Universala Kongreso de Esperanto

Kongreso de Esperantistoj okazanta ĉiujare de 1905
(Alidirektita el Universala Kongreso)

Disambig-dark.svg"UK" alidirektas ĉi tien. Por aliaj uzoj, vidu la paĝon UK (apartigilo).

Nuvola apps kuser.svg UK
Nomo Universala Kongreso de Esperanto
Regiono Mondo
Periodo Julio / aŭgusto
Organizanto Universala Esperanto-Asocio
Ekzistas ekde 1905
Celgrupo Esperantistoj
Informa retpaĝo paĝo pri UK
Fota retpaĝo fotopaĝo pri UK 2006
v  d  r
Information icon.svg

La Universala Kongreso de Esperanto (UK) estas, laŭ la Jarlibro de UEA, "internacia manifestacio de la esperantistaro", organizata de UEA. Ĝi estas kulturfesto, tutmovada forumo, turisma festo kaj laborkunveno de la organoj de UEA kaj de aliaj Esperanto-organizaĵoj. Ĝis la 8-a kongreso (1912) oni nomis ĝin "Internacia", ekde la 9-a (1913) "Universala". Simile al UEA kaj ties Universala Kongreso, TEJO organizas ĉiujare sian Internacian Junularan Kongreson (IJK) kaj ILEI organizas sian ĉiujaran ILEI-Konferencon.

Enhavo

ĜeneralaĵojRedakti

UEA okazigas la kongreson ĉiujare en malsama lando, provante respekti la geografian distribuon kaj organizajn fortojn de la movado.

Pri la loko de la kongreso decidas la Estraro de UEA. Gravan rolon ludas ankaŭ la Ĝenerala Direktoro de UEA, kiu subskribas la koncernajn dokumentojn, sed la ĉiutagan laboron pri la UK faras Konstanta Kongresa Sekretario, oficisto de UEA en Roterdamo. En la kongres-urbo mem agadas la Loka Kongresa Komitato (LKK) kiel partnero de UEA. Foje UEA rezignas pri LKK, precipe se la kongres-urbo estas la urbo de la UEA-sidejo.

Specialaj kasoj akceptas donacojn de kongresanoj kaj aliaj Esperantistoj. Donacoj, kiuj atingas la Centran Oficejon de UEA antaŭ la somero, estas rekonataj en la Kongresa Libro. La kasoj en 2001 estis Blindula (por helpi la blindulan Esperanto-movadon), Gepatra (por subvencii la Infanan Kongreseton, Tria Mondo (por subvencii partoprenon de triamondaj esperantistoj), kaj Ĝenerala Kaso (por ĝenerale apogi la organizadon de la kongreso).

PersonojRedakti

 
KKS Clay Magalhães, UK 2008 en Roterdamo dum la Fermo

La kongreson ekde la Interkonsento de Kolonjo en 1934 (kun ŝanĝo de la statuto de UEA) organizas kutime UEA komune kun Loka Kongresa Komitato (LKK), en interkonsento kun la koncerna Landa Asocio. LKK havas prezidanton, eventuale vicprezidantojn, sekretarion, kasiston kaj aliajn postenojn.

Flanke de UEA la ĉefa laboro estas en la manoj de la Konstanta Kongresa Sekretario (KKS), oficisto de UEA. Tamen kelkajn gravajn decidojn rezervas al si la Ĝenerala Direktoro de UEA. Krome ekzistas ofte UEA-estrarano pri kulturo aŭ kongresoj.

Honoraj oficoj estas la Alta protektanteco kaj loko en la honora komitato; iam ekzistis ankaŭ kongresa prezidanto aŭ honora kongresa prezidanto. Alta protektanto laŭeble estu la plej altranga persono en la koncerna ŝtato, kiel la ŝtatprezidanto.

Kongresano estas persono, kiu oficiale aliĝis kaj pagis sian kongreskotizon.

