Lidia Ligęza

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

Lidia LIGĘZA (naskiĝis en 1942 en Nowy Sącz) estas pola E-poetino kaj filologino. Ŝi studis filologion ĉe la Jagelona Universitato en Krakovo. En 1991 ŝi magistriĝis pri historio de literaturo. Sian magistran laboraĵon "La folklora bazo de Slavaj Fabeloj de Bolesław Leśmian" ŝi publikigis en la scienca revuo Pamiętnik Literacki. Ŝi estas aŭtorino de kelkaj sciencaj publikaĵoj pri folkloro en la pola literaturo i.a. pri verko de Tadeusz Nowak, kaj pri modernismo en tiu sama beletro. Ŝi laboris en la Filologia Fakultato de la Jagelona Universitato kiel asistantino de la fama profesoro Kazimierz Wyka[1], kaj poste, de 1983, kiel vic-direktorino de la Muzeo de Stanisław Wyspiański, Filio de Nacia Muzeo en Krakovo[2], okupiĝante pri la literatura kaj pentroarta verko de ĉi tiu elstara pola modernisto.

Lidia Ligęza
Lidia Ligęza 2014.jpg
Persona informo
Naskiĝo 1-an de januaro 1942 (1942-01-01) (78-jara)
en Nowy Sącz
Lingvoj Esperanto [#]
Ŝtataneco Pollando [#]
Profesio
Okupo esperantisto [#]
[#] Fonto: Vikidatumoj
Information icon.svg
vdr
Lidia Ligęza instruas en la Universitato Adam Mickiewicz de Poznano, 2014.

Lidia esperantistiĝis en 1961. Ŝi instruis la internacian lingvon en altlernejaj kursoj kaj internaciaj feriadoj, i.a. dum la Vroclavaj Internaciaj Feriadoj "Ora Pola Aŭtuno" en Międzygórze. Ŝi estis prezidantino de la Vojevodia Esperanto-Klubo ĉe la Krakova Kulturdomo Pałac pod Baranami (Palaco sub Ŝafoj). Ĝis 1983 ŝi estis redakciano de la revuo Pola Esperantisto, kunlaborinte al ĝia kresko de kluba revuo al kultura interetna publikigaĵo. De 1987 ŝi estis lektorino de Esperanto en la Jagelona Universitato kaj Medicinista Akademio. Ŝi laboris ankaŭ kiel lekciantino en vintraj kaj someraj lernejoj por studentoj de Kielce en Św. Katarzyna kaj por grandpolujaj studentoj en Toruń. En 1991 Lidia akiris en AIS la titolon de magistrino pri sciencoj humanikaj kaj poste ricevis titolon de docentino; de 1995 ŝi estas profesorino de tiu akademio. Ŝi instruas E-literaturon (poezion de la Unua Periodo) en la unua jaro de la Interlingvistikaj Studoj ĉe la Universitato Adam Mickiewicz, en Poznano, de kiam la studoj estis fonditaj.

Ekde 1996 ŝi prezidas la Krakovan Societon Esperanto kaj kunredaktas la bultenon Apudvistula Bulteno de tiu klubo. En la jaroj 2008-2010 ŝi kunlaboris kun la ĉefredaktoro Tomasz Chmielik ĉe la sendependa, kvaronjara magazino Spegulo[3]. Ŝi tre abunde tradukis el la pola, turnante sian atenton al modernaj aŭtoroj. Ekzemple, ŝi tradukis el Konstanty Ildefons Gałczyński, Zbigniew Herbert, Stanisław Wyspiański kaj Wisława Szymborska[4]. Krome, ŝi aŭtoris kvar antologiojn kun infanliteraturo en Esperanto. La plej ŝatataj temoj de Lidia estas tre diversaj, de naturo ĝis homaj aferoj (morto, senespero, sekso...).

