Sergej Kovalov

Sergej Kovalov (ruse Сергей Адамович Ковалёв; naskiĝis la 2-an de marto 1930 en Seredina-Buda apud Sumio en Ukrainio — mortis la 9-an de aŭgusto 2021 en Moskvo, Rusio) – estis rusa biofizikisto, soveta disidento kaj aktivulo pri homaj rajtoj.

Sergej Kovalov
Sergey Kovalyov 2015 (cropped).jpg
Persona informo
Naskiĝo 2-an de marto 1930 (1930-03-02)
en Seredyna-Buda
Morto 9-an de aŭgusto 2021 (2021-08-09) (91-jara)
en Moskvo
Tombo Donskoe Cemetery
Lingvoj rusa
Ŝtataneco SovetunioRusio
Alma mater MSU Faculty of Biology
Okupo
Okupo politikisto • homrajta aktivulo • biofizikisto
Wikidata-logo.svg
Information icon.svg
vdr

Komenco de la kariero kaj arestigoRedakti

En 1932 la familio de Kovalov translokiĝis al vilaĝo apud Moskvo. En 1954 finis studojn ĉe Moskva Ŝtata Universitato. Kiel biofizikisto estis aŭtoro de pli ol 60 sciencaj publikaĵoj. De la duono de la 50-aj jaroj kontraŭstaris al eraraj teorioj de Trofim Lisenko, oficiale apogata de la Komunista Partio de Sovetunio.

En 1969 fondis la unuan en Sovetunio organizaĵon pri la defendo de homaj rajtoj – Iniciatan Grupon por Defendo de Homaj Rajtoj en Sovetunio. En posta periodo lia sorto ligiĝis kun disidentaj movadoj en Litovio. Kovalov aktive publikigis en samizdato por moskva Kroniko de Preterpasantaj Eventoj kaj Kroniko de la Katolika Eklezio en Litovio.

Li estis arestita la 8-an de decembro 1974 en Vilno. Oni azkuzis lin pri "propagando kaj kontraŭsoveta agitado" laŭ artikolo 70-a de la Puna Kodekso de Sovetunio. Sep jarojn pasigis en gulagojn en la permja regiono kaj en malliberejo en Ĉistopol, sekvajn tri en interna ekzilo apud Kolima. Post reveno setlis en Kalinin (nun Tverj).

PerestrojkoRedakti

Dum la tempo de perestrojko, iniciatita de Miĥail Gorbaĉov, oni permesis al Kovalov reveni Moskvon, kion profitis en 1986. Li daŭrigis sian agadon fondinte kelke da signifaj organizaĵoj kaj humanecaj iniciativoj:

  • Asocio favore al defendo de la homaj rajtoj,
  • Memorial dediĉita al memoro kaj rehonorigo de viktimoj de politikaj reprezalioj en Sovetunio. Sergej Kovalov de 1990 estis gixa vicprezidanto.
  • Moskva filio de la Amnestio Internacia.
  • Membro de organiza komitato de Internacia Humaneca Seminario (1987).
  • Kunkreo de gazetara klubo Glasnost.

En 1989 Andrej Saĥarov rekomendis lin kiel kunprezidanton de la Projekta Grupo de Homaj Rajtoj ĉe Internacia Fondaĵo Por Protekto kaj Evoluo de la Homaro – poste alinomita kiel Rusa-Amerika Grupo de Homaj Rajtoj.