ProgramoRedakti

Kvankam la programo varias de jaro al jaro, ekzistas eroj, kiuj havas tre longan tradicion, kelkaj venas jam de la unua aŭ dua kongreso.

SolenaĵojRedakti

La ĉefaj solenaĵoj estas la Inaŭguro kaj la Solena Fermo. La oficialan komencon (kaj poste finon) de la kongreso laŭtigas la prezidanto de la Asocio per bato de martelo. Tiuj du solenaĵoj havas relative fiksan aranĝon kiun oni ofte jam komparis al liturgio en religia ceremonio.

 
Solena Fermo dum UK 2015

Tradiciaj eroj de la Inaŭguro estas interalie:

  • Bonvenigo fare de la prezidanto de UEA
  • Bonvenigoj kaj salutoj de LKK-prezidanto kaj aliaj funkciuloj aŭ honoraj gastoj
  • Festparolado, ĉu de la prezidanto aŭ de alia (kutime eminenta) esperantisto
  • Landaj Salutoj, la salutado de reprezentantoj el la diversaj landoj de kongresanoj

En la Fermo ĉefas raportoj pri la kongresaj kunsidoj kaj mencioj de premiitoj, ekzemple de la Belartaj Konkursoj.

Ankaŭ la akcepton ĉe la urbestro kaj la akcepton de la membroj de Societo Zamenhof (nur por invititaj gastoj) povas esti konsiderataj solenaĵoj. Krome oni havas kelkfoje festaranĝojn, ekzemple rilate al jubileoj.

Temaj kaj fakaj programerojRedakti

La kongreso havas temon, kiun oni priparolas en apartaj kunvenoj kaj grupoj; tio estas la daŭrigo de la "ĝeneralaj kunsidoj", kiujn la kongreso havis ĝis inkluzive 1949. Cetere estas aranĝitaj kutime prelegoj kaj prezentoj pri la kongresa lando kaj ĝia kulturo, ankaŭ lingvo-kurseto. Multaj fakaj asocioj havas dum la kongreso sian ĉefan jaran kunvenon, same kiel kunsidas la Komitato de UEA kaj la Estraro de UEA. Fiksaj programeroj tradicie estas ankaŭ la Belartaj Konkursoj, la Tagoj de la Libro, la Lernejo, la Paco kaj la libroservo.

Ekde 1925 funkcias Internacia Kongresa Universitato, kun prelegoj pri diversaj temoj je universitata nivelo, ekde 1978 la Esperantologia Konferenco, ekde 2003 Kleriga Lundo kun instruado kaj klerigado pri teknikoj kaj metodoj utilaj por Esperanto-informado kaj simile.

Kulturaj programerojRedakti

Ankaŭ dum ordinaraj kongrestagoj okazas ekskursoj kaj artaj prezentoj, sed la ĉefa ekskursa tago estas merkredo, kaj la plej grandaj artaj prezentoj okazas vespere, kiel teatraĵoj, kabaredo aŭ muzik-koncertoj. En la dimanĉa vespero, do komence de la kongreso, oni aranĝas la Nacian vesperon, kiu prezentu la kulturon de la gastiga lando, kaj en la fina vespero Internacian vesperon.

HistorioRedakti

 
UK 1913, Berno (afiŝo)

Post renkontiĝo en 1904 en la apudmarkolaj urboj Dovero kaj Kaleso, en 1905 la advokato Alfred Michaux organizis la unuan Universalan Kongreson en Boulogne-sur-Mer.

Komence la antaŭa kongreso decidis pri la okazigo de posta, kaj oni aranĝis en 1906 laŭ propono de Hippolyte Sebert Konstantan Komitaton de la Kongresoj. Ekde la Helsinko-sistemo en 1922/1923 la kongreson organizis ICK, kaj ekde 1933/1934 UEA. Dum la skismo la kongresoj estis organizataj de Internacia Esperanto-Ligo (IEL).

