Vikipedio:Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion
Vivero
Biologia klasado
Regno: Animaloj Animalia
Filumo: Ĥorduloj Chordata
Klaso: Mamuloj Mammalia
Ordo: Karnovoroj Carnivora
Familio: Viveredoj Viverridae
Subfamilio: Viverenoj Viverrinae
Genro: Vivero Viverra
specioj

vidu tekston

Aliaj Vikimediaj projektoj
Information icon.svg
vdr
Raso Vivero zibeta
Vivero zibeta

Vivero (Viverra) estas ĝenro de karnomanĝa rabobesta mamulo de la familio viverridae, kiu similas al kato kiu produktas cibeton per siaj glandoj por allogi kunulon de pariĝo. Ĝi vivas en Sud-Orienta Azio. Ĝia korpo estas svelta kun malgranda pinta kapo, kruroj mallongaj, felo brunflava, griza ĝis grizflava kun malhelaj makuloj. Carl Linnaeus kreis la sciencan nomon de la genro en 1758[1].

Ĉar en iuj lokoj homoj ankaŭ manĝas viverojn, la vivero estas ankaŭ ligita al la disvastiĝo / kaŭzo de danĝeraj virusaj infektoj, kiel SARS kaj la kronviruso.

TrajtojRedakti

Kvankam vivero plejparte aspektas kiel kato, ĝia muzelo estas pli longa kaj pli pinta, pli simila al tiu de lutrenomungotedo. Civeto (mezurita sen vosto) povas fariĝi 40 ĝis 70 centimetroj longa kaj pezi de 1 ĝis 5 kg.

VivmedioRedakti

La preferataj lokoj de vivero estas arbaro, savano, montaj regionoj sed precipe la tropika pluvarbaro. Iuj speciojde viveroj estas minacataj pro la perdo de sia natura habitato. Aziaj viveraj katoj estas indiĝenaj en Suda kaj Sudorienta Azio, kaj ilia distribua areo iras de Barato tra suda kaj sud-orienta Ĉinio ĝis la sudaj Filipinoj kaj Borneo. Ili ofte troviĝas proksime al urboj kaj vilaĝoj.

ManĝaĵoRedakti

Vivero estas ĉiomanĝanta besto, kiu kompletigas sian viandan manĝon kun fruktoj, ovoj, fiŝoj kaj insektoj.

SpeciojRedakti

Viverra leakeyi

Viverra tainguensis

LuwakAzia palm-civeto (Viverra paradokso)

La familio konsistas el 4 subspecioj[2]:

SARS kaj la kronviruso COVIM-19Redakti

La vivero estas konsiderata bongustaĵo en Suda Ĉinio kaj estis la fonto de la homa SARS en 2003, laŭ la MOS[3]. En januaro 2004, la ĉina provinco Guangdong tial provizore malpermesis la vendon de viveroj kaj ordonis buĉadon de ĉiuj bestoj en kaptiteco.   

Manĝi kaj komerci (vivajn) viverojn ankaŭ estas asociata al la eksplodo en Ĉinio en 2019/2020 de la kronviruso COVID-19, alia gripo-simila malsano rilata al SARS [4]. En 2019, la ĉina registaro pli rapide respondis, malpermesante la komercon, posedon kaj uzon de viveroj.

BibliografioRedakti

(en) Ronald M. Nowak: Walker's Mammals of the World. Johns Hopkins University Press, 1999 ISBN 0-8018-5789-9

FotogalerioRedakti

Vidu ankaŭRedakti

Luzonaj tropikaj pinaroj

Civetkafo

Afrika civeto

Kronvirusa pandemio de 2019

Kronvirusa malsano de 2019

Noto kaj referencojRedakti

Tiu ĉi artikolo estas parta traduko de la artikolo Civetkatten en la nederlanda vikipedio, listo de aŭtoroj.

  1. Linnaeus, C. (1758). Systema naturae ed. 10: 43
  2. (angla) D.E. Wilson e D.M. Reeder, Viverra, en: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference, 3ª eld., Johns Hopkins University Press, 2005, ISBN 0-8018-8221-4.
  3. nederlande WHO: civetkat is bron van sars, NRC Handelsblad, la 16-an de januaro 2004.
  4. (en) Q&A on coronaviruses, Monda Organizaĵo pri Sano (MOS).