Malfermi la ĉefan menuon

Paragvajo (hispanlingve Paraguay, en Esperanto ankaŭ malofte Paragŭajo) estas lando en Sud-Ameriko

República del Paraguay hispane
Tetã Paraguái gvaranie
Paragvaja Respubliko

Detaloj

Detaloj

Detaloj Detaloj
Nacia himno: Paraguayos, República o muerte
Nacia devizo: Paz y justicia
Paco kaj justeco
Situo
Bazaj informoj
Ĉefurbo Asunciono
Oficiala(j) lingvo(j) hispana lingvo, gvarania lingvo
Ĉefa(j) lingvo(j) hispana lingvo, Paraguayan Guaraní, Aché, Chamacoco, Ava Guarani language, paragvaja signolingvo, Iyo'wujwa Chorote, Pai Tavytera, Sanapaná, Kaskihá language, Maskoy language, Toba Qom language, Mbyá Guaraní, Nivaclé, Maká language, Enlhet, Enxet language, Angaité, Ayoreo, gvarania lingvo, Tapieté
Plej ofta(j) religio(j) katolikismo (89,6%)
protestantismo (6,2%)
Areo
 % de akvo
406 752 km²
2,3 %
Loĝantaro 6 802 295
Loĝdenso 14,2 loĝ./km²
Horzono UTC−04:00
Interreta domajno .py
Landokodo PRY
Telefona kodo +595
Plej alta punkto Cerro Tres Kandú
Plej malalta punkto Paragvajo
Politiko
Ŝtatestro Mario Abdo Benítez
Nacia tago 15-a de majo
Sendependiĝo disde Hispanio 14-a de majo 1811
Ekonomio
Valuto paragvaja gvaranio (PYG)
MEP laŭ 2005
– suma $ 28 342 miliardoj
– pokapa $ 4 555
v  d  r
Information icon.svg

GeografioRedakti

Ĝeneralaj informojRedakti

  • Landkodo: PY.
  • E-nomo: Paragvaja Respubliko.
  • Nacia nomo: República del Paraguay.
  • Areo: 406.752 kv.km.
  • Politika sistemo: Prezidenta respubliko.
  • Ŝtatestro: prezidento Mario Abdo Benítez ĝis la 15-a de aŭgusto 2018
  • Ĉefurbo: Asunciono (729 mil).
  • Adm. divido: 19 departementoj kaj federacia provinco.
  • Loĝantaro: 6.996.245(2009), inter ili 89,2% paragvajanoj, 3,3% brazilanoj.
  • Ŝtatlingvo: hispana lingvo kaj gvarania lingvo.
  • Parollingvoj: nur gvarania 45%, dulingvaj (gvarania-hispana) 49%, nur hispana 6%.
  • Kredantoj: katolikoj (89,6%), protestantoj (6,2%).
  • Eksporto: kotono, sojo, oleoj, viandaĵo.
  • Pokapa GNP: 4.555 $ (2005).
  • Organizoj: UNO (1945), OAŜ.

HistorioRedakti

Administra dividoRedakti

NaturoRedakti

La Rezervejo San Rafael estas unu el plej gravaj lokoj por la konservado de la naturo en Paragvajo kun 730 km². Tamen estas tro malsufiĉe zorgata fare de la ŝtato. Tiele okazas kontraŭleĝaj lignoprenado, ĉasado kaj oftaj incendioj.

FaŭnoRedakti

BirdojRedakti

Paragvajo kun relative malgranda etendo enhavas grandan riĉon de birdospecioj pro la kuniĝo de diversaj ekoregionoj de granda biodiverseco kaj nombro de endemioj. Kelkaj el tiuj reginoj estas gravaj eĉ je tutmonda nivelo kiaj la Atlantika Arbaro kaj la Cerado, el kiuj la unua estas ege minacata ĉar restas malpli ol 10 % el la origina kovro. Estas registritaj 681 specioj kaj aliaj 35 nur hipoteze pro manko de dokumentado. Granda parto de la ornitologoj kiuj studis la birdaron paragvajan estis eksterlandanoj, unue hispanaj jezuitoj, poste usonaj, anglaj kaj germanaj esploristoj, kaj argentinaj aŭ nordamerikaj ornitologoj. Tiele la kolektoj estas ĉiuj eksterlande kaj tiuj enlandaj estas tro abandonitaj pro manko de zorgado.[1]

KulturoRedakti

LiteraturoRedakti

KuirartoRedakti

  • Paragvaja supo (hispane Sopa paraguaya) estas tipa plado de la paragvaja kuirarto, produkto de gvarania kaj hispana sinkretismo. La Gvaranioj kutimis manĝi pastajn nutraĵojn faritajn el maizfaruno aŭ manioko envolvitajn en folioj de "güembé" (Philodendron bipinnatifidum - arba filodendro) aŭ banano kaj kuiritajn inter varma cindro.
  • Chipachipá (gvaranie chipa) estas malgranda pano farita el amelo, manioko, dur-fromaĝo, lakto, ovoj, butero kaj salo; oni povas ankaŭ aldoni iom da bakpulvoro kaj/aŭ iomete da oranĝsuko kaj/aŭ sunflora oleo.

Vidu ankaŭRedakti

NotojRedakti

  1. Alberto Esquivel kaj Salvador J. Peris, "Turismo ornitológico. San Rafael, emblema ornitológico de Paraguay" en Aves y naturaleza, Madrido, nº 17, paĝoj 36-39.

Eksteraj ligilojRedakti