Jam IEL instalis konstantan kunlaboranton, kaj tiun tradicion daŭrigis UEA post la dua mondmilito. La unua Konstanta Kongresa Sekretario (KKS) estis, de 1947 ĝis 1951, Osvald T. Nicolaisen. Poste dum kelkaj jaroj UEA ne havis tian sekretarion, en la 1970aj kaj 1980aj jaroj. La nuna KKS Clay Magalhaes oficas ekde 2003.

La kvindekjaran jubileon de la UK oni festis dum la 40-a UK 1955 en la itala Bolonjo, kiu komencis tiam urboĝemeliĝon kun Boulogne-sur-Mer. En marto 2005 okazis jubilea kongresaranĝo en Boulogne-sur-Mer kiu rememorigis pri la 1-a UK 1905 cent jarojn antaŭe. La plej grandan nombron de partoprenantoj (5986 oficialaj aliĝintoj) havis la jubilea kongreso en Varsovio, kiu markis la centjariĝon de Esperanto. Verŝajne tamen pli granda estis la UK 1923 en Nurenbergo, kun proksimume 3500 veraj partoprenantoj, dum en la UK-oj en komunistaj landoj estis ĉiam konsiderinda nombro da krokodiloj.

Listo de la ĝisnunaj kaj planitaj UK-ojRedakti

Galerio sube: Por ĉiu UK aperas cirklo kun grandeco proporcia al la nombro da aliĝintoj kaj koloro laŭ la kongresjaro, kiel montrite en la mapo de Eŭropo.

