Karolo la Granda: Malsamoj inter versioj

147 bitokojn forigis ,  antaŭ 2 jaroj
e
sen resumo de redaktoj
e
{{Informkesto reganto
| titolo = Imperiestro
| dosiero = Karl der große.jpg
| priskribo de dosiero = (busto en la katedralo de [[Aĥeno]])
| kesteroj =
{{informkestero sinsekvo
| dosiero =
| periodo = [[800]]–[[814]]
| antaŭ = [[Romulus Augustulus]], (okcident-romia imperiestro) en la [[5-a jarcento]]
| post = [[Ludoviko la Pia]]
}}
| antaŭ = [[Desiderius]]
| post = [[Ludoviko la Pia]]
 
|image_size = 225
| succession1 = [[King of Italy|King of the Lombards]]
| reign1 = 10 July 774 – 28 January 814
| coronation1 = 10 July 774<br>[[Pavia]]
| predecessor1 = [[Desiderius]]
| successor1 = [[Louis the Pious]]
 
}}
{{informkestero sinsekvo
| titolo = [[Franka imperio|Reĝo de la Frankoj]]
| dosiero =
| periodo = [[768]]–[[814]]{{-}}ĝis [[771]] kune kun [[Karloman la 1-a]], lia frato
| antaŭ = [[Pipino la pli juna]], lia patro
| post = [[Ludoviko la Pia]]
La nepo de [[Karolo Martelo]] ricevis jam dumvive la kromnomon ''la Granda'' kaj estas taksata ekde la [[mezepoko]] unu el la plej gravaj regantoj de la okcidento. La regno de la frankoj neniam atingis pli grandan areon ol sub Karolo la Granda. Per lia kronado pere de la [[papo]] [[Leono la 3-a]] [[kristnasko|kristnaske]] en la jaro [[800]] en [[Romo]] la imperiestreco estis restarigita en la okcidento de [[Eŭropo]]. Laŭ instigo de la imperiestro [[Frederiko la 1-a (Sankta Romia Imperio)|Frederiko la 1-a]] Karolo estis [[kanonizo|kanonizita]] la {{daton|29|decembro|1165}} en la ĉeesto de la [[kontraŭpapo]] [[Paskalo la 3-a (kontraŭpapo)|Paskalo la 3-a]] kaj deklarita "Pater Europae" (''Patro de Eŭropo'').
 
Karlomagno iĝis reĝo en 768 sekve de la morto de lia patro. Li estis dekomence nur kunreganto kun sia frato [[Karlomano la 1-a|Karlomano]]. Tamen tiu subite mortis en 771 laŭ neklarigitaj cirkonstancoj kaj lasis Karlomagnon kiel nedisputita reganto de la Franka Reĝlando. Karlomagno pluigis la politikon de lia patro rilate al [[papo]]j kaj iĝis ties protektanto, forigante la [[Lombardoj]]n el povo en norda Italio, kaj konukantekondukante invadon kontraŭ [[Al-Andalus]]. Li ankaŭ faris kampanjojn kontraŭ la [[Saksoj|popoljj]]popoloj orientaj]], [[kristanigo|kristanigis]] ilin sub minaco de [[mortopuno]], foje alvenante al okazoj kiaj la [[Verden (Aller)|Masakro de Verden]]. Karlomagno atingis hegemonion en 800 kiam li estis kronita kiel "[[imperiestro]]" fare de la papo [[Leono la 3-a]] kristnaske en la malnova [[Baziliko Sankta Petro de Romo]].
 
Nomite "Patro de Eŭropo" (''pater Europae''),<ref>{{citaĵo el la reto| | url=http://www.karlspreis.de/preistraeger/seine_heiligkeit_papst_johannes_paul_ii/ansprache_von_seiner_heiligkeit_papst_johannes_paul_ii.html |titolo=Ansprache von seiner Heiligkeit Papst Johannes Paul II |jaro=2004 |aŭtoro=Papst Johannes Paul II |eldonisto=Internationaler Karlspreis zu Aachen}}</ref> Karolo unuigis plej el Okcidenta Eŭropo la unuan fojon ekde la epoko de la [[Romia Imperio]]. Lia regado helpis la floron de la [[Karolida renesanco]], nome periodo de kultura kaj intelektula agado ene de la Katolika Eklezio. Kaj germanoj kaj francoj konsideras la komenciĝon de sia nacihistorio per la regno de Karolo la Granda.
37 829

redaktoj