Mapuĉoj: Malsamoj inter versioj

320 bitokojn aldonis ,  antaŭ 1 jaro
e
sen resumo de redaktoj
e (Wenu foye)
e
 
[[Dosiero:1897 mapuche 500.jpg|thumb|250px|Foto farita en la jaro 1897 de la geografo [[Hans Steffen]]]]
[[Dosiero:Flag of the Mapuches.svg|thumb|250px|''Wenu foye'' aŭ la mapuĉa flago.|alternative=]]
[[Dosiero:Território mapuche.jpg|alternative=Mapuĉa teritorieco laŭ prapatra scio (verda) kaj aktuala distribuo (oranĝo), en la teritorioj de la aktuala Argentino kaj Ĉilio.|eta|Mapuĉa teritorieco  laŭ prapatra scio (verda) kaj aktuala distribuo (oranĝo), en la teritorioj de la aktuala Argentino kaj Ĉilio.]]
La '''mapuĉoj''' {{Etimologio|mapudungun|mapudungun|mapu che|homoj de lando}} estas indiĝena komunumo kiu origine loĝis je centra-suda partoj de [[Ĉilio]] kaj [[Argentino]].Tiu gento ankaŭ pli malofte estas konata sub la nomo 'Araŭkanoj'. Tiun nomon la hispanaj konkerantoj prenis el la nomo Raŭko (la loko kie mapuĉoj loĝas). La nomo raŭko laŭ multaj fakuloj, devenas el la [[keĉua lingvo|keĉua]] ''palqu'' (sovaĝa) aŭ ''awqa'' (ribelema).
 
 
== Geografia Distribuo ==
 
[[Dosiero:Urville-Araucanians.jpg|thumb|Bildo de mapuĉinoj desegnita de la esploristo [[Dumont d'Urville]] en 1842]]
Laŭ censo el la jaro 2002 oni estimas ke en [[Ĉilio]] troviĝas 604.349 mapuĉoj aŭ ĉirkaŭ 4% de la ĉilia loĝantaro.. Ili estas la plej altnombra indiĝena [[etno]] (87%) en Ĉilio. Ili plejparte loĝas en la [[Araucanía|9-a regiono de Araucanía]]. En [[Argentino]] trovĝas proksimume 113 000 mapuĉoj, kiuj plejparte loĝas en la provinco Neuquén<ref>Por Ĉilio : Instituto Nacional de Estadística (INE), 2005, ''Estadísticas sociales de pueblos indígenas en Chile – Censo 2002'', Santiago; Por Argentino : INDEC, 2005, ''Encuesta complementaria de pueblos indígenas (ECPI) 2004-2005 – complementaria del censo nacional de población, hogares y viviendas, 2001'', Buenos Aires.</ref>.
 
 
== Lingvo kaj kulturo ==
[[Dosiero:Urville-Araucanians.jpg|thumb|Bildo de mapuĉinoj desegnita de la esploristo [[Dumont d'Urville]] en 1842]]
La mapuĉoj nomas sian lingvon [[mapudungun]] aŭ mapuĉa lingvo. Temas pri [[aglutina lingvo]], kies rilaton al aliaj lingvoj lingvistoj ankoraŭ ne trovas.