UK Jaro Urbo Ŝtato Rimarkoj Aliĝintoj Foto
105-a UK 2020 Montrealo   Kanado
104-a UK 2019 Lahti   Finnlando
103-a UK 2018 Lisbono   Portugalio
102-a UK 2017 Seulo   Sud-Koreio Centa datreveno de la morto de Zamenhof 1173[1]
101-a UK 2016 Nitro   Slovakio 1252[2]
100-a UK 2015 Lillo   Francio Centa kongreso 2698[3]
99-a UK 2014 Bonaero   Argentino 706[4]
98-a UK 2013 Rejkjaviko   Islando 1034[5]
97-a UK 2012 Hanojo   Vjetnamio 866[6]
96-a UK 2011 Kopenhago   Danio 1458[7]
95-a UK 2010 Havano   Kubo 1002[8]
94-a UK 2009 Bjalistoko   Pollando Cent kvindek jaroj de Zamenhof 1860
93-a UK 2008 Roterdamo   Nederlando Cent jaroj de UEA 1845
92-a UK 2007 Jokohamo   Japanio Probal Dasgupta elektiĝis kiel tria azia prezidanto 1901
91-a UK 2006 Florenco   Italio 2209
90-a UK 2005 Vilno   Litovio Cent jaroj de UK 2344
89-a UK 2004 Pekino   Ĉina Popola Respubliko 2031
88-a UK 2003 Gotenburgo   Svedio 1791
87-a UK 2002 Fortalezo   Brazilo 1484
86-a UK 2001 Zagrebo   Kroatio Demisio de tri UEA-oficistoj, prezidanto Mesić ĉeestis 1691
85-a UK 2000 Tel-Avivo   Israelo 1212
84-a UK 1999 Berlino   Germanio 2712
83-a UK 1998 Montpeliero   Francio 3133
82-a UK 1997 Adelajdo   Aŭstralio Unua en Oceanio 1224
81-a UK 1996 Prago   Ĉeĥio Manifesto de Prago 2972
80-a UK 1995 Tampereo   Finnlando Lee Chong-Yeong elektiĝis kiel dua azia prezidanto 2443
79-a UK 1994 Seulo   Sud-Koreio 1776
78-a UK 1993 Valencio Lua‑eraro: not enough memory. 1863
77-a UK 1992 Vieno Lua‑eraro: not enough memory. 3033
76-a UK 1991 Bergeno Lua‑eraro: not enough memory. 2400
75-a UK 1990 Havano Lua‑eraro: not enough memory. Prezidanto Fidel Castro ĉeestis la Solenan Inaŭguron 1617
74-a UK 1989 Brajtono Lua‑eraro: not enough memory. Aliĝo de Landaj Asocioj en Sovetunio, Latvio kaj Litovio 2280
73-a UK 1988 Roterdamo Lua‑eraro: not enough memory. 2321
72-a UK 1987 Varsovio Lua‑eraro: not enough memory. Cent jaroj de Esperanto 5946
71-a UK 1986 Pekino Lua‑eraro: not enough memory. 2482
70-a UK 1985 Aŭgsburgo Lua‑eraro: not enough memory. 2311
69-a UK 1984 Vankuvero Lua‑eraro: not enough memory. 802
68-a UK 1983 Budapeŝto Lua‑eraro: not enough memory. 4834
67-a UK 1982 Antverpeno Lua‑eraro: not enough memory. 1899
66-a UK 1981 Braziljo Lua‑eraro: not enough memory. Unua en la suda hemisfero (Suda Ameriko) 1749
65-a UK 1980 Stokholmo Lua‑eraro: not enough memory. 1807
64-a UK 1979 Lucerno Lua‑eraro: not enough memory. Finaj diskutoj pri nova statuto de UEA 1630
63-a UK 1978 Varno Lua‑eraro: not enough memory. 4414
62-a UK 1977 Rejkjaviko Lua‑eraro: not enough memory. Vizito de A.M. M'Bow Ĝenerala Direktoro de UNESKO 1199
61-a UK 1976 Ateno Lua‑eraro: not enough memory. 1266
60-a UK 1975 Kopenhago Lua‑eraro: not enough memory. 1227  
59-a UK 1974 Hamburgo Lua‑eraro: not enough memory. Demisio de nereelektota Ivo Lapenna 1651
58-a UK 1973 Beogrado   Jugoslavio Poste kvereloj pri la distribuo de subvencio 1638
57-a UK 1972 Portlando Lua‑eraro: not enough memory. 923
56-a UK 1971 Londono Lua‑eraro: not enough memory. 2071
55-a UK 1970 Vieno Lua‑eraro: not enough memory. Vizito de ŝtatprezidanto Franz Jonas 1987
54-a UK 1969 Helsinko Lua‑eraro: not enough memory. 1857
53-a UK 1968 Madrido Lua‑eraro: not enough memory. 1769
52-a UK 1967 Roterdamo Lua‑eraro: not enough memory. Origine planita por Tel-Avivo 1265
51-a UK 1966 Budapeŝto Lua‑eraro: not enough memory. Incidento pro GDR-ambasadoro 3975
50-a UK 1965 Tokio Lua‑eraro: not enough memory. Unua kongreso en Azio 1710
