Gnuo: Malsamoj inter versioj

2 bitokojn aldonis ,  antaŭ 5 jaroj
e
Roboto: anstataŭigo de "Ŝablono:El" per "Ŝablono:EL" (laŭ VP:AA); kosmetikaj ŝanĝoj
e (Portalo, anstataŭigis: {{Portalo Animaloj}} → {{Portalo|Zoologio}}, |left → |maldekstra per AWB)
e (Roboto: anstataŭigo de "Ŝablono:El" per "Ŝablono:EL" (laŭ VP:AA); kosmetikaj ŝanĝoj)
* ''C. t. taurinus'' (Blua Gnuo), loĝas de Centra ĝis suda Afriko, kaj estas la plej abunda. La koloro de ĝia ardezgriza felto estas la origino de la komuna nomo de la tuta specio.
* ''C. t. johnstoni'' (Nyassaland-a gnuo??), loĝanta en suda [[Tanzanio]] kaj [[Mozambiko]], estas la plej granda subspecio.
* La okcidenta blankbarba gnuo (''C. t. mearnsi'') estas la plej malgranda, kaj loĝas nur en [[Kenjo]] kaj okcidenta [[Tanzanio]]. Ĝi estas la plej malhelfelta el ĉiuj bluaj gnuoj.
* La okcidenta blankbarba gnuo, 'C. t. albojubatus', estas la plej hela. Ĝi loĝas en [[Kenjo]] kaj Okcidenta [[Tanzanio]].
* La kuksona gnuo (''C. t. cooksoni''), loĝanta nur en la Luangva valo.
 
== Loĝloko ==
=== Teritoriemo ===
 
Bluaj gnuoj iĝas teritoriemaj dum unu monato ĉiujare. La koncerna teritorio ampleksas de unu ĝis du hektaroj. La virgnuo markas ĝiajn limojn per depono de fekamasoj, sekrecioj el antaŭokulaj kaj superhufaj glandoj, kaj grundotretado. Dum ili batalas por sia teritorio, virgnuoj gruntas sufiĉe brue, minace movas siajn kornojn, kaj diversmaniere elmontras sian agresemon.
 
Dum la altirmanovroj direkte al la gnuino, la virgnuo frotas sian antaŭokulan glandon kontraŭ la trunkon de arbo, kiun li poste disbatas per siaj kornoj. Tiu agado ne nur havas seduktan efikon, sed ankaŭ ebligas konservadon de grandaj herbaroj, malhelpante la instaliĝon de densa arbaro.
Gnuoj estas de ĉiam ĉasitaj pro sia viando, tre ŝatata de la lokaj loĝantoj, kaj pro sia haŭto. Iliaj vostoj estas uzataj kiel muŝoforpeliloj, kaj iliaj kornoj estas skulptitaj, aŭ uzitaj kiel voluptiloj. Post la instaliĝo de blankulaj farmistoj, ili estis amase pafitaj, kaj la bestokvanto senĉese ŝrumpis, ankaŭ pro la reduktiĝo de iliaj paŝtareoj, parte uzitaj por la brutoj.
 
En la nacia parko de Serengetio, amasprotektado ebligis rekreskon de la populacio de 400 000 bestoj en 1970 ĝis 1,6 miliono hodiaŭ, sed aliloke la ŝrumpado pluas. En Bocvano, la populacio falis de 300 000 individuoj en 1970 ĝis 25 000 hodiaŭ. En Sudafriko iom pli serioza protektado estis enkondukita post la malkovro, ke la ĉeesto de gnuoj protektas la herbejojn kontraŭ invado de iuj veproj.
 
La nomo « gnuo » venas el la ĥoiĥoia lingvo, kaj referencas al la blekado de la besto.
 
* Gnuo estas ankaŭ elektita kiel simbolon por [[GNU]]
<gallery>
Dosiero:Blue wildebeest.jpg|<!-- thumb|maldekstra|180px| Blua Gnuo paŝtiĝante en _Etosha_ Nacia (Parko, Publika ĝardeno, Parki), Namibio -->
 
== Vidu ankaŭ ==
* [[Drakensbergaj montaraj herbejoj, duonarbaroj kaj arbaroj]]
* [[Zambezaj inunditaj herbejoj]]
 
== Eksteraj ligiloj ==
{{Portalo|Zoologio}}
<!--projektoj|commonscat=Connochaetes}}-->
{{elEL}} http://www.ultimateungulate.com <!-- _ultimateungulate_._com_ -->
 
[[Kategorio:Alcelafenoj]]
112 941

redaktoj