Ŝaho: Malsamoj inter versioj

40 bitokojn forigis ,  antaŭ 5 jaroj
Mi korektis la lingvaĵon. La teksto estis tre malbona, kvazaŭ produktita de tradukilo.
e (Roboto: Forigo de 44 interlingvaj ligiloj, kiuj nun disponeblas per Vikidatumoj (d:q184299))
(Mi korektis la lingvaĵon. La teksto estis tre malbona, kvazaŭ produktita de tradukilo.)
'''Ŝaho''' estas [[persa lingvo|persa]] termino por [[monarĥo]] (reganto) kiu estas adoptita en multaj aliaj lingvoj. estas aŭ efektive uzita kiel princa stilo aŭ fari originalajn Proksimorientajn stilojn. Ĝi ankaŭ aperas en diversaj deven titoloj.
 
ShāhŜāh (شاه), Moderna kaj Mezo-Persa Šāh (شاه), estas devendevenas de Malnovamalnova Persapersa xšāyaθiya, "[[reĝo]]", parenca kun [[Sanskrito|sanskrita]] क्षत्रिय (kšatriya) "superrego" kaj Grekagreka krasthai "al akir". Neniu(j) rekta parencaparenco de ĉi tiu vorto nomiĝas en Avestan, sed la rezultigas ĉi tiu kazo xši- "reg, regulo" estas trov tie. LaAnkaŭ la nomo de la tabulludo [[ŝako]] ankaŭ devenas lade vortonĉi tiu persa vorto.
 
EstisŜaho estis la titolo de [[Irano|iranaj]] monarĥoj, inkluzivantainkluziive de la [[Aĥemenida dinastio]] kiu unuigunuigis PersiaPersion kaj konkeritakonkeeris ĝinĝian vastan interkontinentan imperion ĝis estis superkosto de [[Aleksandro la Granda]]. La plena titolo de la Achaemenidaĥemenidaj regantoj estis xšāyaθiya xšāyaθiyānām, "Reĝo de Reĝoj", kiu respond ..on Mezo Persa šāhān šāh, laŭvorte "reĝa reĝo", kaj moderna Persa shāhanshāh (شاهنشاه). En Grekala greka ĉi tiu frazo estis tradukita ĉar "βασιλεύς τῶν βασιλέων (basileus tōn basilēōn)", "reĝo de reĝoj", en rango iom respondresponda al Imperiestro. AmbaŭEn estisambaŭ oftekazoj mallongigitala ilianradiko radikonestis mallongigita, Shah nome. Basileusŝah. De la rilata vorto kshathra "sfero, provinco" ankaŭ malsuprenirmalsuprenirid kshathrapavan, laŭvorte "gardanto de la sfero", kiu en okcidentaj lingvoj fariĝas Satrap"satrap" Guberniestro('guberniestro') tra la Grekagreka kaj Latinalatina Satrapes"satrapes".
 
En la [[angla lingvo]] tiu titolo por la reĝo de Persia estas registrita ekde [[1564]], kiel shaw, kaj delonge ĝiĝin restitaprenis dividataĉiuj de ĉiu(j) far ĝi en Eŭropajeŭropaj lingvoj de reĝaj prefere ol imperiaj titoloj. Tra sia [[araba]] formo (ankaŭ ''Ŝah'') la radiko ankaŭ eniris la eŭoropajn lingvojn kiel nomo por la "imperiestra ludo" [[ŝako]].
 
==Vidu ankaŭ==
72

redaktoj