49-a UK 1964 Hago Lua‑eraro: not enough memory. 2512
48-a UK 1963 Sofio Lua‑eraro: not enough memory. 3472
47-a UK 1962 Kopenhago Lua‑eraro: not enough memory. Yagi Hideo elektiĝis kiel unua azia prezidanto 1550
46-a UK 1961 Harogato Lua‑eraro: not enough memory. 1646
45-a UK 1960 Bruselo Lua‑eraro: not enough memory. 1930
44-a UK 1959 Varsovio Lua‑eraro: not enough memory. Cent jaroj de Zamenhof 3256
43-a UK 1958 Majenco Lua‑eraro: not enough memory. Kvindekjariĝo de UEA 2021
42-a UK 1957 Marsejlo Lua‑eraro: not enough memory. 1468
41-a UK 1956 Kopenhago Lua‑eraro: not enough memory. 2200
40-a UK 1955 Bolonio Lua‑eraro: not enough memory. 1687
39-a UK 1954 Haarlemo Lua‑eraro: not enough memory. Vizito de ĉefministro Willem Drees 2353
38-a UK 1953 Zagrebo   Jugoslavio Unua kongreso en komunista lando 1760
37-a UK 1952 Oslo Lua‑eraro: not enough memory. 1614
36-a UK 1951 Munkeno Lua‑eraro: not enough memory. 2040
35-a UK 1950 Parizo Lua‑eraro: not enough memory. 2325
34-a UK 1949 Burnmuto Lua‑eraro: not enough memory. 1534
33-a UK 1948 Malmö Lua‑eraro: not enough memory. 1761
32-a UK 1947 Berno Lua‑eraro: not enough memory. Kunfandiĝo de IEL kaj Ĝeneva UEA 1370
31-a UK 1939 Berno Lua‑eraro: not enough memory. 765
30-a UK 1938 Londono Lua‑eraro: not enough memory. 1602  
29-a UK 1937 Varsovio Lua‑eraro: not enough memory. 50 jaroj Esperanto, provoj pri forigo de la skismo 1120  
28-a UK 1936 Vieno Lua‑eraro: not enough memory. 854  
27-a UK 1935 Romo Lua‑eraro: not enough memory. Kongreso en pluraj urboj 1442  
26-a UK 1934 Stokholmo Lua‑eraro: not enough memory. Elekto de la Estraro de "Nova UEA" 2042  
25-a UK 1933 Kolonjo Lua‑eraro: not enough memory. Nacisocialista diktaturo, Interkonsento de Kolonjo 950  
24-a UK 1932 Parizo Lua‑eraro: not enough memory. Rompo de la Helsinko-sistemo 1650  
23-a UK 1931 Krakovo Lua‑eraro: not enough memory. 900  
22-a UK 1930 Oksfordo Lua‑eraro: not enough memory. 1211  
21-a UK 1929 Budapeŝto Lua‑eraro: not enough memory. 1200  
20-a UK 1928 Antverpeno Lua‑eraro: not enough memory. 1494  
19-a UK 1927 Dancigo   Libera Urbo Dancigo 905  
18-a UK 1926 Edinburgo Lua‑eraro: not enough memory. 960  
17-a UK 1925 Ĝenevo Lua‑eraro: not enough memory. Unua kongresa universitato 953  
16-a UK 1924 Vieno Lua‑eraro: not enough memory. 3400  
15-a UK 1923 Nurnbergo Lua‑eraro: not enough memory. Ĝistiama aliĝrekordo hiperinflacio 4963  
14-a UK 1922 Helsinko Lua‑eraro: not enough memory. Kontrakto de Helsinko 850
13-a UK 1921 Prago   Ĉeĥoslovakio Fondo de SAT 2561  
12-a UK 1920 Hago Lua‑eraro: not enough memory. 408  
11-a UK 1915 Sanfrancisko Lua‑eraro: not enough memory. 163  
10-a UK 1914 Parizo Lua‑eraro: not enough memory. Ne okazis pro la Unua mondmilito 3739  
9-a UK 1913 Berno Lua‑eraro: not enough memory. 1203  
8-a UK 1912 Krakovo   Aŭstrio-Hungario 1000  
7-a UK 1911 Antverpeno Lua‑eraro: not enough memory. 1800  
6-a UK 1910 Vaŝingtono Lua‑eraro: not enough memory. Unua kongreso ekster Eŭropo 357  
5-a UK 1909 Barcelono Lua‑eraro: not enough memory. 1287  
4-a UK 1908 Dresdeno Lua‑eraro: not enough memory. 1500  
3-a UK 1907 Kembriĝo Lua‑eraro: not enough memory. 1317  
2-a UK 1906 Ĝenevo Lua‑eraro: not enough memory. 1200  
1-a UK 1905 Bulonjo-ĉe-Maro Lua‑eraro: not enough memory. 688  

GalerioRedakti

ReferencojRedakti

LiteraturoRedakti

Vidu ankaŭRedakti

  • IJK - Internacia Junulara Kongreso
  • IIK - Internacia Infana Kongreseto

Eksteraj ligilojRedakti