Ne miskomprenu kun Iligan!

Ilagan
Ilagan City 2.JPG
Administrado
Poŝtkodo 3300 [+]
En TTT Oficiala retejo [+]
Demografio
Loĝantaro 158 218  (2020) [+]
Loĝdenso 136 loĝ./km²
Geografio
Geografia situo 17° 8′ N, 121° 53′ O (mapo)17.133333333333121.88333333333Koordinatoj: 17° 8′ N, 121° 53′ O (mapo) [+]
Alto 139 m [+]
Areo 1166,26 km² ( 116 626 ha) [+]
Situo de Ilagan
Alia projekto
Commons-logo.svg Vikimedia Komunejo Ilagan [+]
Wikidata-logo.svg
Information icon.svg
vdr

Ilagan, - tagaloge Lungsod ng Ilagan - estas kvinaklasa, komponanta urbego kaj diocezo en Filipinoj, en insulo Luzono, en regiono Kagajana Valo, kie ĝi estas ĉefurbo de provinco Isabelo. La urbego havas 91 distriktojn, el kio 12 estas urbaj distriktoj.

Administracia domo por la provinco Isabelo

Bazaj informojRedakti

GeografioRedakti

Ilagan situas en norda parto de la insulo for de la marbordo [1]. Baguio troviĝas 160, Kezonurbo 287, ĉefurbo Manilo 301, Legazpio (Albajo) 487, Cebuurbo 791, Puerto Princesa 891, Cagayan de Oro 1012, Dabao 1192, General Santos 1278 kilometrojn (aere) [2].

 
Urbodomo de Ilagan
 
Domo de Ilagan

HistorioRedakti

La antaŭhispana indiĝena nomo estis Bolo. Hispana misiisto malkovris regionon de Ilagan en 1587, poste dominikanoj oficiale fondis la komunumon en 1619. La indiĝenoj forlasis sian kompromison post bruligado de la vilaĝo en 1622. Oni fondis novan vilaĝon en 1678 sur la orienta flanko de la rivero sub nomo Ilagan, kiu estas inverso de la vorto Nagali kun la signifo "translokigo". La dominikanoj akceptis la novan vilaĝon kiel eklezian mision donitan la nomon San Fernando de Ilagan. En 1686 Ilagan estis oficiale fondita kaj misiistoj konvertis la indiĝenojn al kristanismo. Baldaŭ Ilagan fariĝis la provinca ĉefurbo. En Ilagan ribelo okazis en 1763 pro la tabaka monopolo. Pirataj atakoj ofte okazis, eĉ la havenurbo estis detruita, la loĝantoj sklaviĝis. Dominado de Usono komenciĝis en 1901, kiun interrompis la mallonga japana okupo (1942-1945). Ilagan atingis la internacian klasifikadon grandurbo en la fruaj 1990aj jaroj, poste la komponentan urborangon en 2012, fine en 2015 oni proklamis la urbon la nova maiza ĉefurbo de Filipinoj.

EkonomioRedakti

Ilagan estas la ĉefa produktanto de maizoj, krome oni kultivas rizojn, legomojn, fruktojn, bredas fiŝojn, jam ekde la hispana erao produktas tabakojn. Ankaŭ la komerca branĉo gravas, krome ekzistas meblo- kaj triciklofaradoj.

 
Katedralo en Ilagan
 
Preĝejo en Ilagan

Religio kaj edukoRedakti

La loĝantoj estas plejparte katolikoj, la urbego estas centro de diocezo. Ekzistas ankaŭ protestantoj, baptistoj, adventistoj. En Ilagan universitato mankas, nur kolegioj kaj akademio funkcias.

TrafikoRedakti

Ilagan estas atingebla per nacia aŭtovojo, helpas la trafikon 2 gravaj pontoj. Enurbe tricikloj, aŭtorikiŝoj, aŭtobusoj kaj busetoj trafikas.

KlimatoRedakti

Ilagan situas en la ekvatora klimato. Jare pluvas po 1651 mm. En ĉiuj monatoj pluvas, tamen inter majo-decembro pli ofte. La averaĝa jara temperaturo varias inter 22-32 °C. Ne estas grandaj diferencoj inter la monatoj.

VidindaĵojRedakti

 
Preĝejo en Ilagan

FontojRedakti