Originalaj verkojRedakti

  • Aleo aŭtuna. Poemoj en Esperanto, Krakovo 1987, Krakovo: memeldono, 1987, kun postparolo de Tyburcjusz Tyblewski. Ĝi enhavas ŝiajn unuajn poemojn, unue publikigitajn en Pola Esperantisto
  • Mia eno. Poemoj originalaj kaj tradukitaj, Krakovo: Behemot, 1996
  • Limerikoj, Bielsko-Biała: Kleks, 1999
  • Promene tra centro de Krakovo. Gvidlibreto, Krakovo 2008, 2-a eld. 2009
  • Legende pri Krakovo, Krakovo, 2008
  • Klaĉe pri Krakovo, Krakovo, 2008
  • Pasintaj kaj nuntempaj polaj kutimoj, Krakovo, 2010
  • Epizodoj/Epizody (dulingve preparitaj originalaj poemoj), Bjalistoko, 2012

TradukojRedakti

  • La vojo al revoj (antologio de la lernanta poezio pole, france kaj Esperante), elektis Grażyna Maszczyńska-Góra, Krakovo, 1993
  • La poeziaj pejzaĝoj (albumo de junularaj poezio, pentroarto kaj fotoarto kun tradukoj en la francan, anglan kaj Esperanton), elektis G. Maszczyńska-Góra, Olimpia Napolska-Kolarz, Krakovo, 1996
  • Insulo de la milo da ridetoj (prozaj fabeloj de la junaj verkistoj tradukitaj en la francan kaj Esperanton), elektis G. Maszczyńska-Góra, Krakovo, 1996
  • Lidia Żukowska: La sonĝo nefinita. Kuntradukis Andrzej Kołpanowicz, Krakovo, 1998
  • Krakovo en suno, nebulo kaj poezio (antologio de la infana kaj junulara poezioj), elektis G. Maszczyńska-Góra, Krakovo, 2000
  • Johano Paŭlo la 2-a: La roma triptiko, Krakovo, 2006
  • Lidia Żukowska: Nesklavigita aŭtuno. Idalia kaj Bonfilo (originala poemo kun tradukoj en la germanan, anglan kaj Esperanton), Krakovo, 2006, 2-a eld. 2007
  • Danuta Perier-Berska: Matenmanĝo sur Venuso kaj aliaj versaĵoj, Krakovo, 2008
  • Wendy Heller: Lidia. Życie Lidii Zamenhof (laŭ la angla originalo Lidia. The Life of Lidia Zamenhof. Daughter of Esperanto kaj la Esperanto-traduko de Bernhard Westerhoff), Bydgoszcz, 2009
  • Podlaĥia antologio (Antologia podlaska), kuntradukis Tomasz Chmielik, István Ertl, Bjalistoko, 2009
  • Jan Leończuk: Mi forgesis vin miaj arboj (Zapomniałem was moje drzewa), kuntradukis T. Chmielik, Bjalistoko, 2010
  • Zbigniew Patryk: ĉio en ordo (wszystko w porządku), kuntradukis T. Chmielik, Bjalistoko, 2011
  • Felicja Raszkin-Nowak: Mia stelo (Moja gwiazda), tradukis T. Chmielik, versaĵojn esperantigis L. Ligęza, Bjalistoko, 2011
  • Bajram Karabolli: Polino, tradukis en Esperanton Bardhyl Selimi, kaj en la polan T. Chmielik, L. Ligęza, Bjalistoko 2012
  • Małgorzata Iwanowicz: La blanka muso (Biała mysz; poeziaj miniaturoj), Bjalistoko, 2013
  • Julian Tuwim: La balo en opero (Bal w operze), Lodzo – Krakovo, 2013
  • Kiel dono de la mano (Jak podanie ręki; antologia poezji członków Związku Literatów Polskich w Poznaniu / poezia antologio de membroj de la Asocio de Polaj Verkistoj en Poznano), Poznano, 2013
  • Wisława Szymborska: Mi inventas la mondon (Obmyślam świat). Serio „Oriento-Okcidento” n-ro 50, sub aŭspicioj de la Universala Esperanto-Asocio. Diversaj tradukintoj, plimulton da poemoj esperantigis L. Ligęza, Bjalistoko, Đurđevac, Krakovo, Świdnik, 2015

Eksteraj ligilojRedakti

NotojRedakti

  1. Ligęza, Lidia 1987: Aleo Aŭtuna. Krakovo: la aŭtorino.
  2. Pleadin, Josip 2006: Ordeno de Verda Plumo. Leksikono pri Esperantlingvaj Verkistoj. Đurđevac: Grakokom. 143.
  3. http://www.staff.amu.edu.pl/~interl/interlingvistiko/Lidia.html Paĝaro de la Interlingvistikaj Studoj de UAM
  4. http://esperanto.net/literaturo/autor/ligeza.html OLE, Originala Literaturo Esperanta