Aiviekste estas rivero en Latvio, kiu longas 114 kilometrojn kaj enfluas la Daŭgavon. Ĉiujara drenaĵo 1,81 km³. Aiviekste aĝas proksimume 10-12 mil jarojn, formiĝis fine de la glaciepoko kaj post la glaciepoko. Preskaŭ kvarono de la fluo de la rivero estas nereguligita, sed la plej granda parto de la rivero estis elfosita, inkluzive kun eksplodigoj.[1]

Aiviekste
latve Aiviekste
rivero
Aiviekste ĉe la fonto de Lago Lubāns
Aiviekste ĉe la fonto de Lago Lubāns
Aiviekste ĉe la fonto de Lago Lubāns
rivero [+]

LandoLatvio Latvio
RegionoVidzeme

Alfluantoj
- maldekstra alfluantoAbaine
- dekstra alfluantoPededze
Urboj

FontoLago Lubāns (Lubāna ezers)
- koordinatoj56° 48′ 58″ N, 26° 54′ 28″ O (mapo)56.81611111111126.907777777778
EnfluejoDaŭgavo
- situoPļaviņas, Latvio
- koordinatoj56° 36′ 52″ N, 25° 45′ 30″ O (mapo)56.61444444444425.758333333333

Longo114 km (71 mi)
Akvokolektejo9 160 km² (916 000 ha)
- mezproksima57,4 /s
Map
Aiviekste

Vikimedia Komunejo:  Aiviekste
vdr

Vojo redakti

Aiviekste fluas de la norda fino de lago Lubāns, kie ĝi faritas larĝan duoncirklon kaj tiam turnas sudokcidenten. En ĉi tiu etapo estas la plej malgranda guto, krome, ĉi tie Aiviekste ricevas la plej grandajn alfluantojn Pededze, Bolupe kaj Iča. Plue, ĝi estis rektiĝas kaj profundiĝas dum 83 km. Ĉe la malsupra fino, Aiviekste fluas tra iomete ondiĝa areo. Ekzistas pluraj insuloj, sablaĵoj kaj proksimume 15 ŝtonaj sojloj ĉi tie en la rivero. La malgranda Aiviekste hidroelektra centralo (1,4 MW)[2] estis konstruita sur unu el tiuj insulgrupoj. Post la konstruado de Pļaviņu hidroelektra centralo, la malsupra fino de Aiviekste estas inundita per rezervujo. Proksima de Krievciems - dolomita ŝtonmino.[3]

La rivero kolektas ĉefe la Orientan Latvian malaltebenaĵan (latve Austrumlatvijas zemiene) akvon. 25% de la areo de la Aiviekste baseno estas kovritaj de arbaroj, 15% - de marĉoj. Estas multaj malsekaj herbejoj en la baseno, grandaj marĉoj. Aiviekste estas riĉa je fiŝoj.[4] Aiviekste estas reguligita per kluzoj kaj kanaloj, ĉar ĝia flukapacito estas plurajn fojojn tro malalta kiam la inunda sezono komenciĝas en Lago Lubāns. Ĝis la 20-a jarcento, dum la printempaj inundoj, la akvoj de Aiviekste refluis en Lubāns kontraŭflue pro la enfluo de alfluantoj, kiuj intensigis la inundojn tie.[5] La flusebenaĵo Aiviekste en la mezo de la rivero estas naturprotekta objekto kiel vivejo por birdoj kaj hejmo por raraj plantoj.[6] La falo de la rivero ĝis la Aiviekste hidroelektra centralo de Aiviekste estas 1 m por 14 km, kaj nur post tio en la lastaj 14 km ĝi dekobliĝas.[7]

Trafluo redakti

Alfluantoj redakti

  • Maldekstra: Zvidze, Isliena, Abaine
  • Dekstra: Iča, Piestiņa, Pededze, Liede, Kuja, Svētupe, Arona, Veseta.

Bildoj redakti

Referencoj redakti