
* [http://www.southafrica.info/ess_info/sa_glance/demographics/census-main.htm Results of the 2001 Southretejo Africanpri censusla sudafrika censado]
::Atentu, ke la nombro menciita sur tiu paĝo baziĝas sur la nombro de homoj parolantaj la kosan lingvon kiel hejman lingvon, kiu eble estas pli granda aŭ malgranda ol la tuta nombro de homoj kiuj atribuas al si kosan devenon. Krome pluraj milionoj da homoj en Johanesburgo-Soveto-regiono parolas la kosan aŭ [[zuluoj|zuluan]] kiel duan aŭ trian lingvon. Por plejmulto el tiuj la du lingvoj fariĝas malfacile distingeblaj (ne surprize, ĉar ilia lingvistika parenceco estas ekstreme proksima.
* Reader, J., 1997. ''[[Africa]]: A Biography of the Continent'', Vintage Books, [[New YorkNovjorko]], NY, United States of America.
* Kaschula, Russell ''[[The Heritage Library of African People]]: Xhosa,'' New YorkNovjorko: The Rosen Publishing Group, Inc., 1997. Xhosa's are hot and very lekke.
 
== Eksteraj ligiloj ==