29-a de januaro: Malsamoj inter versioj

147 bitokojn aldonis ,  antaŭ 1 jaro
→‎Eventoj: sekretaj stabaj interparoloj komencitaj
(→‎Eventoj: alfabeto enkondukita)
(→‎Eventoj: sekretaj stabaj interparoloj komencitaj)
* [[1655]]: Batalo de Ochmatów (nun [[Ĉerkasa provinco]]) komenciĝis - '''pola armeo kun [[Krimea Ĥanlando|krimeaj tataroj]] supervenkis rusan-[[kozakoj|kozakan]] armeon komandatan de [[Bohdan Ĥmelnickij]]''', pereis 9 mil rusoj
* [[1676]]: [[Fjodor Aleksejeviĉ]] iĝis caro de Rusio
* [[1710]]: [[Rusa carlando]]: '''Dekretedekrete de [[Petro la Granda]] estis enkondukita nova [[alfabeto]] depor la [[rusa lingvo]]''' - variaĵo de la [[cirila alfabeto]]
* [[1712]]: [[Milito de hispana sukcedo]]: [[Traktato de Utrecht|paca kongreso]] komenciĝis en [[Utrecht]]
* [[1804]]: '''[[Ĥarkiva Universitato]] ekfunkciis'''
** Registaro de generalo [[Władysław Sikorski]] konsentis pri partopreno de pola [[brigado]] en bataloj, flanke de [[Finnlando]], kontraŭ [[Sovetunio]]; [[Parizo]]: "Głos Polski" resumis, laŭ "L'Europe Nouvell" [[romano]]n de Maks Hesse, titolitan ''Partenau'', kies aŭtoro 10 jarojn antaŭ eksplodo de la milito profetis: ''[[Ĉeĥoslovakio]] estos [[anekso|aneksita]] sen pafo kaj interveno flanke de [[Aliancanoj]]. Pollando - tiamaniere sen ŝirmo - estas atakata kaj [[okupado|okupata]] samtempe de germana armeo kaj [[Ruĝa Armeo]]. La milito'' - en la romano restas loka - ''finiĝas per disdivido de Pollando kaj germana-soveta pakto pri [[deportado]] de loĝantaro. Milionoj da polaj kaj ĉeĥaj familioj estas perforte translokigitaj al [[Siberio]], [[Transkaŭkazio]] kaj eĉ al [[Mongolio]], dum germanaj [[koloniigo|koloniistoj]] setlas sur teritorio de [[Ĉeĥio]] tute germanigita''; de [[Svislando]] per radio alparolis al pola [[diasporo]] en [[Usono]] [[Ignacy Jan Paderewski]] dirante: ''Pollando vokas por la savo ĉiun sian fidelan filon. Kiu el vi restos [[surdulo|surda]] al tiu ĉi alvoko?''; en [[Berlino]] [[Adolf Hitler]] subskribis dekreton pri ŝanĝo de nomo Reichsgau Posen al Reichsgau Wartheland ([[Varto]]-Lando)
** [[1941]]: En [[Poznań]] germanoj [[mortpuno|mortpunis]] 5 polojn; ekvalidis [[leĝo (jura)|leĝo]] pri nova administra disdivido de [[Silezio]] kun du [[ĉefurbo]]j: [[Vroclavo]] kaj [[Katowice]]
** [[Londono]]: "Dziennik Polski" (Pola Ĵurnalo) aperigis vastan artikolon ''[[Poloj]] en [[Fora Oriento]]'' pri situcio de poloj en [[Manĉurio]] (2000 personoj), [[Ĉinio]] (500 personoj), kaj [[Japanio]] (50 personoj) - krome aldonis, ke ekzistas polaj grupiĝoj en [[Aŭstralio]], [[Nederlanda Hindio]] kaj sur [[Oceanio]] (ekz. en [[Tahitio]]); komenco de sekretaj [[stabo|stabaj]] interparoloj usonaj-britaj en [[Vaŝingtono]]
** [[1942]]: [[Gestapo]] en Poznań postulis transdonon de konfiskitaj en [[preĝejo]]j [[lino|linajn]] vestojn al dispono de Germana [[Ruĝa Kruco]]
** [[1943]]: '''Ĝendarmoj pafmortigis en Sumin ĉirkaŭ 50 personojn, en [[Lubartów]] 14 judojn kaj en Wierzbica 11 polojn pro kaŝo de 3 judoj'''; en [[malliberejo]] en [[Katowice]] germanoj [[senkapigo|senkapigis]] 9 personojn; gestapo arestis 46 membrojn de aganta en Mosin [[konspiro|konspira]] organizaĵo Asocio de Blanka Aglo
** '''Germanoj ordonis aresti ĉiujn [[ciganoj]]n en [[Nazia Germanio]] kaj [[okupado|okupataj]] ŝtatoj kaj [[deportado|deporti]] ilin al [[koncentrejo]]j'''; usona-japana batalo pri [[Insulo Rennell]] ([[Salomonoj]]) komenciĝis
** [[1944]]: '''[[Masakro de Koniuchy]] - rusaj, litovaj kaj judaj partizanoj amase [[murdo|murdis]] loĝantojn de pola vilaĝo''' (nun en Litovio apud [[Šalčininkai]]); proksime al [[Krakovo]] ([[distrikto Wieliczka]]) taĉmento de [[Pola Enlanda Armeo]] "[[Fulmo]]" sensukcese [[atenco|atencis]] kontraŭ veturanta trajne al [[Lvovo]] guberniestro [[Hans Frank]] - pereis 17 germanoj; '''[[Ordnungspolizei|germana polico]] [[pafekzekutado|pafekzekutis]] en Grębków apud [[Krakovo]] 80 malliberulojn kaj en Wąwolnica 13 personojn'''; fervoja polico murdis en [[Łapy]] 12 jaran knabon
** [[1945]]: [[Ruĝa Armeo]] liberigis polajn urbojn [[Drezdenko]], [[Jordanów]], [[Kuźnia Raciborska]], [[Nowy Targ]] kaj [[Zakopane]] (kutime 3 tagojn poste alvenis [[NKVD]]-taĉmentoj, kiuj per [[teroro]] komeciskomencis la sovetan [[okupado]]n) ; [[batalo]]j pri [[Pomerio|Pomeria]] [[Remparo]] ([[Międzyrzecz]], [[Szczecinek]], [[Wałcz]], [[Tuczno]], [[Gorzów Wielkopolski]]) komeciĝis; porsendependa [[konspiro|konspira]] organizaĵo "NIE" (Ne) fondiĝis, kies gvidanto iĝis generalo [[August Emil Fieldorf]]
** De [[Vilno]] foiris unua transporto kun poloj direktitaj al postmilita Pollando
* [[1949]]: [[Britio]] agnoskis [[de facto]] ŝtaton [[Israelo]]