Malfermi la ĉefan menuon

Ŝanĝoj

273 bitokojn aldonis, antaŭ 6 monatoj
→‎Eventoj: Napoleono avancita
* [[401]]: [[Inocento la 1-a]] iĝis papo
* [[1135]]: [[Stefano (Anglio)|Stefano]] kroniĝis kiel reĝo de Anglio
* [[1216]]: '''Papo [[Honorio la 3-a]] eldonis [[buleo (papo)|buleon]] agnoskantan ordenon de [[dominikanoj]]'''
* [[1248]]: [[Reconquista]]: [[Ferdinando la 3-a (Kastilio)|Ferdinando la 3-a]] konkeris [[Sevilo]]n
* [[1386]]: Armeo de [[Timur]] konkeris [[Tbiliso]]n
* [[1522]]: Dum turka sieĝo de [[Rodoso]] kapitulacis [[Malta Ordeno]]
* [[1561]]: [[Ĉeĥio]]: [[Kladno]] iĝis urbo
* [[1573]]: '''[[Universitato]] en [[Olomouc]] fondiĝis,''' la- unua en [[Moravio]], kaj la dua en la tuta [[Ĉeĥio]]
* [[1636]]: [[Ferdinando la 3-a (imperiestro de la Sankta Romia Imperio)|Ferdinando la 3-a]] iĝis reĝo de Germanio
* [[1655]]: [[Sveda diluvo]]: sveda armeo konkeris [[Elbląg]]
* [[1666]]: '''[[Akademio de Sciencoj de Francio]] fondiĝis'''
* [[1711]]: [[Karolo la 6-a (Sankta Romia Imperio)|Karolo la 6-a]] kroniĝis en [[katedralo]] de [[Frankfurto ĉe Majno]] kiel romia-germana imperiestro
* [[1793]]: Pro la sukcesa [[Sieĝo de Toulon (1793)|sieĝo de Toulon]] [[Napoleono Bonaparte]] estis avancita ĝis [[brigada generalo]]
* [[1807]]: En [[Usono]] oni voĉdonis [[embargo]]n pri eksterlanda komerco
* [[1808]]: En [[Teatro ĉe la Vieno]] okazis premiero de la [[5-a simfonio (Beethoven)|5-a simfonio]] de [[Ludwig van Beethoven]]
* [[1840]]: '''Pola poeto [[Adam Mickiewicz]] komencis lekcii pri [[slavoj|slavaj]] literaturoj en [[Kolegio de Francio]]'''
* [[1849]]: [[Fjodor Dostojevskij]] estas portata antaŭ [[pafekzekutado|pafekzekuta]] plotono kaj lastmomente amnestiita de la caro [[Nikolao la 1-a (Rusio)|Nikolao la 1-a]]
* [[1885]]: [[Ito Hirobumi]] iĝis la unua [[ĉefministroj de Japanio|ĉefministro de Japanio]]
* [[1894]]: '''Post tritaga proceso, akuzita pri [[perfido]] favore al Germanio [[Alfred Dreyfus]] estis kondamnita al ĝisviva [[ekziligo]]''' en la francan pun[[kolonio]]n sur la [[Diabloinsulo]]
* [[1900]]: [[Henryk Sienkiewicz]] ricevis [[notario|notarie]] [[domo]]n en Oblęgorek ([[distrikto Kielecki]]), aĉetitan de sociaj kotizoj okaze de la 25-a datreveno de la literatura verkado - nun troviĝas tie la [[muzeo]]
* [[Unua mondmilito]]:
* [[1938]]: Oni testofluis britan pasaĝeran aviadilon [[De Havilland Flamingo]]
* [[Dua mondmilito]] en [[Pollando]] kaj la mondo:
** [[1939]]: [[Germanoj]] pafmortigis en [[Krakovo]] ne malpli ol 7 personojn; al [[Pabianice]] alvenis la unua [[mil]]o de germanoj, translogikitaj de [[Volinio]] (en sekvaj tagoj estis setligitaj en [[Poznań]]-regiono); en [[Varsovio]] oni malfermis la unuan [[kinejo]]n nur po [[germanoj]]; '''prezidanto de Varsovio [[Stefan Starzyński]] estas pafmortigita de [[gestapo]]''' (eventuale tagon pli frue aŭ pli poste)
** [[1940]]: En germanlingva ĵurnalo "Ostdeutscher Beobachter" aperanta en [[Poznań]] aperis artikolo alvokanta ne fidi al [[poloj]], kiuj partoprenas [[sabotado]]n kaj [[spionado]]n
** '''[[Batalo de Anglio]]: 648 personoj pereis kaj 2364 vundiĝis dum du noktaj aeratakoj de [[Luftwaffe]] en [[Manchester]]on''' el la 22/23-a kaj 23/24-a de decembro; ĵurnalo [[Pravda (rusa gazeto)|''Pravda'']] esprimis maltrankvilon pri malgranda ekinteresiĝo pri [[komsomolo]] en aneksitaj orientaj teritorioj de la [[Dua Pola Respubliko]] kaj rekomendis atentemon rilate al membriĝantaj poloj
** [[1941]]: En [[Varsovio]] membroj de rezista movado [[farbo|farbis]] germanajn publikajn tabulojn kun skizo pri frontoj en [[Sovetunio]]
** [[Kanado]]: en [[Otavo]] pola [[konsulo]] enmanigas Batal-Krucon al kanada oficiro, [[komandoro]] Nelson Lay, kiu kiel unu el komandantoj de britaj [[torpedoboato|kontraŭtorpedaj ŝipoj]] pasintjare distingiĝis dum evakuo de pola soldataro de Francio al Britio; en disaŭdigaĵo de [[BBC]] en [[Londono]] polaj soldatoj trifoje aperis - unu [[piloto]]-sciencisto rakontis pri batalo kontraŭ modernaj [[hunoj]] kaj [[koruso]] kantis [[kristnaska kanto|kristnaskajn kantojn]]
** [[1942]]: Judaj grupoj de Popola Gvardio faris en [[Krakovo]] kelke da [[sabotado]]j - membroj de krakova unuo de Juda Batal-Organizo ĵetis [[grenado (eksplodaĵo)|grenadojn]] al la kafejo „Cyganeria” (tiutempe nur por germanoj), rezulte 7-10 germanaj oficiroj pereis
** [[1943]]: '''Germana polico [[pafekzekutado|pafekzekutis]] 30 personojn de malliberejo en la [[kastelo de Lublin]]''', 10 polojn en [[Krasnystaw]] kaj 8 aliloke; en [[Poznań]] germanoj [[pendumo|pendumis]] 7 polojn; taĉmento de Popola Gvardio detruis [[lakto|laktejo]]n kaj senarmigis policejon apud [[Mińsk Mazowiecki]]
** Sovetaj [[partizano]]j en Zawołocze ([[Pskova provinco]]) arestis malgrandan taĉmenton de [[Pola Enlanda Armeo]], kies membrojn forveturigis al [[Moskvo]]
** [[1944]]: [[Distrikto Nowotarski]]: '''[[Waffen-SS]] murdis en Ochotnica 70 kaj germana polico en Tylmanowa (ambaŭ en [[distrikto Nowotarski]]) 9 personojn'''; generalo [[Leopold Okulicki]] depeŝis al [[Londono]] pri senĉesa [[terorismo|teroro]] en okupata de germanoj Pollando "rilate al la pola popolo kaj kulturo"; '''82 poloj estis [[murdo|murditaj]], parte kun kruelaj torturoj, de [[Ukraina Ribela Armeo]] en pola-ukraina [[vilaĝo]] Toustobaby (nun en [[Ternopila provinco]]) en [[Volinio]]''' - samtempe en du aliaj vilaĝoj [[ukraino]]j murdis 47 kaj 15 personojn
** Brita [[ministerio pri eksteraj aferoj]] enmanigis al pola [[ambasadoro]] ĉe la pola registaro en [[ekzilo]] en [[Londono]] notaĵon por jam nokte rompi radian ligitecon kun "liberigita" de [[Sovetunio]] parto de antaŭmilita pola ŝtato kaj doni al brita kontrolo [[depeŝo]]jn sendataj al polaj teritorioj troviĝantaj sub germana [[okupado]]; [[Béla Miklós Dálnoki]] iĝis ĉefministro de Hungario
* [[1947]]: '''Antaŭ Supera Nacia Tribunalo en [[Krakovo]] finiĝis la unua proceso depri la koncentrejo kaj [[ekstermejo]] [[Aŭŝvico]]''' – 21 [[militkrimo|militkrimulojn]] oni [[pendumo|pendumis]], 8 kondamnis al ĝisviva mallibero kaj 10 al 3-15 jaroj de [[malliberejo]]
