Max Weinreich: Malsamoj inter versioj

79 bitokojn forigis ,  antaŭ 2 monatoj
pli bona ŝablono (Vivtempo), formatigo de titoloj, +Informkesto, -kategorio, multaj kosmetikaj ŝanĝoj
e (+Bibliotekoj per AWB)
(pli bona ŝablono (Vivtempo), formatigo de titoloj, +Informkesto, -kategorio, multaj kosmetikaj ŝanĝoj)
 
{{Informkesto homo}}
'''Max WEINREICH''' ({{prononco|maks vajnrajĥ}}, poste transliterigita al la [[jida lingvo]] מאקס וויינרייך, naskiĝis la [[22-an de aprilo]] [[1894]] en [[Kuldiga]], [[Latvio]], tiutempe okupita per la [[Cara Imperio]], mortis la [[29-an de januaro]] [[1969]] en [[Novjorko]]) estis [[Eŭropo|eŭropa]] [[lingvisto]], kiu kreskis en juda familio parolanta la [[germana]]n kaj [[rusa]]n, kaj fariĝis specialisto pri la [[jida lingvo]].
 
Li fondis [[YIVO]] (''Jidiŝer Visnŝaftleĥer Institut'', la Juda Scienca Instituto) en [[Vilno]] en [[1925]], kaj estis ĝia direktoro de [[1925]] ĝis [[1939]]. De [[1940]] li gvidis ĝin el Novjorko.
 
Oni ofte nomas lin la aŭtoro de la kriterio por distingi [[lingvo]]n disde [[dialekto]]: "[[lingvo estas dialekto kun armeo kaj floto]]" ({{lingvoKunNomo|yi|jid|אַ שפראַך איז אַ דיאַלעקט מיט אַן אַרמײ און פֿלאָט}} [''a ŝpraĥ iz a dialekt mit an armej un flot'']) en "Der YIVO un di problemen fun undzer cajt", ''Yivo bleter'', januaro-julio 1945, p. 13. Tamen li klare mencias tie, ke li mem aŭdis ĝin de studento, kiu sekvis liajn prelegojn.
 
== Verkoj ==
=== en la angla ===
# Hitler's professors: the part of scholarship in Germany's crimes against the Jewish people by Max Weinreich. New Haven: Yale University Press, 1999
# History of the Yiddish language / Max Weinreich; translated by Shlomo Noble, with the assistance of Joshua A. Fishman. Chicago: University of Chicago Press, 1980.
 
=== en la jida ===
# Bilder fun der Yidisher literaturgeshikhte fun di onheybn biz Mendele Mokher-Seforim ; mit 12 reprod / : Maks Vaynraykh. 1928
# Chrysander's Yiddish grammar of 1750. / Reproduced from the original with introductory remarks by Max Weinreich. 1958
# Das Jiddische Wissenschaftliche Institut ("Jiwo") die wissenschaftliche Zentralstelle des Ostjudentu / : 1931
# Der durkhgegangener veg : oytobiografye / mit a forvort fun M. Vaynraykh. 1950
# Fun beyde zaytn ployt : dos shturemdike lebn fun Uri Kovnern, dem nihilist / Maks Vaynraykh. 1955
# Geschichte der jiddischen Sprachforschung / Max Weinreich ; herausgegeben von Jerold C. Frakes. c1993
# Di geshikhte fun beyzn beyz / [microform]. 1937
# Geshikhte fun der Yidisher shprakh (History of the Yiddish language) : bagrifn, faktn, metodn / fun Maks Vaynraykh. 1973
# Hitlers profesorn : heylek fun der Daytsher visnshaft in Daytshland farbrekhns kegn Yidishn folk. Nyu-York : Yidisher visnshaftlekher institut, Historishe sektsye, 1947.
# Mayn heymshtetl Strikov ; geshikhtes fun a lebn in der alter heym un in Amerike / Avrohom Pinkhes Unger ; mit a forvort fun M. Vaynraykh. 1957
# Mekhires-Yosef : ... aroysgenumen fun seyfer "Tam ve-yashar" un fun andere sforim ... / Maks Vaynraykh. 1923
# Der Onheyb : zamlbukh far literatur un visnshaft / redaktirt fun D. Aynhorn, Sh. Gorelik, M. Vaynraykh. 1922
# Oysgeklibene shriftn / Maks Vaynraykh ; [unter der redaktsye fun Shemu'el Rozshanski]. 1974
# Der oytser fun der Yidisher sprakh / fun Nahum Stutshkov ; unter der redaktsye fun Maks Vaynraykh. c1950
# Praktishe gramatik fun der Yidisher shprakh / / [fun] F. Haylperin un M. Vaynraykh. 1929
# Shreib un grayzn a hantbikhl far . . . rikhtik oysleygn Yidish un speziel di Hebreishe elementn in d /: tsunoyfgeshtelt fun Dr. Maks Vaynraykh. 1926
# Shtaplen fir etyudn tsu der Yidisher shprakhvisnshaft un literaturgeshikhte / fun Maks Vaynraykh. 1923
# Shturemvint bilder fun der Yidisher geshikhte in zibtsntn yorhundert / fun Max Weinreich.
# Di shvartse pintelekh / Max Vaynraykh. Vilne : Yidisher visnshaftlekher institut, 1939.
# Di Yidishe visnshaft in der heyntiker tsayt/ fun M. Vaynraykh. Nyu-York : [o. fg.], 1941.
 
== Eksteraj ligiloj ==
 
==Eksteraj ligiloj==
 
* [http://www.yivoinstitute.org/ YIVO] {{en}}
 
{{Bibliotekoj}}
{{DEFAULTSORT:Vivtempo|Weinreich, Max}}
 
[[Kategorio:Usonaj lingvistoj]]
[[Kategorio:Lingvistoj de Latvio]]
[[Kategorio:Lingvistoj pri la jida lingvo]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1893]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1969]]
151 136

redaktoj