Izoftalata acido: Malsamoj inter versioj

Neniu ŝanĝo en grandeco ,  antaŭ 4 jaroj
e
sen resumo de redaktoj
e (plibonigadeto, anstataŭigis: [[dosiero: → [[Dosiero: (2) per AWB)
e
|colspan="2" style="text-align: center;" |'''3D Kemia strukturo de la<br>Izoftalata acido'''
|-
||[[Kemia formulo]]||{{elEL}}<big><center>'''C<sub>6</sub>H<sub>4</sub>(COOH)<sub>2</sub>'''</center></big>
|- style="background: green; color: white"
|colspan="2" style="text-align: center;" |'''Alternativa(j) nomo(j)'''
|-
|colspan="2" style="text-align: center;" |{{elEL}}{{elEL}}1,3-benzenodukarboksilata acido
|-
|[[CAS-numero|CAS-numero-kodo]]||{{elEL}}{{elEL}}[http://www.commonchemistry.org/ChemicalDetail.aspx?ref=121-91-5 121-91-5]
|-
|[[ChemSpider|ChemSpider kodo]]||{{elEL}}{{elEL}}[http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.8182.html 8182]
|-
|[[PubChem|PubChem-kodo]]||{{elEL}}{{elEL}}[https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/8496 8496]
|- style="background: green; color: white"
|colspan="2" style="text-align: center;" |'''Fizikaj proprecoj'''
|-
|[[Aspekto]]||{{elEL}}{{elEL}}Blanka kristala solido
|-
|[[Mola maso]]||{{elEL}}{{elEL}}166,14 g mol<sup>−1</sup>
|-
|[[Denseco]]||{{elEL}}{{elEL}}1526 g/cm<sup>3</sup>
|-
|[[Fandopunkto]]||{{elEL}}{{elEL}}348,5&nbsp;°C (sublimiĝas)
|-
|[[Solvebleco]]||{{elEL}}{{elEL}}[[Akvo]]:0,12 g/L
|-
|[[Konstanto pri dissociigo de acidoj|Acideco (pKa)]]||{{elEL}}{{elEL}}3,62 {{elEL}}4,60
|-
|'''Merck Index'''||{{elEL}}{{elEL}}14,5197{{elEL}}15,5243
|- style="background: yellow; color: black"
|colspan="2" style="text-align: center;" |[[Deklaroj pri Risko kaj Sekureco|'''Sekurecaj Indikoj''']]
|-
|[[Listo da R-Deklaroj|Risko]]||{{elEL}}{{elEL}}[[Listo da R-Deklaroj#R36/37/38|R36/37/38]]
|-
|[[Listo da S-Deklaroj|Sekureco]]||{{elEL}}{{elEL}}[[Listo da S-Deklaroj#S24|S24]] [[Listo da S-Deklaroj#S25|S25]] [[Listo da S-Deklaroj#S26|S26]] [[Listo da S-Deklaroj#S36|S36]]
|- style="background: yellow; color: black"
|colspan="2" style="text-align: center;" |[[Ŝablono:Danĝerosimboloj|'''Pridanĝeraj indikoj''']]
 
==Sintezo==
{{elEL}}Izoftalata acido produkteblas per oksidado de [[ksileno|m-ksileno]] pere de kobalto-mangana katalizilo:
<center>[[Dosiero:Meta-Xylol - meta-xylene 2.svg|80px]]&nbsp;&nbsp;+&nbsp;&nbsp;3&nbsp;O<sub>2</sub>&nbsp;&nbsp;&nbsp;<math>\rightarrow</math>&nbsp;&nbsp;[[Dosiero:Isophthalic-acid-2D-skeletal.png|160px]]&nbsp;&nbsp;+&nbsp;&nbsp;2&nbsp;H<sub>2</sub>O
</center>
{{elEL}}Bilionoj da kilogramoj de izoftalata acido produkteblas ĉiujare per oksidado de [[ksilolo|meta-ksileno]] en la ĉeesto de [[kromiata acido]] kiel oksidiganto aŭ pere de kobalto-mangana katalizilo. En la laboratorio, kromiata acido uzatas kiel oksidiganto. Ĝi same estigeblas per fandado de kalia meta-sulfobenzoato aŭ meta-bromobenzoato kaj kalia formiato. Tereftalata acido same formiĝas en ĉi-lasta kazo.
 
La baria salo, same kiel ĝia heksahidrato, estas tre solvebla, kaj tio uzatas por diferencigo inter ftalata kaj tereftalata acidoj. La ''uvitata acido'' aŭ 5-metila-izoftalata acido, prepareblas per oksidigo de la [[mezitileno]] aŭ kondensiĝo de la [[piruvata acido|piroracemata acido]] kun [[Barito|baritakvo]].
 
==Literaturo==
{{elEL}} [http://www.thechemco.com/chemical/isophthalic-acid/ The Chemical Company]
{{elEL}} [http://www.chemicalland21.com/petrochemical/PURIFIED%20ISOPHTHALIC%20ACID.htm Chemicalland21]
{{elEL}} [http://webbook.nist.gov/cgi/cbook.cgi?ID=C121915&Mask=80 NIST] National Institute of Standards and Technology
{{elEL}} [http://www.sigmaaldrich.com/catalog/product/aldrich/i19209?lang=pt&region=BR Sigma Aldrich]
{{elEL}} [http://cameochemicals.noaa.gov/chemical/8759 Cameo Chemicals]
{{elEL}} [http://scripts.iucr.org/cgi-bin/paper?S0567740872004844 Acta Crystallographica]
{{elEL}} [http://www.degruyter.com/view/j/ijcre.2015.13.issue-3/ijcre-2015-0032/ijcre-2015-0032.xml De Gruyter]
 
==Vidu ankaŭ==
{{elEL}}[[Ftalata acido]]
{{elEL}}[[Tereftalata acido]]
 
==Referencoj==