* [[1947]]: [[Konstitucio de la Itala Respubliko]] estis voĉdonita
* [[1949]]: [[Japanio]] postulis de [[Usono]] redonon de [[Okinava insulo]]
* [[1952]]: '''[[Usona Senato]] anoncis raporton pri la [[masakro de Katin]], en kiu kulpigis [[Sovetunio]]n pri amasa murdado de polaj oficiroj[[oficiro]]j''' kaj apelaciis fondi internacian tribunalon por prijuĝi la [[krimo]]n
* [[1956]]: Evakuo de britaj kaj francaj taĉmentoj de [[Egiptujo]] dum la [[Arabaj-israelaj militoj|Sueza krizo]]
* [[1965]]: Premiero de la usona [[melodramo|melodrama]] filmo [[Doctor Zhivago|''Doktoro Ĵivago'']] bazita sur la romano de [[Boris Pasternak]]
* [[1970]]: [[Pola ribelo de Decembro 1970|Pola decembro]]: en [[Szczecin]] reprezentantoj de [[striko|strikantoj]] subskribis interkonsenton kun regopovoj de la [[vojevodio]] - de [[milico|milicaj]] kaj [[armeo|armeaj]] [[kuglo]]j pereis ne malpli ol 45 personoj, 1165 vundiĝis, kelkaj miloj estis arestitaj kaj la plej aktivaj [[reprezalio|persekutataj]] dum pluraj jaroj
* [[1970]]: '''En [[Duesseldorf]] germana juĝejo kondamnis al ĝisviva mallibero Franz Stangl, estintan komandanton de germana [[ekstermejo]] en [[Treblinka (koncentrejo)|Treblinka]]''', en kiu ĝis ties likvido en novembro 1943 oni murdis preskaŭ 900 mil [[judoj]]n
* [[1971]]: [[Dako]] iĝis ĉefurbo de [[Bangladeŝo]]
* [[1974]]: En [[referendumo]] farita sur 4 insuloj de [[Komoroj]] [[sendependeco]]n elektis loĝantoj de [[Anjuano]], [[Mohéli]] kaj [[Granda Komoro]], [[Majoto]] restis sub regado de [[Francio]]
* [[1978]]: Soveta seria murdisto [[Andrej Ĉikatilo]] mortigis sian unuan viktimon
* [[1979]]: '''[[Katalunio]] kaj [[Eŭska Aŭtonoma Komunumo|Eŭskio]] [[Aŭtonoma Komunumo de Hispanio|aŭtonomiĝis]]'''
* [[1981]]: Ŝtatoj de [[Eŭropa Ekonomia Komunumo]] en sia deklaro agnoskis, ke la agado de polaj regopovoj ligitaj kun enkonduko de la [[milita stato en Pollando]] estis rompo de la [[Helsinka Interkonsento]] el 1975
* [[1989]]: En [[Berlino]] remalfermiĝis [[Brandenburga pordego]]
* [[2002]]: [[Janez Drnovšek]] iĝis prezidento de Slovenio
* [[2008]]: [[Emil Boc]] iĝis ĉefministro de Rumanio
* [[2010]]: '''Diktatoro de Argentino [[Jorge Rafael Videla]] estis kondamnita al dum-viva malliberecomallibero pro [[krimoj kontraŭ la homeco]]'''
* [[2010]]: [[Barack Obama]] permesis al [[gejoj]] soldatservi en la [[usona armeo]]
* [[2012]]: [[Borut Pahor]] iĝis prezidento de Slovenio
* [[10162016]]: Laŭ[[Kontraŭpolismo]]: laŭ verdikto de [[apelacio|Apelacia]] [[Tribunalo (juro)|Tribunalo]] en [[Krakovo]] germana televido [[ZDF]] devasestas devigata en sia [[TTT-paĝo]] dum unu monato pardonpeti polan malliberulon de [[koncentrejo]] Aŭŝvico pro la esprimo "polaj morto-koncentrejoj [[Majdanek]] kaj [[Aŭŝvico]]" deel julio 2013 - la '''unua gajnita proceso kontraŭ okcidentaj [[amaskomunikilo]]j [[kalumnio|kalumniantaj]] Pollandon''', kiuj aperas de certa tempo jam pli ol centfoje jare
 
==Naskiĝoj==