21-a de junio: Malsamoj inter versioj

212 bitokojn aldonis ,  antaŭ 1 jaro
→‎Eventoj: verdikto pri ava klaŭzo
(→‎Eventoj: verdikto pri ava klaŭzo)
* [[1305]]: [[Venceslao la 3-a (Bohemio)|Venceslao la 3-a]] iĝis reĝo de Pollando
* [[1339]]: [[Svisoj]] venkis [[habsburgoj|habsburgajn]] [[feŭdismo|nobelojn]] en batalo de Laupen ([[Kantono Berno]])
* [[1410]]: Interkonsente kun la [[Ordeno de germanaj kavaliroj]] reĝo de Hungario [[Sigismondo la 1-a (Sankta Romia Imperio)|Sigismondo la 1-a]] deklaris militon al [[Respubliko de Ambaŭ Nacioj|Pollando]], kio rezultis per la [[batalo de Grunwald]], malvenkega por la ordeno
* [[1582]]: Japana [[daimio]] [[Oda Nobunaga]] sinmortigis elektante [[seppuku]]
* [[1621]]: '''[[Malnovurba ekzekuto en Prago]]: estis ekzekutitaj 27 nobeloj de la [[husmovado]]'''
* [[1824]]: [[Greka milito de sendependiĝo]]: '''[[Otomana Imperio|turka armeo]] albordiĝis sur insulon Psara ([[Egea Maro]]) kaj masakris 15 mil [[grekoj]]n'''
* [[1868]]: [[Munkeno]]: premiero de la [[opero]] [[Die Meistersinger von Nürnberg|''La Majstraj Kantistoj de Nurembergo'']], verkita de [[Richard Wagner]]
* [[1895]]: [[Germanio]]: '''malfermo de la [[Kiela Kanalo]] liganta la [[Norda Maro|Nordan Maron]] kun la [[Balta Maro]]'''
* [[1898]]: Insulo [[Gvamo]] fariĝis [[dependa teritorio de Usono]]
* [[1900]]: [[Tramtransporto en Brno]] ekfunkciis
* [[1915]]: [[Supera Kortumo de Usono]] verdiktis pri [[ava klaŭzo]] por [[Oklahomo]]
* [[1919]]: Memsinkiĝo de la germana ŝiparo en [[Scapa Flow]] por eviti transprenon fare de venkinta [[Triopa Entento]]
* [[1919]]: [[Gustav Bauer]] iĝis [[kanceliero]] de la [[Vajmara Respubliko]]
* [[Dua mondmilito]] en [[Pollando]] kaj la mondo:
** [[1940]]: '''[[genocido|Genocida]] masakro de [[poloj]] en [[Palmiry]] kadre de la [[gestapo|gestapa]] [[Eksterordinara Ekstermiga Agado]]''' - dum du tagoj oni pafmortigis 378 personojn, en tio sociajn agantojn kaj politikistojn, interalie mortfalis [[Maciej Rataj]] kaj [[Janusz Kusociński]]
** Pola registaro en [[ekzilo]] evakuiĝis de [[Francio]] al [[Londono]], kie setlissetliĝis - divizia generalo [[Władysław Sikorski]] (bonvenigita de la brita reĝo) kaj armea generalo [[Kazimierz Sosnkowski]]; [[Rio-de-Ĵanejro]]: unua pola [[piloto]] ekservis en la brita helpa aera transporto (ATA) okupiĝante interalie pri livero de militaj aviadiloj[[militaviadilo]]j - fine de la jaro jam servis 8 polaj pilotoj, en tio 3 virinoj kune kun Jadwiga, la filino de [[Józef Piłsudski]]; en [[Francio]] [[brigada generalo]] Bronisław Duch, komandanto de la Una Divizio de Grenadistoj, ordonis likvidi armilaron kaj malfondon de la [[divizio]] - de ĉirkaŭ 16 mil soldatoj 900 mortfalis, ĉirkaŭ 1500 perdiĝis kaj ĉirkaŭ 2800 vundiĝis (parto de ili transiris al Britio, la alia iris al germana mallibero aŭ batalis en la pola kaj [[franca rezistado]] en Francio)
** [[1941]]: Laŭ raporto de germana komandejo en [[Lublin]] sur la loka protestanta tombejo oni enterigis (de la 17-a de septembro 1939) ĝis nun 117 soldatojn de [[Wehrmacht]], 8 membrojn de [[SS (organizo)|SS]], 3 oficistojn kaj 1 policanon; en [[Sieradz]] mortis, batita de germanoj, pastro Aleksander Brzeziński, soci-kleriga aganto; en [[Drohiczyn]] pereis en nekonataj cirkonstancoj direktoro de la urba [[malsanulejo]] Aleksander Kuropatwiński
** En [[Londono]] fondiĝis Asocio de Polaj [[Ekonomikisto]]j en [[Unuiĝinta Reĝlando]] kun nombro de 60 membroj - fine de la jaro eldonis dulingvan kvaronjaran revuon "Ekonomista Polski. The Polish Economist"; [[Budapeŝto]]: laŭ "[[Wieści Polskie]]" sovetaj regopovoj forigis monumenton al [[Józef Piłsudski]] en lia naskiĝvilaĝo Zułów ([[distrikto Vilno]])
** [[1942]]: [[Germanoj]] pafmortigis en [[Przasnysz]] 22 personojn; regopovoj