Aleksandro la 3-a (Rusio): Malsamoj inter versioj

e
Roboto: anstataŭigo de "Ŝablono:El" per "Ŝablono:EL" (laŭ VP:AA); kosmetikaj ŝanĝoj
e (Roboto: anstataŭigo de "Ŝablono:El" per "Ŝablono:EL" (laŭ VP:AA); kosmetikaj ŝanĝoj)
|patrino = [[Maria Aleksandrovna]]
}}
'''Aleksandro la 3-a''' ([[rusa lingvo|ruse]]: '''АЛЕКСАНДР III Александрович Романов''') ({{dato|10|marto|1845}} – {{dato|1|novembro|1894}}) estis [[imperiestro]] ([[caro]]) de [[Rusia Imperio]] ekde {{dato|14|marto|1881}} ĝis lia morto. Li restis en la historio kiel '''Aleksandro Paciganto''', ĉar dum lia regado [[Ruslando]] militis kontraŭ neniu. Li apartenis al rusa monarka [[dinastio Romanov]].
 
== Origino ==
Aprile de [[1865]] ''Nikolao'' mortis en [[Nico]] ([[Francio]]) pro sekvoj de antaŭa traŭmo de lia rakio. Tiam dudekjaran grandan princon '''Aleksandron''' oni proklamis kiel nova heredonto.
 
Lia nova ŝtata statuso grave ŝanĝis lian vivmanieron, ĉar liaj devoj multe pliiĝis. Li
ĉefis en la Ŝtata komitato por apogo kaj helpo al mizeruloj, membris en la Ministraro kaj la Ŝtata Konsilio, estis Hetmano de la rusa kozaka militistaro kaj estis kanceliero de [[Universitato de Helsinko|Helsinka universitato]].
 
=== Ekstera politiko ===
 
Efektive '''Aleksandro la 3-a''' restis en la historio kiel '''Aleksandro Paciganto''', ĉar ekde [[1881]] ĝis [[1894]] [[Rusio]] militis kontraŭ neniu.
 
La imperiestro konkludis, ke [[Ruslando]] bezonas neniujn aliancanojn, ĉar strebas konservi eternan neŭtralecon en la internaciaj rilatoj. Tamen tiam li neformale multe apogis [[Francio]]n, kiu danke nomis unu el plej belaj pontoj en [[Parizo]] – ponto de '''Aleksandro III'''.
== Maria – malfeliĉa fianĉino kaj feliĉa edzino ==
[[Dosiero:Szása és Minnie in 1868.jpg|eta|maldekstra|Novbakitaj geedzoj Aleksandro kaj Maria en 1868]]
La unua heredonto en la cara familio estis ''Nikolao'', plej aĝa filo. Li estis oficiala fianĉo de dana princino ''Dagmara (Marie Sophie Frederikke Dagmar)''. Antaŭ lia morto en [[Nico]] ([[Francio]]) en [[1865]], tien venis lia amata frato '''Aleksandro''' kaj lia malfeliĉa fianĉino ''Dagmara'' por adiaŭi. Oni diras, ke la mortanto kunigis ties manojn kaj benis por ilia gefianĉiĝo.
 
Efektive ambaŭ gejunuloj ekamis unu la alian kaj la [[28-an de oktobro]] [[1866]] ili geedziĝis.
La feliĉa edzino naskis poste ses gefilojn. Plej aĝa filo ''Nikolao'' estis ekde [[1894]] imperiestro de [[Rusia Imperio]] sub nomo [[Nikolao la 2-a]].
 
Post ortodoksiĝo ''Dagmara'' nomiĝis ''Maria Teodorovna''. Ŝi tre amis kaj respektis [[Rusio]]n, tial laŭ ŝia testamento ŝian korpon (post ŝia morto en [[1928]]) oni retombigis el [[Kopenhago]] en ''Petropavlovskij'' katedralon de [[Sankt Peterburgo]] en [[2006]].
 
== Rusa prodo ==
Tiu ĉi katastrofo vundinta la lumbon de la caro havis kromajn negativajn sekvojn, ĉar baldaŭ malsaniĝis liaj renoj.
 
Medicinistoj lin longe kuracis, sed la [[1-an de novembro]] [[1894]] '''Aleksandro la 3-a''' mortis pro nefrito en sia somera rezidejo ''[[Livadio|Livadia]]'', [[Krimeo]].
 
Lin oni sepultis en ''Petropavlovskij'' katedralo de [[Sankt Peterburgo]].
Dosiero:Russian Empire-1909-Bill-25-Reverse.jpg|<!-- eta|maldekstra|180px|-->25 rubla bankbileto de [[Rusa Imperio]] ([[1909]]) kun bildo de Aleksandro la 3-a
File:Cáricsalád 1893.jpg|Aleksandro la 3-a kune kun gefamilianoj en 1893. Maldekstre - filo Nikolao.
File:Wedding of Grand Duke Alexandr Alexandrovich and Maria Feodorovna by M.Zichy (1867, Hermitage).jpg|Geedziĝo de Aleksandro kaj Maria
</gallery>
 
== Eksteraj ligiloj ==
{{Commons|Alexander III of Russia}}
{{elEL}} http://www2.sptimes.com/treasures/TC.2.3.18.html <!-- en:A short biography en->eo:(A, _) _short_ _biography_ --> {{en}}
{{elEL}} http://www.findagrave.com/cgi-bin/fg.cgi?page=gr&GRid=7033272&pt=Alexander%20III%20Romanov <!-- en:FindAGrave -->{{en}}
* [http://en.wikipedia.org/wiki/Tsars_of_Russia_family_tree Genealogia arbo de Rusio]{{en}}
 
* [http://intv.ru/view/?film_id=78058] verkisto Radzinski rakontas historion de Rusio. Senpaga filmo {{ru}}
112 889

redaktoj