Ovidio: Malsamoj inter versioj

214 bitokojn forigis ,  antaŭ 7 monatoj
sen resumo de redaktoj
(de asteroido 2800 Ovidio)
Neniu resumo de redakto
{{Informkesto biografiohomo
|dosiero =Turner Ovid Banished from Rome.jpg
|Antaŭnomo = Ovidio
|priskribo =Bildo de Ovidio forpelila el Romo, pentrita de [[J. M. W. Turner]], en [[1808]]
|Familinomo =
|dato de naskiĝo =[[20-a de marto]] [[-43|43 a. K.]]
|Postnomo =
|loko de naskiĝo = [[Sulmona]], [[Italio]]
|PostFamilinomo =
|Prononco dato de morto = [[17]]
|loko de morto = [[Konstanco (Rumanio)|Tomoi, nuna Konstanco]], [[Rumanio]]
|AliajLingvoj = {{lang-la|Publius Ovidius Naso}}
 
|VeraNomo =
|Okupo = poeto
|Okupo2 =
|Okupo3 =
|AliajOkupoj =
|Epoko =
|Ŝtato = Romio
|Dosiero = Ovide auteur.jpg
|Subteksto =
|Ordigo = Ovidio
|EnkondukaLinio = ne
}}
 
Lia patro deziris, ke li studu [[retoriko]]n kiel trejnadon al la jurpraktikado. Laŭ [[Seneko la pli aĝa]], Ovidio kliniĝis al la emociema, ne al la argumentema poluso de retoriko. Post la morto de lia frato 20jaraĝa, Ovidio rezignis pri juro kaj komencis veturi al [[Ateno]], [[Malgranda Azio]] kaj [[Sicilio]] (tiam ĉiuj greklingvaj landoj).<ref>''Trist.'' 1.2.77</ref> Li tenis malgrandajn postenojn, nome fariĝis administranto kaj, poste, [[juĝisto]], nome ''tresviri capitales'',<ref>''Trist.'' 4.10.33–4</ref> kiel membro de la Centvira Kortego<ref>''Trist.'' 2.93ff.; ''Ex P.'' 5.23ff.</ref> kaj kiel unu el la ''decemviri litibus iudicandis'',<ref>''Fast.'' 4.383–4</ref> sed rezignis por dediĉi sin al poezio probable ĉirkaŭ 29–25 a.K., decidon kiun ŝajne lia patro malaprobis.<ref>''Trist.'' 4.10.21</ref> Li eble, post tempo, estus fariĝonta ano de la [[Senato]], sed anstataŭe Ovidio sekvis la veran pasion de sia koro kaj fariĝis poeto.
 
Lia unua deklamado datiĝas el ĉirkaŭ 25 a.K., kiam Ovidio estis ankoraŭ nur dekokjaraĝa.<ref>''Trist.'' 4.10.57–8</ref> Li estis parto de la etoso centrita ĉirkaŭ la patrono Marko Valerio Mesala Korvino kaj ŝajne estis amiko de poetoj de la etoso de Kajo Mecenas. En ''Trist.'' 4.10.41–54, Ovidio mencias amikecojn kun Emilio Macer, [[Propercio|Seksto Propercio]], [[Horaco]], Pontiko kaj Baso (li nur apenaŭ renkontiĝis kun [[Virgilio]] kaj Tibulo, nome membro de la cirklo de Mesala kies [[elegio]]jn li ege miris). Ovidio estis tre populara je la epoko de siaj komencaj verkoj, sed perdis ĉion pro la ekzilo laŭ ordono de Aŭgusto. Li edziĝis tri fojojn kaj divorcis dufoje kiam li estis 30jaraĝa. Li havis unu filinon, kiu poste havigis genepojn.<ref>[http://www.jstor.org/view/00173835/ap020138/02a00070/0 JSTOR - The Scholarly Journal Archive]</ref> Lia lasta edzino estis konektita iel kun la influa familio ''gens Fabia'' kaj tio helpus lin dum lia ekzilo en Tomis.<ref>''Brill's New Pauly: Encyclopaedia of the Ancient World'' s.v. Ovid</ref>
 
