Dar-ol-fonun

Dar-ol-Fonun (perse: دارالفنون‎‎ persa prononco: [dɒːɾolfʊˈnuːn]

signifanta "Politekniko"), establita en 1851, estis la unua moderna universitato kaj moderna institucio de alta lernado en persujo (t.e. antikva Irano).

EnkondukoRedakti

Fondita de Amir Kabir, tiam la reĝa veziro de Nasereddin Ŝaho, la Ŝaho de Persujo, Dar-ol-Fonun originale estis konceptita kiel politekniko por trejni supra-klasan persan junularon pri medikamento, enĝenierado, militista scienco kaj geologio. Ĝi estis simila en amplekso kaj celo al usonaj altlernejoj kiel Purdue kaj Teksaso A&M. Kiel ili, ĝi evoluigis kaj vastigis sian mision dum la sekvantaj cent jaroj, pli poste fariĝanta la Universitato de Teheranoo.[1]

 
Historia foto de Dar-ol-Fonun

La elita lernejo estis trejnanta 287 studentojn en 1889 kaj diplomigis 1100 studentojn en 1891. Dum ĉi tiu tempo, la fakultato konsistis el 16 eŭropj kaj 26 iranaj profesoroj.

Rimarkindaj eks-studentojRedakti

  • Mirzā Mehdi Khān Shaqāqi (Momtahen-od-Dowleh) (1808–1882), arkitekto
  • Ali-Qoli Khān Hedāyat (Mokhber-od-Dowleh) (1829–1897), politikisto
  • Mohammad-Hassan Khān (Sanee-od-Dowleh) (1843–1896), politikisto
  • Mírzá Abu'l-Manietọl-i-Gulpáygání (1844–1914), Baha'i scienculo
  • Abdolmajid Mirza (Eyn-od-Dowleh) (1845–1927), ĉefministro
  • Mirza Ali-Akbar Khān (Nazem-ol-Atebba) (1847–1924), kuracisto
  • Mohammad Khān Ghaffari (Kamal-ol-Molk) (1847–1940), pentristo
  • Morteza-Qoli Khān Hedāyat (Sanee-od-Dowleh) (1856–1911), politikisto
  • Mahmoud Khān Alamir (Ehtesham-os-Saltaneh) (1862-?), politikisto kaj diplomato
  • Ebrahim Hakimi (1863–1959), ĉefministro
  • Mohammad Mirza (Kashef-os-Saltaneh) (1865–1929), diplomato kaj entreprenisto[2]
  • Ali-Akbar Dāvar (1867–1937), ministro de Justice
  • Gholam-Hossein Darvish (1872–1926), muzikisto
  • Jahangir-Khan Sur-e-Esrafil (1874–1908), ĵurnalisto kaj politika aktivulo
  • Mohammad-Ali Foroughi (Zoka-ol-Molk) (1877–1942), ĉefministro kaj scienculo
  • Ali-Akbar Dehkhodā (1879–1956), politikisto, aŭtoro kaj lingvisto
  • Hossein Khan Motamed (1893–1955), kirurgo
  • Hossein Gol-e-Golab (1895–1985), muzikisto
  • Ali-Akbar Siassi (1895–1990), scienculo
  • Haj Ali Razmara (1901–1951), Imperia irana Armeo (IIAa) generalo kaj ĉefministro
  • Sadeq Hedayat (1903–1951), romanisto
  • Mojtaba Minovi (1903–1976), scienculo kaj historiisto
  • Ali Amini (1905–1992), ĉefministro (1961-62)
  • Mohsen Hashtroodi (1908–1976), scienculo kaj matematikisto
  • Mohammad Gharib (1909–1975), kuracisto
  • Manouchehr Eghbal (1909–1977), ĉefministro (1957-60)
  • Mohammad Moin (1914–1971), scienculo kaj lingvisto
  • Fereydun Adamiyat (1920–2008), historiisto kaj diplomato
  • Jalal Al-e Ahmad (1923–1969), aŭtoro kaj politika kritikanto
  • Fereydoon Moshiri (1926–2000), poeto
  • Ehsan Naraghi (1926–2012), sociologo kaj verkisto
  • Mostafa Chamran (1932–1981), ministro de Nacia Defendo
  • Faramarz Payvar (1933–2009), muzikisto
  • Dariush Ashoori (1938- ), aŭtoro kaj tradukisto
  • Bahram Bayzai (1938- ), filma direktoro
  • Ahmadreza Ahmadi (1940- ), poeto kaj ekrana verkisto
  • Mohammad-Ali Sepanlou (1940- ), poeto
  • Mohammad-Hossein Adeli (1953- ), politikisto kaj ekonomikisto
  • Majid Ghassemi (1952- ), bankisto kaj ekonomikisto

Vidu ankaŭRedakti

References and notesRedakti

  1. For an illustrated report on Dar ol-Fonoun see: Hamid-Reza Hosseini, Dar ol-Fonoun in want of love ("Dar ol-Fonoun dar hasrat-e eshgh"), in Persian, Jadid Online, September 22, 2008, [1].
  2. See Mohammad Mirzā Kāshef-os-Saltaneh in Persian Wikipedia.

Eksteraj ligoj (angle)Redakti