Atrio: Malsamoj inter versioj

2 bitokojn aldonis ,  antaŭ 5 jaroj
e
Roboto unuecigis titolon de lastaj sekcioj; kosmetikaj ŝanĝoj
(ĝustigi kategoriojn)
e (Roboto unuecigis titolon de lastaj sekcioj; kosmetikaj ŝanĝoj)
[[dosieroDosiero:Domus latina.png|eta|Romia domo kun korinta atrio]]
[[dosieroDosiero:Vaison-la-Romaine - Atrium.JPG|eta|Korinta atrio en romia domo en Vaison-la-Romaine, Francujo]]
'''Atrio''' estis en [[romia arĥitekturo]] ĉentra ĉambro en domo (ofte loĝodomo); ĝi estis vaste disvastiĝinta en la [[Romia Imperio]]. Atrio estas rektangula interna ĉambro en la mezo de la domo, de kiu la ĉirkaŭaj ĉambroj estas alireblaj. Ĝi servis kiel restadejo por la familio. Lumon atrio ricevis tra malfermaĵo en la tegmento. La limoj inter atrio kaj interna [[korto]] estas malakraj.
== Vortsignifo ==
Je hispanaj konstruaĵoj de la [[renesanco]] el tio evoluis la ''[[korto|patio]]''. Nuntempe arĥitektoj nomas atrio ankaŭ korton tegmentitan per vitro.
== Konstruformoj ==
[[Vitruvio]] nomas entute kvin konstruformojn, je kio oni povas ordigi ilin en atriojn kun kaj sen tegmenta malfermaĵo. Atrio sen malfermaĵo, ja la pli malnova konstruformo, nomiĝas ''atrium testudinatum'' – nomo devena el la latina vorto ''testudo''. La aliaj formoj estas atrioj kun malfermaĵo; tiu inter si malsamas laŭ konstrumaniero.
 
Je la konstrumaniero, kiun Vitruvio nomas ''atrium tuscanicum'' ([[etruskoj|etruska]] atrio), la tegmenon portas du masivaj lignotraboj, sur kiuj transverse estas enigitaj pliaj du traboj. El tio evoluis interna ĉambro supren parte malferma, kies tegmenton portis kolonoj aŭ pilastroj. Atrio kun nur kvar kolonoj nomiĝas ''atrium tetrastylicum'' (kvarkolona atrio), atrio kun malfermaĵo portata de multaj kolonoj nomiĝas ''atrium corinthicum'' (korinta atrio).
 
Plej vaste disvastiĝinta estis malgraŭ la multkosta trabokonstruaĵo la ''atrium tuscanicum'', ĉar ĝi ebligis liberan rigardon ekde la [[tablino]] aŭ pli mlfrue ĝis en la [[peristilo]].
 
== Literaturo ==
* August Mau: ''Atrium''. In: ''Paulys Realencyclopädie der classischen Altertumswissenschaft'' (RE). volumo II,2, Stutgarto 1896, kol. 2146–2148.
 
== LigojEksteraj eksterenligiloj ==
{{Commonscat|Atriums|Atrien, insb. Domus}}
* http://www.atrien.ch/galerie.php
* [http://web.archive.org/web/20090531133929/http://www.kzu.ch/fach/as/material/kg_pompeji/domus/dom00.htm La italika domo]
* [http://www.enob.info/de/neubau/projekt/details/passivbuerogebaeude-energon/ Atrio en kunteksto de energiŝpara konstruo]
 
[[Kategorio:Arkeologia faktermino]]
[[Kategorio:Romia arkitekturo]]
[[Kategorio:ĉambrojĈambroj]]
[[Kategorio:lumaLuma arĥitekturo]]
112 889

redaktoj