de [[Poznań]] malpermesis vendi [[frago]]jn al [[poloj]]
** [[Nord-Afrika kampanjo]]: germana armeo konkeris [[Tobruk]]; Nacia Komitato de Poldevenaj Usonanoj fondiĝis laŭ iniciato de posteuloj de [[Józef Piłsudski]]
** [[1943]]: '''[[SS (organizaĵo)|SS]] murdis en [[Aŭŝvico]] Zygmunt Łempicki, profesoron de la [[germana lingvo]] kaj de [[skandinavaj lingvoj]]'''
** '''[[Heinrich Himmler]] anoncis [[Ĉefgubernio|Ĝeneralan Gubernion]] kaj [[Bjalistoko]]-regionon "batalareo de krimul-grupoj"''', kio kaŭzis kreon de specialaj policaj unuoj por senkondiĉe kontraŭbatali la rezistan[[Pola movadonRezistomovado|Polan Rezistomovadon]]
** [[1944]]: [[Ordnungspolizei|Germana polico]] pafmortigis en [[Varsovio]] 75 personojn, en [[Ostrowiec Świętokrzyski]] 22, en [[Zwoleń]] 14 kaj en Barcice 11 personojn; germana taĉmento atakis 5 [[vilaĝo]]jn, bruligis parton de domoj kaj murdis 22 personojn; ĉirkaŭ 30 mil soldatoj de SS, gestapo kaj [[Wehrmacht]] ĉirkaŭis en praarbaro Solska kaj atakis polajn kaj sovetajn [[partizano]]jn por kontraŭstari la [[ribelo de Zamość|ribelon de Zamość]]; Socia Konsilio pri Orientaj Teroj voĉdonis rezignon realigi [[Operaco "TempestoOstra Brama"|Operacon "TempestoOstra Brama"]] kaj koncentriĝi pri [[batalo]] kontraŭ SS-divizio "Hałczyna", [[Ukraina Ribela Armeo]] kaj [[ukrainoj|ukraina]] polico
** [[1945]]: '''[[Pacifika Fronto]]: [[Usona armeo]] [[batalo de Okinavo|konkeris Okinavon]]'''
* [[1945]]: '''En [[Moskvo]] finiĝis montra proceso de 16 gvidantoj de [[Pola Partizana Ŝtato|Pola Subtera Ŝtato]], perfide arestitaj de soveta [[NKVD]]''' - pro ŝajna kunlaboro kun germanoj kaj kontraŭsoveta agado 13 estis kondamnitaj al mallibero de 4 monatoj ĝis 10 jaroj, kelkaj mortis dum la punperiodo, verŝajne estis murditaj ([[Leopold Okulicki]], [[Jan Stanisław Jankowski]])
* [[1946]]: En [[Poznań]] komenciĝis proceso kontraŭ Arthur Greiser, [[regiono (geografio)|regiona]] reprezentanto de [[Varto]]-Lando en la registaro de [[Adolf Hitler]]
* [[1948]]: [[Germana marko]] ekcirkulis
* [[1948]]: [[Atlantic city]]: fonografia firmao '''[[Columbia Records]] prezentis longturniĝan [[gramofondisko]]n'''
* [[1948]]: En la unua [[komputilo]] Small-Scale Experimental Machine ekfunkciis la unua [[Memoro (komputiko)|memorigita]] [[komputila programo]]
* [[1949]]: [[Pollando]]: partoprenantoj de la Konferenco de Partiaj Arkitektoj proklamis [[Socialisma realismo|socrealismo]] en [[arkitekturo]], kiel unusola deviga artisma direkto kaj metodo de kreado - oficiale anoncita julie de prezidento [[Bolesław Bierut]]
* [[1951]]: [[Stalinismo]]: komunistaj regopovoj malfondis Polan Akademion de Scipovoj (favore al [[Pola Scienca Akademio]])
* [[1990]]: [[Irano]]: ĉirkaŭ 40 mil personoj pereis dum [[tertremo]] en la provinco [[Gilano]]
* [[1990]]: [[Parlamento]]j de [[Germana Demokratia Respubliko]] kaj de [[Federacia Respubliko Germanio]] agnoskis senŝanĝecon de la okcidenta [[landlimo]] de [[Pollando]]
* [[1991]]: [[Saparmurat Nijazov]] iĝis la unua prezidento de Turkmenio
* [[2001]]: Plena [[suna eklipso]] videbla en [[Atlantika Oceano]], [[Suda Afriko]] kaj [[Hinda Oceano]]
* [[2004]]: '''[[SpaceShipOne|''KosmoŜipoUnu'']] kiel la unua privata [[kosmoŝipo]] ekflugis la [[kosmo]]n'''
* [[2005]]: [[Internacia Astronomia Unio]] eknomis du novajn lunojn de [[Plutono]]: [[Nikso (luno)|Nikso]] kaj [[Hidro (Luno)|Hidro]]
* [[2007]]: Reveno de [[Kosmopramo Atlantis]] de la [[Internacia Kosmostacio]]
* [[2009]]: '''[[Gronlando]] akiris plilarĝigitan aŭtonomecon[[aŭtonomeco]]n''' kun kontrolo super [[polico]], [[juĝistaro]] kaj [[krudmaterialo]]j
* [[2011]]: [[Pedro Passos Coelho]] iĝis ĉefministro de Portugalio
* [[2014]]: [[Maŭritanio]]: oficanta prezidento [[Mohamed Ould Abdel Aziz]] reelektiĝis