Ovidio estis tre populara je la epoko de siaj komencaj verkoj, sed perdis ĉion pro la ekzilo laŭ ordono de Aŭgusto. Li edziĝis tri fojojn kaj divorcis dufoje kiam li estis 30jaraĝa. Li havis unu filinon, kiu poste havigis genepojn.<ref>[http://www.jstor.org/view/00173835/ap020138/02a00070/0 JSTOR - The Scholarly Journal Archive]</ref> Lia lasta edzino estis konektita iel kun la influa familio ''gens Fabia'' kaj tio helpus lin dum lia ekzilo en Tomis.<ref>''Brill's New Pauly: Encyclopaedia of the Ancient World'' s.v. Ovid</ref>
[[File:Ex P. Ovidii Nasonis Metamorphoseon libris XV.tif|thumbeta|300px|maldekstre|''Metamorphoses'', 1643]]
=== Literatura sukceso ===
 
La unuajn 25 jarojn de sia literatura kariero Ovidio pasigis ĉefe skribante poezion en elegia [[metriko]] kun erotikaj temoj.<ref>Plej ĵusa informo kiu indikas la datojn de la verkoj de Ovidio povas troviĝi ĉe Knox. P. "A Poet's Life" en ''A Companion to Ovid'' eld. Peter Knox (Oxford, 2009) pp.xvii–xviii</ref> La kronologio de tiuj junulaj laboroj ne estas certa; provaj datoj, aliflanke, estis establitaj fare de akademiuloj. Lia plej frua pluekzistanta laboro supozeble estas la ''Heroides'', leteroj de mitologiaj heroinoj al iliaj forestantaj amantoj, kiuj eble estis publikigitaj en 19 a.K., kvankam la dato estas necerta ĉar ĝi dependas de noto en ''Am.'' 2.18.19-26 kiu ŝajnas priskribi la kolekton kiel frue publikigita laboro.<ref name="Trist. 4.10.53–4">''Trist.'' 4.10.53–4</ref>
 
 
=== Ekzilo ===
 
[[Dosiero:Turner Ovid Banished from Rome.jpg|eta|280px| ''Ovidio ekzilita el Romo'' (1838) de [[Joseph Mallord William Turner|J.M.W. Turner]].]]
Li fariĝis fama, sed en 8 p.K. imperiestro [[Aŭgusto Cezaro]] ekzilis lin. La kaŭzo ne estas klara. La ''Ars Amatoria'' pri amoro ja eble ofendis Aŭguston, laŭ kelkaj, sed tio ne estas sole per si mem kaŭzo sufiĉa. Ŝajne Ovidio sciis ian malluman sekreton pri Aŭgusto aŭ ties filino [[Julia]]. Ovidio estis ekzilita al la marbordo de [[Pontuso]] (la [[Nigra Maro]]), kie li loĝis ĝis sia morto. Iuj kleruloj argumentis ke la tuta ekzilhistorio estas mistifikado de Ovidio mem.<ref>A. D. F. Brown, "The unreality of Ovid’s Tomitan exile", Liverpool Classical Monthly 10.2 (1985), p. 18–22.</ref>
 
Dosiero:Ovidius Metamorphosis - George Sandy's 1632 edition.jpg|Gravurita frontispico de la verko de Georgo Sandys de [[1632]] nome Londona redakcio de ''Ovidias Anglinis.''
Image:Orvieto105.jpg|Ovidio de [[Luca Signorelli]].
Image:Scythians at the Tomb of Ovid c. 1640.jpg|''Scitanoj ĉe la Tombo de Ovidio'' (ĉ. 1640), de [[Johann Heinrich Schönfeld]] (1609-1684).
</gallery>
 
== Еldonoj ==
 
[[File:Ex P. Ovidii Nasonis Metamorphoseon libris XV.tif|thumb|''Metamorphoses'', 1643]]
* McKeown, J. (lеd), Ovid: Amores. Text, Prolegomena and Commentary in four volumes, Vol. I–III (Liverpool, 1987–1998) (ARCA, 20, 22, 36).
* Ryan, M. B.; Perkins, C. A. (eld.), Ovid's Amores, Book One: A Commentary (Norman: University of Oklahoma Press, 2011) (Oklahoma Series in Classical Culture, 41).